Insulo
El Vikipedio
(Alidirektita el Insuloj)
Insulo estas areo de tero, ĉirkaŭita de ĉiuj flankoj per akvo de oceanoj, maroj, lagoj kaj riveroj. Insuloj diferencas de kontinentoj laŭ siaj modestaj ampleksoj. Ekzistas solaj insuloj aŭ grupoj de insuloj, t.n. arkipelagoj. Oni distingas insulojn kontinentajn (kiuj apartiĝis de kontinentoj) disde vulkanaj, koralaj k.a.
Plej grandaj arkipelagoj (surfaco mil kv.km)
| Nomo | Areo | Situo |
|---|---|---|
| Grand-Sunda Insularo | 1500,0 | Hinda Oceano, Java, Sulavesa, Banda Maroj Brita |
| Kanada Arkta Insularo | 1335,5 | Arkta Oceano |
| Japana Insularo | 370,0 | Pacifiko, Japana k Orient-Ĉina Maroj |
| Brita Insularo | 325,0 | Atlantiko k Norda Maro |
| Filipina Insularo | 300,0 | Pacifiko, Filipina maro |
| Nov-Zelanda Insularo | 268,7 | Pacifiko, Tasmana maro |
| Grand-Antila Insularo | 209,0 | Kariba maro |
| Malgrand-Sunda Insularo | 128,0 | Hinda Oceano, Timora k Banda maroj |
Plej grandaj insuloj (surfaco, mil kv.km)
| Nomo | Surfaco | Nomo | Surfaco |
|---|---|---|---|
| Gronlando | 2,176 | Britio | 216 |
| Nov-Gvineo | 785 | Elesmer | 213 |
| Kalimantano | 734 | Viktoria Insulo | 212 |
| Madagaskaro | 590 | Sulaŭeso (Celebeso) | 170 |
| Bafina Insulo | 476 | Suda Insulo (Nov-Zelando) | 150 |
| Sumatro | 434 | Javo | 127 |
| Honŝuo | 227 | Norda Insulo (Nov-Zelando) | 115 |
Ceteraj gravaj arkipelagoj kaj insuloj:
Irlando – Islando – Svalbardo – Korsiko – Sicilio – Kreto – Hokajdo – Lusono – Mindanao – Timoro – Sri-Lanko – Tajvano – Kipro – Kanaria Insularo – Havaja Insularo – Kubo – Haitio – Jamajko – Porto-Riko - Balearoj - Diaoyu-Insularo - Bioko - Bismarkoj
Vd. ankaŭ Nomoj de Insuloj

