Laboro (fiziko)

$\vec{s}=\vec{r}$

Laboro en fiziko estas skalara produto de vektoro de forto kaj vektoro de transloko, Se forto estas konstanta kaj translacio estas rekta:

$W = \vec{F}\cdot\vec{r} = F\cdot r\cdot \cos\angle(\vec{F},\vec{r})$

En tute:

$W_L = \int_{L} \mathrm{d} W =\int_{L} \bold{F} \cdot \mathrm{d}\bold{r}$

L estas kurbo laŭlonge kiu movas forto. Ĉi tiu formulo ofte estas nomata mekanika formulo.

Unuoj de mezurado

La SI unitoj uzitaj por mezuri laboro estas la ĵulo (simbolo J), kiu estas ekvivalenta al N·m = kg·m²·s⁻². CGS unitoj uzitaj estas ergo (simbolo erg) kiu estas ekvivalenta al dyn·cm = g · cm² / s². Ankaŭ oni uzas kalorion (simbolo cal).

1ĵulo = 10⁷erg = 0,239 cal

Termodinamika laboro

En termodinamiko laboro estas difinata kiel:

$W =-\int p\,\mathrm{d}V$

kie:

p - premo

V - volumeno

Ĉi tiu formulo oni povas facile derivi el mekanika formulo: Se oni multiplikas kaj dividas per surfaco (simbolo S) oni obtenas:

$W = \int_{L} \mathrm{d} W =\int_{\Delta r} \bold{F} \cdot \mathrm{d}\bold{r} =\int_{\Delta r} {\frac {S} {S}} \bold{F} \cdot \mathrm{d}\bold{r} =\int_{ \Delta r} \underbrace{\frac {\bold{F}} {S}}_{p} \cdot \underbrace{S \cdot \mathrm{d}\bold{r}}_{\mathrm{d}\bold{V}} =\int_{ \Delta V} {p} \cdot \mathrm{d}\bold{V}$

Minuso en difino dependas ĉu oni kalkulas laboro kiu faras gaso ĉu oni kalkulas laboro kiu ĉirkaŭaĵo faras sur gaso.

Laboro de elektra kurento

Laboro de elektra kurento estas kunaĵo de tensio kaj elektra kurentintenso de kurento kaj tempo en kiu kurento kuras.

$W = U \cdot I \cdot \Delta t \,$

kie:

U - tensio

I -elektra kurentintenso

$\Delta t$ -tempo

Vidu ankaŭ

• energio