Anton Delvig
| Anton Delvig | ||
|---|---|---|
| ||
| Persona informo | ||
| Антон Дельвиг | ||
| Naskiĝo | 6-an de aŭgusto 1798 en Moskvo | |
| Morto | 14-an de januaro 1831 (32-jaraĝa) en Sankt-Peterburgo | |
| Mortis pro | naturaj kialoj  vd
| |
| Mortis per | tifo vd
| |
| Tombo | Tiĥvina Tombejo vd
| |
| Lingvoj | rusa • germana vd | |
| Ŝtataneco | Rusia Imperio vd
| |
| Alma mater | Liceo de Carskoje Selo (1811–1817) vd
| |
Subskribo 
| ||
Memorigilo 
| ||
| Familio | ||
| Patro | Anton Antonovich Delwig (en)  vd
| |
| Patrino | vd | |
| Edz(in)o | Sofia Mikhailovna Saltykova (en) (1825–1831) vd
| |
| Infanoj | vd | |
| Profesio | ||
| Okupo | ĵurnalisto tradukisto poeto verkisto vd
| |
| En TTT | Oficiala retejo vd | |
| vd | Fonto: Vikidatumoj | |
Barono Anton Antonoviĉ DELVIG (ruse Антон Антонович Дельвиг; naskiĝis la 6-an de julio (jul) / la 17-an de aŭgusto 1798 (greg) en Moskvo – mortis la 14-an de julio (jul) / la 26-an de januaro 1831 (greg) en Sankt-Peterburgo) estis rusa poeto kaj ĵurnalisto de balta-germana deveno. Subtenanto de Romantikismo, kaj ankaŭ literatura kritikisto kaj eldonisto, li estis samtempulo kaj amiko de Aleksandro Puŝkin. Puŝkin dediĉis poemon al li ("Ho, Delvig").
Liaj poemoj estis publikigitaj ĉefe en la malgrandaj poeziaj kalendaroj "Shevernye tsvjety" (Nordaj Floroj) dum la jaroj 1825-30. Tamen, li estas tre signifa en la historio de rusa literaturo kiel membro de la tiel nomataj Puŝkina Plejadoj kaj unu el la plej proksimaj amikoj de Aleksandr Puŝkin el liaj lernejaj tagoj. Kompleta eldono de liaj poemoj, kune kun kelkaj kritikaj eseoj kaj literaturaj leteroj, estis publikigita en 1893 kun enkonduko de Valerian Majkov.
Ene de liaj kantotekstoj, rimarkindas la melankolio de la tono, la muziktalento de la soneto, la formala perfekteco, la tendenco kunfandi klasikismon kun romantismo. Inter liaj verkoj, ni mencias: La Fino de la Ora Epoko ("Koneț zolotovo veka") kaj La Liberigita Soldato ("Otstavnoi soldat").
Inter la propra poezia verkaro de Delvig, liaj poemoj en la stilo de rusaj popolkantoj estas aparte rimarkindaj, el kiuj kelkaj fariĝis popularaj inter la ĝenerala publiko. Liaj aliaj poemoj estis kritikitaj pro manko de facileco kaj nekompleta formala lerteco. Kolektoj de lia poezio estis publikigitaj en 1829 kaj 1839. La unuan volumon de "Severnje tsvety" reeldonis Pjotr Bartenev (Moskvo 1881).
En Esperanto
[redakti | redakti fonton]- Noktomeza vento [1] trad. Valentin Melnikov. Ĝi aperis en la antologio Rusa poezio en tradukoj de Valentin Melnikov (publikigita de Sezonoj).
- La kanario [2] trad. K. Gusev (Nikolaj Rytkov povus esti alia ebla tradukisto de liaj tekstoj en malnovaj sovetaj kolektoj). Aperis en diversaj kolektoj de rusaj klasikaĵoj, ekzemple en Rusa Poezio en Esperanto (Eldonejo "Progreso", Moskvo).
- Al la amikoj [3] trad, Diversaj (ofte anonimaj en fruaj lernolibroj, sed modernaj versioj troviĝas ĉe Melnikov).
Plejparto de liaj verkoj ne estis eldonitaj memstare sed troviĝas en:
- Rusa literaturo en Esperanto: Bibliografia listo prizorgata de la revuo La Ondo de Esperanto, kie Delvig estas listigita inter la poetoj de la "Ora epoko".
- Antologio de Rusa Poezio: Eldonita de diversaj sovetaj kaj rusaj eldonejoj (kiel Sezonoj en Kaliningrado/Jekaterinburg).
Referencoj
[redakti | redakti fonton]