Debiano

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Debiano
Debian Etch kun GNOME


Debian Etch kun GNOME

Evoluiganto: projekto Debiano
Familio: UNIX
Fonta kodo: Malfermita kodo
Lasta versio: 12-a de julio 2014: 7.6 (wheezy)[1]
Kernotipo: Linuks-kerno (2.6.26); ankaŭ aliaj
Licenco: GPL, LGPL, BSDL
Subteno: Aktiva
Retpaĝo: www.debian.org
v  d  r
Information icon.svg

Debian estas komunumo de disvolvistoj kaj uzantoj kies celo estas krei kaj manteni operaciumon de GNU bazita sur libera programaro antaŭkompilita en simpla formato por multaj maŝinoj kaj por multaj kernoj. Debiano estas la bazo por multaj aliaj distribuaĵoj, inkluzive de Knoppix, Linspire kaj Ubuntu.

Ĝi estas disvolvata sendepende de la entreprenoj, kreata de la uzantoj mem, do ĝi estas sendependa de komercaj bezonoj. Debiano ne vendas sian programaron, sed permesas ke ĉiu senpage elŝutu ĝin de interreto, tamen permesante pluvendi ĝin.

Historio[redakti | redakti fonton]

Debiano estis unue anoncita je 16a de Aŭgusto de 1993 de Ian Murdok, tiam studento de Purdue University, Murdok unue nomigis sian sistemon kiel la "Debian Linuksa Eldono". Antaŭe, Softlanding Linuksa Sistemo estis la unua konata provo por kreii linuksan eldonon el pluraj softvaraj pakaĵoj, kaj estis populara elekto inter linuksaj uzantoj je 1994. Estis la videbla malbona zorgado kaj ne solvado de bugs kiu farigis Murdok kreii novan linuksan eldonon.

En la Debiana Manifesto, Murdok vokis por kreado de eldono por esti zorgata per malferma maniero, kiel Linukso kaj GNU. Li kreis la nomon "Debian" per kunigado de unua nomo de lia amatino (nun edzino) Debra kun lia unua nomo.

Komence, Debiano pligrandiĝis malrapide, kaj eldonis unuan 0.9x version je 1994 kaj 1995. La unuaj ne-PK versioj komencis je 1995, kaj la unua 1.x versio de Debiano estis eldonita je 1996. Je 1996 Bruce Perens anstataŭis Ian Murdok kiel projektestro. Samjare kunlaboranto Ean Schuessler sugestis kreadon de sociala kontrakto inter la projeto kaj ĝiaj uzantoj. Perens filtris rezultantan diskuton en Debiana retlisto al la Debiana sociala kontrakto kaj la Debiana liberprograma gvidilo, kaj difinis la fundamentajn sindevigojn por la evoluado de la distribuo.

Eldonoj[redakti | redakti fonton]

Eldonoj de Debiano dividas en kvin branĉoj:

  • maljunstabila (oldstable), enhavante pakaĵojn de la antaŭa stabila distribuaĵo;
  • stabila (stable), enhavante pakaĵojn, kiuj envenis en antaŭan oficialan distribuaĵon (en kiu renovigo de pakaĵoj okazas nur por elimino de vundeblecoj);
  • testata (testing), pro kiu formiĝos la sekva stabila distribuaĵo;
  • malstabila (unstable), en kiu oni pretas pakaĵojn por movi en stabilan branĉon;
  • eksperimenta (experimental); Ne estas plenvalora branĉo. En ĝi troviĝas pakaĵoj, kiuj estas postulanta testadon aŭ seriozajn ŝanĝojn de la distribuaĵo.

Historio de eldonoj:[2]

Versio Kaŝnomo Subtenantaj arkitekturoj Pakaĵoj Eldondato Fino de subteno.
Originala Esperanta
0.el93R6 1 26-a de oktobro 1995
1.1 Buzz Bazz 1 474 17-a de junio 1996 1996
1.2 Rex Reks 1 848 12-a de decembro 1996 1996
1.3 Bo 1 974 5-a de junio 1997 1997
2.0 Hamm Hem 2 ≈ 1,500 24-a de julio 1998 1998
2.1 Slink Slink 4 ≈ 2,250 9-a de marto 1999 decembro 2000
2.2 Potato Potejto 6 ≈ 3,900 15-a de aŭgusto 2000 aprilo 2003
3.0 Woody Vudi 11 ≈ 8,500 19-a julio 2002 aŭgusto 2006
3.1 Sarge Sarĵ 11 ≈ 15,400 6-a junio 2005 aprilo 2008
4.0 Etch Etĉ 11 ≈ 18,000 8-a aprilo 2007 februaro 2010
5.0 Lenny Leni 12[3] > 23,000[3] 14-a de februaro 2009 februaro 2012а[4]
6.0 Squeeze Skviz 9+2* > 29,050 6-a de februaro 2011[5] deklarotas
7.0 Wheezy Ŭizi 11+2* ≈ 37000 4-a de majo 2013[6] deklarotas
8.0 Jessie Ĝesi nekonate nekonate deklarotas deklarotas
Kondiĉaj notadoj:
planata / evoluata versio kuranta versio subtenata versio ne subtenata
  • 9 arkitekturoj bazantaj sur kerno de Linukso + 2 arkitekturoj bazantaj sur FreeBSD.

Aliaj kernoj[redakti | redakti fonton]

La plej fama kerno de Debiano estas Linukso, sed la kompleta listo montras:

Referencoj[redakti | redakti fonton]

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]