Cirkumcido

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Cirkumcido
Elcento de vira cikumcido laŭ landoj:
  •  >80%
  •  20-80%
  •  <20%
  •  N/A
  • Cirkumcido en multaj kulturoj estas ago kaj moro distranĉi aŭ forigi prepucion de knaboj kaj knabinoj.

    Malgraŭ la disvastiĝinta opinio pri nepreco de cirkumcido por islamano, la sankta libro de islamanoj (Korano) ne mencias cirkumcidon.

    Por hebreoj cirkumcido (hebree ברית מילה, prononcu brit mila) estas ago, kiu simbolas la interligon inter Dio kaj Izraelo[1][2].

    Ĉe la dogonoj kaj kelkaj aliaj afrikaj etnoj, viroj kaj virinoj estas supozataj posedi denaske ambaŭ seksojn. La klitoro estas konsiderata vira, dum la prepucio estas konsiderata ina.[3] La ritoj de cirkumcido permesas tielmaniere atribui al ĉiu individuo ĝian propran fizikan kaj seksan identecon.

    Ĉirkaŭ triono de ĉiuj viroj en la mondo estas cirkumciditaj, kutime pro religia tradicio. La sola lando, kie plejmulto de cirkumcidoj okazas pro nereligiaj kialoj, estas Usono.

    Vira cirkumcido[redakti | redakti fonton]

    Cirkumcidita kaj necirkumcidita peniso

    Dum vira cirkumcido oni forigas la prepucion de la peniso, tiel ke ĝi ne plu kovru la glanon. Cirkumcido estas operacio, kiu plejofte estas farita en la junaĝo, sed oni povas subiĝi ĝin en ĉiu aĝo.

    Ekzistas diversaj kialoj por vira cirkumcido:

    1. Medicinaj kialoj
      1. fimozo
      2. parafimozo
      3. revenantaj inflamiĝoj de la glano
    2. Religiaj-kulturaj kialoj
    3. Higienaj kialoj
    4. Seksaj kialoj
    5. Estetikaj kialoj

    La kontraŭdoloriloj uzataj dum la operacio varias de loka ĝis plendorma anestezio. En kelkaj landoj, en kelkaj komunumoj oni daŭre cirkumcidas junajn knabojn sen ajna formo de kontraŭdolorilo. En kelkaj kulturoj de la indiĝena Aŭstralio al junuloj sen kontraŭdolorilo oni ne nur praktikas cirkumcidon sed ankaŭ tranĉas kaj malfermas la uretron je la suba flanko de peniso ("subincido").

    La judaj kaj islamaj viroj ĝenerale estas kontentaj pri la cirkumcido, dum en Usono, kie ĝi okazas precipe pro higienaj kialoj, ekzistas ardaj defendantoj kaj kontraŭantoj de la operacio.

    Virina cirkumcido[redakti | redakti fonton]

    Loupe.svg Pli detalaj informoj troveblas en artikolo Virina seksa mutilado.

    Ekzistas sole unusola ebleco, kiam virina cirkumcido, pli precize dirite kirurgia forigo de prepucio kovranta klitoron. Kiel pri vira cirkumcido estas pluraj kialoj por praktki virinan cikumcidon (higiena, religia, socia celoj ktp)[4] sed ĉiuj pluaj manieroj kondukas al mutilado de knabinoj kaj ne eblas konsenti kun ili[5].

    Referencoj[redakti | redakti fonton]

    1. . Circumcision. American-Israeli Cooperative Enterprise (2006-10-03). angle
    2. "Genesis 17:9–14 (New International Version)" angle
    3. Marcel Griaule, Conversations with Ogotemmêli: An introduction to Dogon Religious Ideas,International African Institute/Oxford University Press (1965) 1970 reprint pb.p.22. Por la dogonoj, homo naskiĝas kun du animoj, kaj cirkumcido forigas la superfluan.(ibid.p.24) angle
    4. Raporto de UNICEF de 2013, p.67 [1] angle
    5. Raporto de UNICEF de 2013, p.65 [2] angle

    Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]

    Literaturo[redakti | redakti fonton]

    • Monato, internacia magazino sendependa, numero 1995/02, paĝo 10: Panjo helpu min! verkita de Pejno Simono.

    Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]