Bromoformo

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Bromoformo
Bromoform-2D.png
Plata kemia strukturo de la Bromoformo
Bromoform-3D-vdW.png
Tridimensia kemia strukturo de la Bromoformo
Alternativa(j) nomo(j)
  • Tribromo-metano
  • Tribromido de metilo
  • Bromido de formilo
Kemia formulo
CHBr3
CAS-numero-kodo 75-25-2
ChemSpider kodo 13838404
PubChem-kodo 5558
Merck Index 15,1430
Fizikaj proprecoj
Aspekto densa senkolora likvaĵo kun dolĉeca odoro
Molmaso 252,731 g·mol-1
Denseco 2,889g cm−3
Fandpunkto 7,5 °C
Bolpunkto 149,5 °C[1]
Refrakta indico  1,595
Acideco (pKa) 2,38
Solvebleco Akvo:3,2 g/L
Mortiga dozo (LD50) 410 mg/kg (buŝe)[2]
Sekurecaj Indikoj
Riskoj R22 R23 R36/38 R51/53
Sekureco S37 S45 S61
Pridanĝeraj indikoj
Danĝero
GHS Damaĝo Piktogramo
07 – Toksa substanco 08 – Risko al sano
GHS Signalvorto Damaĝa
GHS Deklaroj pri damaĝoj H302, H315, H320, H335, H336, H341, H351, H361, H370, H372, H373, H401, H412
GHS Deklaroj pri antaŭgardoj P201, P202, P260, P261, P264, P270, P271, P273, P280, P281, P301+312, P302+352, P304+340, P305+351+338, P308+313, P312, P314, P321, P330, P332+313, P337+313, P362, P403+233, P405, P501[3]
Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo
(25 °C kaj 100 kPa)

BromoformoCHBr3 estas organika solvanto, senkolora likvaĵo, havanta altan refraktan indicon kaj densecon, kaj duondolĉa odoro simile al tiu de la kloroformo. Ĝi estas unu el la kvar ekzistantaj trihalogenidaj metanoj, krom jodoformo, kloroformo kaj fluoroformo. Ili ĉiuj estas uzataj en laboratorio kiel reakciantoj en kemiaj sintezoj.

Bromoformo estis malkovrita en 1832 de la germana kemiisto Carl Jacob Löwig (1803-1890)[4] per interagado de etanolo kun bromo. Li kredis ke temas pri la dubromo-metano aŭ CH2Br2, tamen ĝia korekta formulo estis poste priskribita de Jean-Baptiste Dumas (1800-1884)[5], la malkovrinto de bromo.

Puraj solvaĵoj de bromoformo estas senkoloraj, malstabilaj kaj malkomponiĝas en kelkaj semajnoj. Tamen, kiam la solvaĵo iĝas bruna, tio signifas ke ĝi malkomponiĝas kaj la eblaj malkompono-produktoj estas bromida acido, bromo, karbonil-bromido (COBr2). Bromido de karbonilo estas senkolora tre toksa likvaĵo. Bromida acido estas palflava likvaĵo, tre koroda kiu atakas metalojn.[2]

Bromoformo estas metabola venenaĵo kiu absorbiĝas de la haŭto kaj estas potence akumulita de la korpo. Laŭ kelkaj institutoj pri sano, ĝi estas konsiderata karcinomogena kaj mutaciokaŭza.

Sintezoj[redakti | redakti fonton]

Sintezo 1[redakti | redakti fonton]

AcetonoTribromo-acetono Bromoformo

Sintezo 2[redakti | redakti fonton]

2 Acetono 2 Bromoformo + 2 K+.svgKalia acetato

Sintezo 3[redakti | redakti fonton]

Acetone-structural.pngBromoform-2D.png + K+.svgAcetat-Ion.svg

Sintezo 4[redakti | redakti fonton]

metanolo + 3 Hipobromita acidoBromoformo

Reakcioj[redakti | redakti fonton]

Reakcio 1[redakti | redakti fonton]

  • Preparado de pivalata acido ekde la interagado inter pinakolono kaj natria hipobromito en acida medio:[9]

3,3-dimethylbutan-2-one 200.svg Bromoform-2D.png + Pivalic Acid Structural Formulae V.1.svg

Literaturo[redakti | redakti fonton]

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]

Referencoj[redakti | redakti fonton]