Butila nitrato

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
n-Butila nitrato
butila nitrato
Plata kemia strukturo de la Butila nitrato
butila nitrato
Tridimensia kemia strukturo de la Butila nitrato
Alternativa(j) nomo(j)
Kemia formulo
C4H9NO3
CAS-numero-kodo 928-45-0
ChemSpider kodo 12978
PubChem-kodo 13567
Fizikaj proprecoj
Aspekto senkolora brulema likvaĵo kun agrabla odoro kaj anestezaj proprecoj
Molmaso 119,12 g·mol-1
Denseco 1,047g cm−3[1]
Fandpunkto -60°C[2]
Bolpunkto 135,3°C
Refrakta indico  1,4013[3]
Ekflama temperaturo 49,9 °C
Solvebleco Akvo:<0,1 g/L
Sekurecaj Indikoj
Riskoj R5 R8 R11 R20
Sekureco S16 S17 S33
Pridanĝeraj indikoj
Danĝero
GHS Damaĝo Piktogramo
02 – Treege brulema 07 – Toksa substanco
GHS Signalvorto Damaĝa
GHS Deklaroj pri damaĝoj H225, H315, H319, H335
GHS Deklaroj pri antaŭgardoj P210, P233, P240, P241, P242, P243, P261, P264, P271, P280, P302+352, P303+361+353, P304+340, P305+351+338, P321, P332+313, P337+313, P362, P370+378, P403+233, P403+235, P405, P501
Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo
(25 °C kaj 100 kPa)

Butila nitratoC4H9NO3 estas kemia kombinaĵo, apartenanta al la funkcia grupo de la esteroj de la nitrata acido kaj butila alkoholo. Butila nitrato estas senkolora brulema likvaĵo kun agrabla odoro kaj anestezaj proprecoj, analiza reakciaĵo uzata en kemiaj sintezoj kaj en la fabrikado de kosmetikaĵoj kaj farmaciaĵoj. Kutime ĝi estiĝas per kondensiĝa reakcio aŭ per esterigo de Fischer-Speyer kun sulfata acido kiel katalizilo. Butila nitrato estas malmulte solvebla en akvo, sed tute solvebla en alkoholo, duetila etero, kloroformo kaj plejmulto el la organikaj solvantoj. Butila nitrato reakcias kun fortaj oksidigagentoj kaj fortaj bazoj.

Sintezoj[redakti | redakti fonton]

Sintezo 1[redakti | redakti fonton]

nitrata acido+1-butanolobutila nitrato+akvo

Sintezo 2[redakti | redakti fonton]

nitrata anhidrido+21-butanolo2butila nitrato+akvo

Sintezo 3[redakti | redakti fonton]

nitrata acido+n-butila kloridobutila nitrato+klorida acido

Sintezo 4[redakti | redakti fonton]

natria nitrato+n-butila kloridobutila nitrato+natria klorido

Sintezo 5[redakti | redakti fonton]

metila nitrato+n-butila formiatobutila nitrato+metila formiato

Sintezo 6[redakti | redakti fonton]

nitrata acido+n-butila benzoatobutila nitrato+benzoata acido

Sintezo 7[redakti | redakti fonton]

metila nitrato+1-butanolobutila nitrato+metanolo

Reakcioj[redakti | redakti fonton]

Reakcio 1[redakti | redakti fonton]

  • Hidrolizo de la butila nitrato:

butila nitrato+akvonitrata acido+1-butanolo

Reakcio 2[redakti | redakti fonton]

  • Sapigo de la butila nitrato:

butila nitrato+natria hidroksidonatria nitrato+1-butanolo

Reakcio 3[redakti | redakti fonton]

butila nitrato+formiata acidonitrata acido+n-butila formiato

Reakcio 4[redakti | redakti fonton]

butila nitrato+metanolometila nitrato+1-butanolo

Reakcio 5[redakti | redakti fonton]

butila nitrato+benzoata acidonitrata acido+n-butila benzoato

Reakcio 6[redakti | redakti fonton]

  • Reakcio kun NH3:

butila nitrato+amoniako+akvoamonia nitrato+1-butanolo

Reakcio 7[redakti | redakti fonton]

  • Reakcio kun HCl:

butila nitrato+klorida acidonitrata acido+n-butila klorido

Literaturo[redakti | redakti fonton]

Referencoj[redakti | redakti fonton]