Birobiĝano

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Ĉe la centro de la urbo.

Birobiĝan (ruse: Биробиджа́н, jide: ביראָבידזשאן) estas ĉefurbo de la Hebrea Aŭtonomio (Juda Aŭtonoma Provinco) en Rusio; la nomo estas ofte uzata por la tuta provinco. Ĝi situas ĉe la riveroj Bira (Бира) kaj Biĝan, apud la ĉina limo kaj sur la Transsiberia fervojo, ĉe 48°52′N 132°52′O  /  48.867°N, 132.867°O / 48.867; 132.867 (Birobiĝano)Koordinatoj: 48°52′N 132°52′O  /  48.867°N, 132.867°O / 48.867; 132.867 (Birobiĝano).

Vidindaj estas la Sinagogo kaj la Kulturcentro.

Kodo de OKATO de la urbo (en la jaro 2005) estas 99401.

La urbo estis fondita en la jaro 1915.

Komence de la 20-a jarcento per decido de Rusa cara registaro komenciĝis loĝigado de la apudfervojaj lokoj de la Amura fervojo. Sur la mapo ekaperas novaj loĝlokoj,interalie la fervoja stacieto Tiĥonjkaja (la nuntempa Birobiĝano). La nomo estis donita laŭ la tiama negranda areo – Monteto Tiĥonjkaja.

En 1928 jaro en la loĝloko Tihonkaja loĝis 623 homoj, estis 237 disĵetitaj dometoj, elementa lernejo, poŝto, kaj vendejeto. La loĝloko estis bazo por akcepti transmigrantojn kaj provizigi alvenintojn per provianto, bruto kaj alia. Dum la jaro ĉi tien alvenis 856 homoj.

En 1928 jaro aperiĝis unuaj brigadoj, kiuj fabrikadis produktaĵon sur bazo de lokala krudaĵo: tajlora, bota kaj brika, produktinta en 1929 jaro por konstruado la unuajn 100 mil pecojn de brikoj.

Ĝis 1931 jaro en loĝloko Tihonkaja komenciĝis labori brigadoj de industriakooperado: forĝeja, barelaĵa, arbaraĥemia, lignaprilabora, argilvazara, “Ruĝa ŝtrumpulo” (tajlora kaj ŝtrumpula fabrikado), “Birobiĝano” (vianoj seĝoj), valiza, “Rado de revolucio” (ĉara). En 1931 jaro valiza brigado faris 5.0 mil valizojn, ĉara – 400 ĉarojn kun feroj radoj. Komenciĝis konstruado de lignaprilabora fabriko “Detalo”.

Per rezolucio de Prezidantaro VCIK de 10 oktobro 1931 j. vilaĝa loĝloko Tihonkaja estis difinita al kategoria laborista loĝloko kaj nomita Birobiĝano. Nomo Birobiĝan donita laŭ la riveroj Bira (“rivero”) kaj Biĝan (“lasta haltejo”).

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1937.

La interurba telefona kodo estas 42622, la enurbaj telefonnumeroj estas kvinciferaj (en jaro 2005).

Diferenco de la loka kaj moskva tempoj estas 7 horoj (en jaro 2005).

En jaro 1959 la urbo havis 40,7 mil loĝantojn.

En jaro 2002 la urbo havis 77,3 mil loĝantojn.