Pordo de la Suno (Madrido)
Koordinatoj: 40°25′01″N 3°42′13″W / <span class="geo-dec geo" title="Mapoj, elĉielaj bildoj kaj aliaj datumoj por 40.41694 Esprima eraro: Neatendita operacisimbolo *">40.41694°N, Esprima eraro: Neatendita operacisimbolo <
La Pordo de la Suno, Sunpordo aŭ Sunpordego (en la hispana Puerta del Sol) estas placo en Madrido (Hispanio). Ĉi tie troviĝas la tiel nomata Kilometro Nulo de la radiaj stratoj de Hispanio. Speciale elstaras la horloĝo de la Poŝta Domo, kiu estis konstruita kaj donacita en la 19-a jarcento de José Rodríguez de Losada, kies sonorilbatojn je la 12-a nokte la 31-a de decembro markas la tradician ekmanĝadon de 12 vinberoj por la granda plimulto de la hispanoj. Ties sonorilbatoj estis elsendataj televide unuafoje la 31-a de decembro 1962, kaj de tiu jaro ĝi estas seninterropme elsendata de diversaj televidkanaloj de la hispana televido.
Historio [redakti]
La Pordo de la Suno en ĝiaj komencoj estis unu el la alirebloj de la palisaro kiu rondiris Madridon en la 15-a jarcento. Tiu ĉi palisaro arigis en sia perimetro la mezepokan suburbon kiu floris ekster la kristana muro de la 12-a jarcento. La nomo de la pordo ŝuldiĝas al bildo pri suno kiu ornamis la enirejon.
Kvankam de la 12-a kaj 19-a jarcentoj la pordo estis grava renkontiĝejo, ĝi ne estis difinita placo kiel la Plejgranda Placo, kaj ĝi okupis la duonon de la nuna areo.
La Poŝta Domo estis konstruita de la franca arkitekto Jaime Marquet inter 1766 kaj 1768; poste ĝi estis Ministerio de la Registaro (interna) kaj Ĝenerala Ministerio pri Sekureco de la Ŝtato dum la regado de la diktatoro Francisco Franco kaj nuntempe ĝi estas la sidejo de la Prezidanteco de Madrido. Tiu ĉi Poŝta Domo estas la komenco de la posta konstruado de en la ĉirkaŭo, kio hodiaŭ estas konata kiel Puerta del Sol kaj ĝia kreskanta graveco kiel centra loko de Madrido. Post la konvertado de la Poŝta Domo en la Ministerio de la Registaro (1847), oni decidas malkonstruigi kelkajn domojn de la loko por sekurigi la konstruaĵon. Kiel rezulto estas la hodiaŭa granda placo.
La 21-an de majo 2011 en la tuta Hispanio post kelkaj tagoj de manifestacioj de junuloj kontraŭ la malperfekta politika sistemo, miloj de manifestaciantoj defias malpermeson manifestacii la tagon antaŭan al lokaj kaj regionaj balotadoj. Tio okazas ĉefe en tiu centra madrida placo Puerta del Sol (kies nomo denove famiĝas tra la tuta mondo), sed ankaŭ en centoj de hispanaj urboj kaj eĉ ambasadejoj.

