Ĉerizarbo

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Vikipedio:Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion
Ĉerizarbo
Ĉerizarba foliaro kun fruktoj
Ĉerizarba foliaro kun fruktoj
Biologia klasado
Regno: Plantoj Plantae
Divizio: Angiospermoj Magnoliophyta
Klaso: Dukotiledonaj plantoj Magnoliopsida
Ordo: Rozaloj Rosales
Familio: Rozacoj Rosaceae
Subfamilio: Prunoideae
Genro: Prunusoj Prunus
Subgenro: Cerasus
Specio: P. avium
Prunus avium
(L.) L. 1755
Aliaj Vikimediaj projektoj
v  d  r
Information icon.svg
La floroj de ĉerizarboĉerizujo (Prunus avium)
La ĉerizarboĉerizujo (Prunus avium), dum printempo
La fruktoj de ĉerizarboĉerizujo (Prunus avium)
La frukto de maldolĉa ĉerizarboĉerizujo (Prunus avium)

Ĉerizarboĉerizujo (Prunus avium) estas granda, longviva palearktisa arbospecio, kiu produktas la drupan frukton ĉerizo.

La krusto de la arbo estas ruĝa, griza, neglata. Folioj estas ovalaj, pintaj kun ruĝeta petiolo. La floroj povas stari grupe (1-3), sed ili ne formas infloreskon.

Ĝi devenas el Anatolio, Kaŭkazo.

Jen aliaj specioj:

  • Acida ĉerizo, aŭ grioto, estas la ruĝa frukto de Prunus cerasus, nomata ankaŭ ĉerizprunuso. Ĝi tre similas al ĉerizo aŭ pli precize al dolĉa ĉerizo. La frukto estas drupo, en la fruktokarno kuŝas unu kerno kun diametro de ĉ. 0,5 cm.

La acida ĉerizo apartenas al plantoj, al angiospermoj, al Dukotiledonoj, al rozacoj.

La acida ĉerizo uzatas krude aŭ kiel kompoto, marmelado, konfitado, sekigita frukto, suko, likvoro kaj vino.

Rikoltejoj de acida ĉerizo, aŭ grioto
La floroj de Prunus serrulata (sin. Cerasus serrulata Loudon) ankaŭ nomata Japana ĉerizo, Monteta ĉerizo, Orienta ĉerizoAzia ĉerizo estas specio de ĉerizarbo
Floroj de Prunus serrulata (sin. Cerasus serrulata Loudon) ankaŭ nomata Japana ĉerizo, Monteta ĉerizo, Orienta ĉerizoAzia ĉerizo'
Floroj de Prunus serrulata (sin. Cerasus serrulata Loudon) ankaŭ nomata Japana ĉerizo, Monteta ĉerizo, Orienta ĉerizoAzia ĉerizo'
Floroj de Prunus serrulata (sin. Cerasus serrulata Loudon) ankaŭ nomata Japana ĉerizo, Monteta ĉerizo, Orienta ĉerizoAzia ĉerizo'

Ĝi estas malgranda falfolia arbo kun mallonga trunko kaj densa krono. La krusto estas malhele bruna kun rimarkeblaj horizontalaj lenticeloj. La folioj estas konsekvence aranĝitaj, simplaj, ovale-lancetoidaj, 5–13 cm longaj kaj 2.5-6.5 cm vastaj, kun mallonga stikaĵo kaj dentitaj aŭ duoble-dentitaj ekstremaĵoj. En malfrua aŭtuno verdaj folioj iĝas flavaj, ruĝaj aŭ skarlataj. La floroj kreskas en infloreskoj de 2 ĝis 5. En natura vario ili estas kvinpetalaj, blankaj aŭ pale rozkoloraj. Kutime floroj aperas printempe, iom pli frue aŭ samtempe kun la folioj. La frukto estas ronda drupo, tre malhele ruĝa aŭ nigra je koloro, kun diametro de 8–10 mm.

Kultivado kaj uzoj[redakti | redakti fonton]

Prunus serrulata estas kutime kultivata kiel dekora planto ambaŭ en sia natura arealo kaj en aliaj regionoj de modera klimato. Ekzistas multaj kulturvarioj, inkluzive tiuj kun duoblaj floroj - t.e. kun stamenoj anstataŭigitaj per aldonaj petaloj.

Kutime en kultivado en Eŭropo kaj Norda Ameriko ĝi estas greftata al radikoj de kutima eŭropa ĉerizo Prunus avium. La kulturvarioj plej ofte estas nefekundaj kaj ne produktas fruktojn, do, estas nur vegetative reprodukteblaj.

Prunus serrulata estas unu el specioj de sakuro, kutime rigardataj en japana tradicio de hanami kaj ankaŭ dum sakuraj festivaloj en aliaj landoj.

  • La nana ĉerizo (Prunus fruticosa), estas plantospecio el la familio de la Rozacoj (Rosaceae). La arbusto portas manĝeblajn, ĉ. 1 cm grandajn ruĝajn fruktojn.

Priskribo[redakti | redakti fonton]

La nana prunuso estas somerverda arbusto, kiu havas rigidajn branĉojn kaj stolonojn La arbusto ne havas dornojn kaj altas de 0,2 ĝis 1 metroj, malofte eĉ ĝis 1,5 metrojn. La branĉoj estas maldikaj kaj kalvaj. La folioj havas renverse ovformajn ĝis eliptajn, apenaŭ pintajn foliplatojn kun noĉita aŭ segildenta folirando. Ili fariĝas 2 ĝis 5 cm longaj. La folioj estas brilaj kun malhelverda supra surfaco kaj pli hela, kalva malsupra surfaco. La petioloj havas longecon de 0,5 ĝis 1,2 cm.

La blankaj floroj estas ĉ. 1,5 cm larĝaj kaj staras du- ĝis 5-oble dense en umbeloj,. La sepaloj estas larĝaj kaj nepintaj. La planto floras de aprilo ĝis majo.

La frukto de la planto estas globforma, ĝis 1 cm granda drupo. La fruktoj maturiĝas en junio kaj fariĝas tiam koralruĝaj ĝis nigraj. La maturaj fruktoj estas manĝeblaj kaj ŝatata sovaĝa frukto.

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]