Odo al Ĝojo

El Vikipedio

La Odo al Ĝojo estas poemo de la germano Friedrich Schiller. Oni konas ĝin plejparte ĉar ĝi estas la teksto de la ĥoroj en la kvara movimento el la Betovena Naŭa Simfonio. Tiu odo honora la homan fratecon, ĝoje repacigita kun la Dio kreinto. Tiel, plibonamonde Dio rekompensos siajn kreitulojn :

Suferu por pli bona mondo !

Tie supre, trans la stelvolbo,

Vin rekompensos potenca Dio.

La prezento instrumenta de tiu movimento estas elektita je 1972 de la Eŭropa Konsilio por esti la Eŭropa himno. Herbert von Karajan verkis tri adaptojn: unu por piano, unu por blovinstrumentoj, kaj unu por simfonia orkestro.

[redaktu] La teksto

La teksto kantata en la Naŭa Simfonio malsimilas iomete la version de Schiller. Sube la vortoj aldiciitaj de Betoveno estas skribitaj kursive.

O Freunde, nicht diese Töne!

Sondern laßt uns angenehmere

anstimmen und freudenvollere.

Freude!

Freude, schöner Götterfunken

Tochter aus Elysium,

Wir betreten feuertrunken,

Himmlische, dein Heiligtum!

Deine Zauber binden wieder

Was die Mode streng geteilt;

Alle Menschen werden Brüder,

(versio de Schiller :

Was der Mode Schwert geteilt;

Bettler werden Fürstenbrüder,)

Wo dein sanfter Flügel weilt.

Wem der große Wurf gelungen,

Eines Freundes Freund zu sein;

Wer ein holdes Weib errungen,

Mische seinen Jubel ein!

Ja, wer auch nur eine Seele

Sein nennt auf dem Erdenrund!

Und wer's nie gekonnt, der stehle

Weinend sich aus diesem Bund!

Freude trinken alle Wesen

An den Brüsten der Natur;

Alle Guten, alle Bösen

Folgen ihrer Rosenspur.

Küsse gab sie uns und Reben,

Einen Freund, geprüft im Tod;

Wollust ward dem Wurm gegeben,

und der Cherub steht vor Gott.

Froh, wie seine Sonnen fliegen

Durch des Himmels prächt'gen Plan,

Laufet, Brüder, eure Bahn,

Freudig, wie ein Held zum Siegen.

Seid umschlungen, Millionen!

Diesen Kuß der ganzen Welt!

Brüder, über'm Sternenzelt

Muß ein lieber Vater wohnen.

Ihr stürzt nieder, Millionen?

Ahnest du den Schöpfer, Welt?

Such' ihn über'm Sternenzelt!

Über Sternen muß er wohnen.

La fina parto rekantas :

Freude, schöner Götterfunken

Tochter aus Elysium/

Seid umschlungen, Millionen!

Diesen Kuß der ganzen Welt!

[redaktu] Esperanta traduko

Traduko de la kanto farita far Kálmán Kalocsay, estas legebla sube.

Ĝoj'! Fajrero belradia!

Elizea di-filin'!

fajrebrie ni al via

templo iras, preĝi vin.

Ĉesu, de vi sorĉligate

de l' rigora mod' la ŝir',

ĉiuj homoj sentas frate,

se vi ŝirmas per flugil'.

Ĥoro:

Jen brakumoj al milmiloj,

Jen ĉi kis' al tuta mond'!

Fratoj! super stela rond'

loĝas patro por ni, filoj!

Se la granda ĵet' bontrafis

kaj amikon gajnis vi,

se virina am' vin ravis:

Vin enmiksu kun ĝojkri'!

Jes, se eĉ nur unu koro

estas via en la mond'!

Kaj se ne -- do vin kun ploro

ŝtelu for el nia mond'.

Ĥoro:

Ĉiu sub ĉielo glata

donu sin al simpati',

al la steloj gvidas ĝi,

kie tronas Nekonata.

Ĉiu sur la brust' Natura

suĉas sukon de la ĝoj'

kor' malbona, koro pura

sekvas ŝin laŭ roza voj'.

Ŝi vinberojn, kisojn donas

kaj amikon sen pridub',

en volupt' la vermo dronas,

vidas Dion la kerub'.

Ĥoro:

Ĉu genuas vi, milmiloj?

Vi kreinton sentas, mond'?

Serĉu super stela rond',

loĝas Li trans astro-briloj!

En eterno de l' Naturo

Ĝojo estas la risort'.

En la mondhorloĝ' por kuro

radojn pelas ŝia fort'.

Ŝi el ĝermoj logas berojn,

sunojn regas ŝia gvid'

Ŝi tra l' spaco rulas sferojn

trans la astronoma vid'.

Ĥoro:

Kiel sur la pompaj vojoj

sunoj sur la firmament',

gaje marŝu, frata gent',

kiel venki la herooj!

Esploriston ŝi alrid'as

el la fajrspegul' de l' Ver',

sur krutaĵ' de l' Virto gvidas

ŝi la homon de toler',

sur Kred-Monto sunobrila

flirtas ŝia flag' el or',

ŝin tra l' fendo ĉerk-kovrila

vidas ni en anĝel-ĥor'.

Ĥoro:

Ho toleron, paciencon,

fratoj, por pli bona mond'!

Donos super stela rond'

granda Dio rekompencon!

Ĉu pripagi diojn? Vanto!

Ĉu simili? Bela pen'!

Venu ĝoji kun ĝojanto

la mizero, la ĉagren'.

Venĝ'? Kolero? En forgeson!

Jen pardon' al malamik'!

Liaj larmoj havu ĉeson,

lin ne boru pento-pik'.

Ĥoro:

En ŝuldlibroj plu nenio!

Mondon regu harmoni'!

Fratoj! Kiel juĝis vi,

tiel juĝos pri vi Dio!

Ĝojo ŝaŭmas en pokaloj,

en orsango de l' vinber',

mildon trinkas kanibaloj,

heroecon malesper'.

Se rondiras la botelo,

fratoj, saltu el la sid',

ŝprucu ŝaŭmo al ĉielo:

Jen ĉi glas', por Bon-Spirit'!

Ĥoro:

Himnas Lin abismo stela,

sera far' kun glora cit'.

Jen ĉi glas' por Bon-Spirit',

supre, trans la tend' ĉiela!

En suferoj: firma forto,

al senhelpaj: ŝirma brust',

eternec' al ĵura vorto,

eĉ al malamiko: just'.

Virfiero kontraŭ tronoj,

kvankam sangon kostu spit',

al merito estu kronoj,

kaj pereo al insid'!

Ĥoro:

Fermu vin en sankta rondo,

Ĵuru do kun glaso-lev',

pri l' fidelo al la Dev',

je l' Reganto de l' Stel-Mondo!