Dragotin Kette
| Dragotin Kette | ||
|---|---|---|
 | ||
| Persona informo | ||
| Dragotin Kette | ||
| Naskonomo | Karol/Dragotin Kette | |
| Naskiĝo | 19-an de januaro 1876 en Prem | |
| Morto | 26-an de aprilo 1899 (23-jaraĝa) en Ljubljano | |
| Mortis pro | naturaj kialoj  vd | |
| Mortis per | tuberkulozo vd | |
| Tombo | Žale Central Cemetery (en)  vd | |
| Lingvoj | slovena vd | |
| Ŝtataneco | Cislajtio vd | |
| Alma mater | Novo Mesto Grammar School (en) vd | |
Subskribo  | ||
Memorigilo  | ||
| Profesio | ||
| Alia nomo | Siluška • Mihael Mihajlov • Zor • Zvonoslav • Dragotin Zagorski vd | |
| Okupo | poeto verkisto porinfana verkisto vd | |
| Laborkampo | literaturo • poezio • impressionism • literaturo por infanoj kaj junuloj vd | |
| vd | Fonto: Vikidatumoj | |
Dragotin KETTE (naskiĝis la 19-an de januaro 1876 en Ilirska Bistrica (d:Q15876) - mortis la 26-an de aprilo 1899 en Ljubljano) estis slovena poeto/lirikisto de impresionismo kaj novromantikismo. Kune kun Josip Murn, Ivan Cankar kaj Oton Župančič, li estas konsiderata la fondinto de modernismo en la slovena literaturo. Krome, kelkaj el liaj fabeloj, fabloj kaj infanaj poemoj estas ankoraŭ internacie konataj hodiaŭ per sia traduko en plurajn lingvojn.
Male al sia amiko Josip Murn, Kette establis sin kiel poeto dum sia vivo. Post lia morto, okazis duonoficialaj esprimoj de funebro, kaj la urbestro de Ljubljano, Ivan Hribar, ĉeestis la funebron de Kette.
Kette havis gravan influon sur estontaj slovenaj verkistoj, kiel ekzemple Alojz Gradnik, Srečko Kosovel, Miran Jarc, Ivan Minatti, Janez Menart, Kajetan Kovič, kaj Ciril Zlobec.
Verkado
[redakti | redakti fonton]Kette postlasis nur malgrandan verkaron konsistantan el poemoj kaj rakontoj por infanoj. Tamen, li estas konsiderata, kune kun siaj amikoj Ivan Cankar, Oton Župančič kaj Josip Murn, kiuj subtenis lin en la lastaj monatoj de lia vivo, kiel fondinto de moderna slovena literaturo. La poezion de Kette plej influis slovenaj popolkantoj kaj la aŭtoroj de la Klasika periodo, ĉefe Johann Wolfgang von Goethe, Heinrich Heine kaj France Prešeren. Tio ankaŭ reflektiĝis en lia prefero por la soneto kaj lia aserto de subjektiva strukturo en sia poezio.
Per siaj amikoj li konatiĝis kun la francaj simbolistoj kaj dekadentistoj, precipe Paul Verlaine kaj Maurice Maeterlinck. Tamen, li malakceptis ĉi-lastan. Anstataŭe, li elektis sian propran vojon, similan al tiu de aliaj novromantikaj movadoj en Eŭropo de la jarcentŝanĝo. [moleo Molo San Carlo en Triesto, samnomulo de ciklo de poemoj de Kettes] La versoj de Kette karakteriziĝis per lingva eleganteco, mildeco, dolĉeco kaj bonkoreco, per kiuj li priskribis melankoliajn pejzaĝojn kaj esprimis kontrastajn sentojn.
Liaj ĉefaj verkoj, Adrija ("Adria", 1898), Moj Bog ("Mia Dio", 1898), Slovo ("Adiaŭ", 1899 ), Spomini ("Memoroj", 1899), Tihe noči ("Trankvilaj Noktoj", 1899), Črne noči ("Nigraj Noktoj", 1899), montris stilon influitan de kaj klasikaj kaj popularaj tendencoj, riĉigitan per kaj simbolisma kaj petrarka vortprovizo, same kiel per la beleco de temoj kaj bildoj. La baza temo de liaj verkoj estis la virino, spirite levita, kun nemateriaj kaj nesensualaj kvalitoj.
Inter aliaj revenantaj temoj en la kantoteksto de Kette, aperis naturo, al kiu la poeto montris dankemon kaj rekonon, same kiel la nokto, fonto de inspiro por la poeto, kaj fine Dio, la inspiranto de amo kaj espero, adorata kun mistika partopreno.
Liaj plej konataj verkoj inkluzivas la impresionisman poemon Na trgu (En la Placo) kaj ciklon de ok poemoj titolitaj Na Molu San Carlo. Dragogin Kette estas ankaŭ konata kiel aŭtoro de populara porinfana literaturo. Li verkis ĉirkaŭ 25 fabelojn, fablojn kaj poemojn por infanoj, la tri plej famaj estante La Rakonto pri la Tajloro kaj la Eta Tondilo (ankaŭ konata kiel La Magiaj Tondiloj), La Sultano kaj la Hundo, kaj La Abelo kaj la Burdo. Ĉi tiu porinfana literaturo restas vaste legata kaj estis tradukita en la germanan, ĉeĥan, serban, kroatan, makedonan kaj hungaran lingvojn.