R/K-strategio

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo

Ĉe ekologio, r/K selekto strategio rilatas al selektado de kombinoj de trajtoj ĉe organismo kiuj kompensas inter kvanto kaj kvalito de idaro. La emfazo ĉu pliiĝanta kvanto de idaro danke al individua patra investado, aŭ malpliigita kvanto de idaro kun koresponda pliiĝanta patra investado, varias por helpi sukceson en precizaj medioj aŭ cirkonstancoj. Tiu teorio estis populara en la 1970-aj kaj la 1980-aj jaroj, kiam ĝi estis uzata kiel heŭristika ilo, sed perdis gravon komence de la 1990-aj jaroj kiam ĝi estis kritikata de kelkaj empiriaj studoj.[1][2] La modelo de la r/K selektado estis anstataŭata de modelo pri "viv-historio". Tamen tiu plue enhavas multajn el la temoj gravaj por la modelo r/K. [3]

La termino "r/K-selektado" aŭ r/K strategio estis konita de la ekologiistoj Robert MacArthur kaj E. O. Wilson[4] baze sur sia verko pri insula biogeografio.[5]

Matematika priskribo[redakti | redakti fonton]

\frac{dN}{dt}=rN\left(1 - \frac{N}{K}\right) \qquad \!

  • N estas la nombro de anoj.
  • t estas la tempo.
  • r estas la procentaĵo de kresko,
  • kaj K estas la lima valoro de la loĝantaro.

Referencoj[redakti | redakti fonton]

  1. Roff, D. (1992). "The Evolution of Life Histories: Theory and Analysis. London: Routledge, Chapman and Hall.", gazeto :
  2. Stearns, S.C. (1992). "The Evolution of Life Histories. Oxford: Oxford University Press.", gazeto :
  3. Reznick D, Bryant MJ kaj Bashey F (2002). "r- and K-selection revisited: The role of population regulation in life-history evolution", gazeto : {{{gazeto}}}. Ecology, volumo : 83, numero : 6, paĝoj : 1509–1520
  4. Eric Pianka (1970). On r and K selection. American Naturalist 104, 592–597.
  5. Robert MacArthur kaj E. O. Wilson (1967). The Theory of Island Biogeography, Princeton University Press (2001 reprint), ISBN 0-691-08836-5M.