Jean Baptiste Joseph Fourier

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Temas pri... Ĉi tiu artikolo temas pri Joseph Fourier. Por aliaj signifoj vidu la paĝon Fourier.
Joseph Fourier

Jean Baptiste Joseph Fourier (naskiĝis la 21-an de majo 1768 en Aŭerre - mortis la 16-an de majo 1830 en Parizo) estis franca matematikisto kaj fizikisto plej multe konata pro siaj esploroj pri varmotransiro kaj la malkompono de periodaj funkcioj en konverĝa serio de sinusoidaj funkcioj, nomata serio de Fourier.

Li estas unu el la unuaj sciencistoj, kiuj pripensis pri la forceja efiko [1] kvankam li trotaksis la varmon de astroj krom Suno.

Biografio[redakti | redakti fonton]

Post lernado ĉe la Benediktanoj en la milita lernejo de Aŭerre. Li preferas la sciencoj ol la monaĥeco kaj aniĝa al École Normale Supérieure. tie li havas kiel profesorojn Joseph-Louis de Lagrange, Gaspard Monge kaj Pierre-Simon Laplace, al kiu li sukcedas al la katedro en Politeknika Lernejo.

Li partoprenas al la Franca revolucio de 1789. Dum la Teroro li eskapas el la gilotino dank'al la falo de Robespiero. En 1798 li iras en la Militiro al Egiptio. Li iĝas diplomato kaj sekretario en la Egipta Instituto. Reveninte en Francujo en 1801, Napoléon Bonaparte nomumas lin prefekto de Isère. Li estas elpostenigita dum la Restaŭracio.

En 1817 li estas elektita al la Akademio de Sciencoj de Francio, de kiu li iĝas ĉiama sekretario por la sekcio pri matematika scienco je la morto de Jean-Baptiste Joseph Delambre en 1822. En 1826 li estas elektita ano de la Franca Akademio.

Esploroj[redakti | redakti fonton]

En Grenoblo, li faris esperimentojn pri la varmotransiro kaj modeligas la temperaturan evoluon per trigonometriaj serioj, kreante la fundamenton de la termodinamiko. Tiuj esploroj estis la ĝermoj de la teorioj pri la serio de Fourier kaj la konverto de Fourier.

La simpligo, kiun tiuj iloj alportas, estos kritikata de Pierre-Simon Laplace kaj Joseph-Louis de Lagrange.

Omaĝoj[redakti | redakti fonton]

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]

Notoj kaj referencoj[redakti | redakti fonton]