Butanotiolo

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Butanotiolo
Butanethiol.svg
Plata kemia strukturo de la Butanotiolo
Butanethiol-3D-balls.png
Tridimensia strukturo de la Butanotiolo
Alternativa(j) nomo(j)
  • Butil-merkaptano
  • Tiobutil alkoholo
  • Merkaptobutano
Kemia formulo
C4H10S
CAS-numero-kodo 109-79-5
ChemSpider kodo 7721
PubChem-kodo 8012
Merck Index 15,1581
Fizikaj proprecoj
Aspekto senkolora likvaĵo kun odoro
simila al brasiko, mefito kaj ajlo.
Molmaso 90.18 g·mol-1
Denseco 0.83679 g cm−3
Fandpunkto -115.8 °C
Bolpunkto 98.2 °C
Refrakta indico  1,4425
Ekflama temperaturo 2 °C
Solvebleco Akvo:0.60 g/100 ml
Mortiga dozo (LD50) 1500 mg/kg (buŝe)
Sekurecaj Indikoj
Risko R11 R20/22 R21/22 R36/37/38 R43
Sekureco S16 S23 S26 S33 S37
Pridanĝeraj indikoj
Danĝero
GHS etikedigo de kemiaĵoj[1]
GHS Damaĝo-piktogramo
02 – Treege brulema 07 – Toksa substanco
GHS Signalvorto Damaĝa
GHS Deklaroj pri damaĝoj H225, H302, H319, H332
GHS Deklaroj pri antaŭgardoj P210, P233, P240, P241, P242, P243, P261, P264, P270, P271, P280, P301+312, P303+361+353, P304+312, P304+340, P305+351+338, P312, P330, P337+313, P370+378, P403+235, P501
Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo
(25 °C kaj 100 kPa)

Butanotiolobutil-merkaptano estas volatila, travidebla ĝi flaveca likvaĵo kun fetorodoro ordinare priskribita kiel odoro je mefito. Verdire, butanotiolo estas strukture simila al la plejmulto el pluraj konstituantoj de la pordefendaj sprajiloj kvankam ĝi ne ĉeestas en la miksaĵo. La odoro je butanotiolo estas tiel forta ke la homnazo povas facile detekti ĝin en la atmosfero en koncentriĝoj tiel malaltaj ol 10 partoj per bilionoj. La sojla nivelo por detektado de la butanotiolo estas ĉirkaŭ 1.4 ppb.

Proprecoj[redakti | redakti fonton]

Butanotiolo kemie klasiĝas kiel tioloj, kiuj estas organikaj kombinaĵoj kun molekulaj formuloj kaj strukturaj formuloj similaj al tiuj de la alkoholoj, escepte ke la sulfurhava grupo (-SH) anstataŭas la oksigenhavan hidroksilan grupon (-OH) en la molekulo. Butanotiolo prepareblas per kataliza aldonaĵo de libera radikalo de la hidrogena sulfido al la 1-buteno. Komerce, tio okazas pere de uzado de ultraviola lumo. Butanotiolo estas tiolo kun malalta molekula pezo kaj estas alte bruligebla.


Sintezoj[redakti | redakti fonton]

Sintezo 1[redakti | redakti fonton]

  • Per interagado de la 1-buteno kun sulfida acido aŭ traktado de la butila bromido kun natria hidrogena sulfido:
Sintezo de Butanotiolo ekde la 1-buteno kaj sulfida acido
kaj de la butila bromido kun natria hidrogena sulfido.

Sintezo 2[redakti | redakti fonton]

Sintezo 3[redakti | redakti fonton]

  • Butanotiolo estiĝas per interagado de la butiraldehido kaj sulfida acido en ĉeesto de amonia etanolato:

Reakcioj[redakti | redakti fonton]

Reakcio 1[redakti | redakti fonton]

  • Butanotiolo reakcias kun natria hidroksido kun formado de natria tiobutanoato kaj akvo:

Reakcio 2[redakti | redakti fonton]

  • Butanotiolo reakcias kun hidrarga (I) oksido por doni tiobutanoaton de hidrargo kaj akvon.

Reakcio 3[redakti | redakti fonton]

Reakcio 4[redakti | redakti fonton]

Reakcio 5[redakti | redakti fonton]

  • Butanotiolo reakcias kun trietilfosfido por doni 1-butanon kaj trietoksa tiofosfido:

Reakcio 6[redakti | redakti fonton]

Reakcio 7[redakti | redakti fonton]

  • Butanotiolo reduktas oksigenhavajn acidojn por doni butano-sulfonatan acidon:

Unua kazo[redakti | redakti fonton]

Dua kazo[redakti | redakti fonton]

Literaturo[redakti | redakti fonton]

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]

Referencoj[redakti | redakti fonton]