Hesio-Darmstadt

1. Landgrafujo Hesio-Darmstadt 2. Grandduklando Hesio 3. Respubliko Hesio
Origina nomo	1. Landgrafschaft Hessen-Darmstadt 2. Großherzogtum Hessen und bei Rhein 3. Volksstaat Hessen
↓ 1567 – 1945 ↓ flago blazono
Geografio Grandduklando Hesio en la Germana Regno
Ĉefurbo:	Darmstadt
Areo:	7688.36 km² (1910)
Loĝantaro
Kvanto de loĝantoj:	1282051 (1910)
Nacia konsisto:	germanoj
Lingvoj:	germana
Religio:	protestantismo (luteranismo)
Ŝtat-strukturo
Ŝtat-strukturo:	1. 1567-1806 monarĥio (landgrafujo) 2. 1806-1918 monarĥio (grandduklando) 3. 1918-1845 respubliko
Patrina lando:	ekde 1871: Germana Regno
Estiĝo:	1567: divido de la landgrafujo Hesio inter 4 heredantaj filoj
Pereo:	1945: unuigita kun iama Hesio-Kaselo al nova federacia lando Hesio
Antaŭaj ŝtatoj: Landgrafujo Hesio Postsekvaj ŝtatoj: Hesio

Hesio-Darmstadt aŭ Hesujo-Darmstadt (aŭ ...-Darmŝtato), germane Hessen-Darmstadt [hesn darmŝtat], estis historia germana ŝtato kun ĉefurbo Darmstadt, situanta proksimume en la sudo kaj mezo de la nuna federacia lando Hesio, kiu ekzistis kun diversaj ŝtatformoj kaj nomoj de 1567 ĝis 1945.

Kiel ĝia najbaro kaj rivalo Hesio-Kaselo dum pluraj jarcentoj, la landgrafujo Hesio-Darmstadt ekestis en 1567 per la divido de la iama landgrafujo Hesio. Dum preskaŭ 400 jaroj la du iamaj landgrafujoj restis disigitaj. Post la napoleona erao kaj la Viena Kongreso, la norda, Hesio-Kaselo, eliris kiel "elektoprinclando Hesio"; la suda, Hesio-Darmstadt, kiel "grandduklando Hesio". Ambaŭ Hesioj fariĝis partoj de la Germana Regno: La estinta elektoprinclando fariĝis prusia provinco, la grandduklando fariĝis memstara membro-ŝtato de la Regno.

La Novembra Revolucio en 1918 forigis ĉiujn monarĥiojn en Germanio. La Germana Regno fariĝis la Vajmara Respubliko, kaj la grandduklando Hesio fariĝis respubliko, Volksstaat Hessen = respubliko Hesio. Post la Dua Mondmilito ĝi estis kunigita en 1945/46 kun la iama elektoprinclando kaj eksa prusa provinco al nova federacia lando, kiu komence nomiĝis "Grand-Hesio", sed baldaŭ ŝanĝis sian nomon al Hesio kaj en 1949 membriĝis en la Federacia Respubliko Germanio. Fine la partoj de la iama landgrafujo Hesio estis denove unuigitaj al unu komuna ŝtato.

Geografio

La grandduklando Hesio konsistis el du geografie disaj partoj: "Supra Hesio" norde de Frankfurto kaj de la Majno, kaj "Rejna Hesio" sude. Notindas ke dum la jaroj 1866 ĝis 1871 nur la norda parto, ne la suda, membriĝis en la Nordgermana Federacio.

Eta kronologio

• 1567-1806 Landgrafujo Hesio-Darmstadt, membro de la Sankta Romia Imperio
• 1806-1918 Grandduklando Hesio
  • 1806-1814 membro de la Rejna Federacio
  • 1815-1866 membro de la Germana Federacio
  • 1867-1871 nur la norda parto de la grandduklando: membro de la Nordgermana Federacio; la alia, suda parto ne
  • 1871-1918 membro de la Germana Regno (Germana Imperiestra Regno)
• 1918-1945 Volksstaat Hessen = "Libera ŝtato Hesio" = "Respubliko Hesio"
  • 1918-1945 membro de la Germana Regno (Vajmara Respubliko)