Sankt-Peterburgo

El Vikipedio

Sankt-Peterburgo (ruse: Санкт-Петербург, rusa prononco laŭ IFA [sankt pʲɪtʲɪrˈburk], esperante [sankt piterBURK]) aŭ simple Peterburgo, estas urbo ĉe la Balta maro sur bordoj de rivero Neva, estas la dua plej granda urbo de Rusio kaj la ĉefa haveno de la lando. Ĉefurbo de Nordokcidenta federacia distrikto.

• loko: 59,95° Norde, 30,33° Oriente
• horzono: GMT+3h (+4h de aprilo ĝis oktobro)
• loĝantaro: 5.550 mil (en la aglomeraĵo en 2000)

La plej norda inter la plej grandaj urboj de la mondo.

La urbo nomiĝas ankaŭ (en kelkaj esperantlingvaj fontoj) Petroburgo (Sankt-Petroburgo). Ĝi estis nomata Petrogrado de 1914 ĝis 1924, kaj Leningrado (urbo de Lenino) de 1924 ĝis 1991.

La urbo estas forta altirpunkto por turistoj el ĉiuj partoj de la mondo. Imperiestraj palacoj (18-a-19-a jc.), multaj artmuzeoj, parkoj, teatroj ktp.

Enhavo 1 Historio 2 Transporto 3 Partneraj urboj 4 Movade 4.1 Famaj esperantistoj 4.2 Esperanto-kolektivoj 4.3 Okazintaj aranĝoj 5 Retaj ligiloj 6 Vidu ankaŭ

[redakti] Historio

La urbo estis fondita en 1703 de la rusa imperiestro Petro la Granda, kiu volis translokigi ĉefurbon de sia imperio pli proksime al la novakirita peco de la Balta maro. Eŭropeema imperiestro volis per tio modernigi la tutan landon, forlasinte "aziecajn" tradiciojn en la malnova ĉefurbo, Moskvo. Petro la Granda nomis la novan urbon nederlande — Sankt Pieter Burch — de kie ankaŭ la nuna nomo.

De 1712 ĝis 1918 Peterburgo estis ĉefurbo de Rusio.

Dum la Dua mondmilito la urbo eltenis severegan sieĝon (de la 8-a de septembro 1941 ĝis la 27-a de januaro 1944), dum kiu mortis pli ol unu miliono da urbanoj. Vidu specialajn artikolojn: Sieĝo de Leningrado kaj Vojo de Vivo.

[redakti] Transporto

En la urbo ekzistas kvarlinia sistemo de metroo. Vidu: Sankt-Peterburga metroo.

[redakti] Partneraj urboj

Sankt-Peterburgo havas partnerajn rilatojn kun la sekvaj urboj:

• Turku, Finnlando ekde 1957 (unua urbopartnereco de Sankt-Peterburgo)
• Hamburgo, Germanio ekde 1957 (unua urbopartnereco inter Germanio kaj tiama Sovetio)
• Dresdeno, Germanio ekde 1961
• Beogrado, Serbio
• Berlino-Neukölln, Germanio ekde 1991
• Zagrebo, Kroatio, ekde 1968
• Los-Anĝeleso, Usono, ekde 1989
• Prago, Ĉeĥio, ekde 1991
• Parizo, Francio, ekde 1997
• Varsovio, Pollando, ekde 1997
• Gdansko, Pollando
• Milano, Italio
• Istanbulo, Turkio
• Mumbajo, Barato
• Nico, Francio
• Saint Petersburg, Florido, Usono
• Riŝon-Le-Ciono, Israelo

[redakti] Movade

[redakti] Famaj esperantistoj

• Naskiĝurbo de Nikolaj Kazi-Girej
• Tie movadis Aleksandr Miĥajloviĉ Nedoŝivin
• Nikolaj Afrikanoviĉ Borovko
• Grigorij Cejtin, lingvisto.
• Nelli Kublanova
• Varvara Cvetkova

[redakti] Esperanto-kolektivoj

En la urbo estas minimume kvar E-kluboj kaj E-grupoj.

1. Esperanto-societo "Espero" fondita la 15-an de aprilo 1892.
2. Sankt-Peterburga Interlingvistika Rondo (SPIRo) fondita en 2004.
3. E-Klubo de nevidantoj "Amikaro" fondita en 1979.

kaj aliaj.

Fama ensemblo "Blua Ponto" kaj kelkaj aliaj muzikistoj kaj muzik-grupoj artumas en la urbo.

[redakti] Okazintaj aranĝoj

La urbo gastigis kongresojn de SAT en 1926 kaj 1996.

En 1995 okazis Internacia Junulara Kongreso en Serovo, ripozloko apartenanta al Peterburgo.

Julie de la jaro 2004 Peterburgo dum tri tagoj gastigis Antaŭkongreson de IJK-2004.

[redakti] Retaj ligiloj

  Paĝaro de esperantista societo "Espero" (ru)

  Novaĵbendo el Peterburgo (ru)

  Multegaj fotoj de Peterburgo kaj apudaĵoj (ru, en, de)

[redakti] Vidu ankaŭ

• Ermitejo (muzeo)
• Petro la Unua
• Rusia revolucio de 1917
• FINEK

	Urboj-Herooj de eksa Sovetunio
	Bresto | Kerĉo | Kievo | Leningrado | Minsko | Moskvo | Murmansko | Novorosijsko | Odeso | Sebastopolo | Smolensko | Tulo | Volgogrado