Niagara Akvofalaro

El Vikipedio, la libera enciklopedio
(Alidirektita el Niagara Akvofalo)
Saltu al: navigado, serĉo
Niagara Akvofalaro
angle: Niagara Falls
akvofalo
Niagara Falls USA-CANADA.jpg
Niagara Akvofalaro
Oficiala nomo: Niagara Falls
Landoj Flago-de-Kanado.svg Kanado, Flago-de-Usono.svg Usono
Ŝtatoj Ontario Kanado, Novjorkio Usono
Municipoj Niagara Falls Kanado, Niagara Falls Usono
Partaj akvofaloj Huffera Akvofalo, Ĉielarka Akvofalo, Luna Akvofalo
Rivero Niagaro
Situo Niagara Akvofalaro
 - alteco 170 m s. m.
 - koordinatoj 43°05′00″N 79°04′00″W  /  43.083333°N, 79.066667°U / 43.083333; -79.066667 (Niagara Akvofalaro)
Larĝo 1 200 km (746 mi)
Alteco 52 m
Trafluo
 - mezproksima 5 900 /s
Horzono UTC (UTC-5)
 - somera tempo UTC (UTC-4)
Situo enkadre de Kanado
ButtonRed.svg
Situo enkadre de Kanado
Situo enkadre de Usono
ButtonRed.svg
Situo enkadre de Usono
Commons-logo.svg Vikimedia Komunejo: Niagara Falls
Retpaĝo: www.niagarafrontier.com
Niagara Akvofalaro, (Hufofera akvofalo, de la Kanada flanko)
Ĉielarko super la Hufofera Akvofalo kun la Ĉielarka Ponto fone

Niagaraj Akvofaloj (aŭ pli precize dirite, Niagara Akvofalaro) situas en la Rivero Niagaro en orienta Nordameriko, ĉe la landlimo inter Usono kaj Kanado (Niagara Falls (Kanado)). La nomo rilatas al tri apartaj akvofaloj: la Hufofera, Ĉielarka, kaj Luna Akvofaloj.

La akvofaloj de Niagaro viditaj de sur la usona bordo
  • Huffera Akvofalo (pro ĝia formo) aŭ la Kanada Akvofalo; kresto 670 metrojn larĝa, 53 metrojn alta. La akvo falas po 600.000 galjonoj en sekundo (varias laŭ la horo de la tago), kaj fluas 32 kilometrojn en horo je la kresto.
  • Ĉielarka Akvofalo aŭ la Usona Akvofalo; kresto 290 metrojn larĝa, 56 metrojn alta. La akvo falas po 150.000 galjonoj en sekundo. Sur la bazo de ĉi tiu akvofalo estas taluso.

La Insulo de la Kaproj (angle: Goat Island) apartigas la Kanadan Akvofalon de la Usonaj Akvofaloj. Luna Insulo (angle: Luna Island) apartigas la du usonajn akvofalojn. La krestoj de la akvofaloj estas 152 metrojn super marnivelo.

Niagara Akvofalo ne estas speciale alta, sed tre larĝa, kaj granda volumeno da akvo pasas ĝin, pro kio kreiĝas spektaklaj ĉielarkoj kaj konstanta tondro.

Du urboj situas flanke de la Niagara Akvofalaro: la urbo Niagara Falls (Ontario) estas granda turisma urbo en Ontario, sed la urbo Niagara Falls (Novjorkio) ankaŭ havas multajn vidindaĵojn. La du urbojn ligas du pontojn, de kiu la Ĉielarka Ponto estas la ĉefa.

La vidinda pejzaĝo altiras milionojn da vizitantoj, precipe dum la somero. Oni diras ke la nomo "Niagara" devenas de irokeza vorto, tradukebla per "Tondro de Akvoj". La esploristo, Louis Hennepin, kiu ankaŭ malkovris la Akvofalon de Sankta Antonio de la rivero Misisipi, tiris la atenton de la mondo al la Niagara Akvofalo dum la 17-a jarcento.

La akvo falas proksimume 52 metrojn, kvankam la Nupto-vuala Falo havas rektan subenvojon de nur 21 metroj super konfuzaj ŝtonamasoj ĉe ĝia fundo. La Nupto-vuala Falo estas 323 metrojn larĝa kaj la Huffera Falo estas ĉirkaŭ 792 metrojn larĝa. Ĉiuj akvofaloj estas lumigitaj de la kanada flanko.

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]

Panorama vido de Niagara akvofalaro el Kanado
Magnify-clip.png
Panorama vido de Niagara akvofalaro el Kanado