Saltu al enhavo

Jacques Maritain

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Jacques Maritain
Persona informo
Jacques Maritain
Naskonomo Jacques Aimé Henri Maritain
Naskiĝo 18-an de novembro 1882 (1882-11-18)
en 9-a arondismento de Parizo
Morto 28-an de aprilo 1973 (1973-04-28) (90-jaraĝa)
en Tuluzo
Tombo Kolbsheim Redakti la valoron en Wikidata vd
Religio rom-katolika vd
Lingvoj franca vd
Loĝloko Francio vd
Ŝtataneco Francio Redakti la valoron en Wikidata vd
Alma mater Liceo Henri-IV
Literatura fakultato de Parizo
Universitato de Nia Damo Redakti la valoron en Wikidata vd
Partio Action Française (–dekjaro de 1920) Redakti la valoron en Wikidata vd
Familio
Edz(in)o Raïssa Maritain (1904–) Redakti la valoron en Wikidata vd
Parencoj Jules Favre (patrina avo)
Eveline Garnier (fratina nevino) Redakti la valoron en Wikidata vd
Profesio
Okupo filozofo
verkisto
pedagogo
diplomato Redakti la valoron en Wikidata vd
Laborkampo filozofio Redakti la valoron en Wikidata vd
Filozofo
vd Fonto: Vikidatumoj
vdr

Jacques MARITAIN (n. la 18-an de novembro 1882 en Parizo ; m. la 28-an de aprilo 1973 en Tuluzo) estis franca filozofo, teologo kaj matematikisto, studento de Henri Bergson kaj unu el la fondintoj kaj plej elstaraj reprezentantoj de nov-Thomismo (katolika filozofio en la 20-a jarcento).

Li vidis sian taskon kiel integri modernan filozofion kun la ideoj de Sankta Tomaso de Akvino. En siaj prelegoj kaj multaj libroj, Maritain defendas Katolikismon kontraŭ la influo de multaj modernigistoj kaj "renovigistoj" de la kredo, konsiderante necesa integri progreson kaj tradicion en la kadron de strikta katolika tradicio. Ĉiuj modernaj problemoj povas kaj devus esti solvitaj per kristanaj rimedoj. Krome, la verkoj de Maritain estas dediĉitaj, ekzemple, al politiko kaj estetiko.

En 1901, ĉe la Sorbono, li renkontis judan elmigrinton el Rostov, la poetinon Raisa Umantzova (Raïssa Maritain, 1883-1960); ili geedziĝis en 1904. Ŝia fratino Vera Umantzova vivis kun ili dum la plej granda parto de sia vivo. Ricevinte protestantan edukadon kaj studante biologion ĉe la universitato, en 1906, Jacques Maritain konvertiĝis al katolikismo kune kun sia edzino.

Li instruis en Francio kaj Usono. De 1945 ĝis 1948 li estis la ambasadoro de Francio ĉe la Sankta Seĝo, kaj poste profesoro ĉe Princeton (1948–1960).

La bazo de la pensado de Maritain estas Aristotelo kaj Tomaso de Akvino. La filozofio de Maritain baziĝas, same kiel tiuj de la jam menciitaj rolmodeloj, sur pruvoj, ke ĝi devenas ĉefe de la sensoj kaj sekundare de tio, kio povas esti deduktita el kompreno de unuaj principoj (la Metafiziko de Aristotelo). Esence, Maritain estis metafizikisto, kiu defendis filozofion kiel sciencon, kiu superas tiujn, kiuj volis degradi ĝin, kaj levis filozofion kiel la reĝinon inter sciencoj, kies tasko estis korekti erarojn en la materialismaj kaj tial sekundaraj natursciencoj.

En 1910, Maritain kompletigis sian unuan kontribuon al moderna filozofio, 28-paĝan artikolon titolitan "Racio kaj Moderna Scienco", publikigitan en la Revue de Philosophie. En ĝi, li avertis, ke naturscienco estis sur la rando de iĝi formo de dieco kaj ke ĝia metodaro subfosis la rolon de logiko kaj filozofio.

En 1917, komitato de francaj episkopoj mendis serion da manlibroj de Maritain por uzo en katolikaj teologiaj lernejoj kaj seminarioj. Li verkis kaj kompletigis nur unu el ĉi tiuj projektoj, kiu nomiĝis Elements de Philosophie (Enkonduko al Filozofio) en 1920. Ĉi tio fariĝis norma teksto ekde tiam en multaj katolikaj seminarioj.

Dum la Dua Mondmilito, Maritain protestis kontraŭ la politikoj de la Vichy-reĝimo dum li instruis ĉe la Pontifika Instituto por Mezepokaj Studoj en Kanado.

Liaj akademiaj skribaĵoj estas konservitaj de la Universitato de Notre Dame, kiu establis la Centron Jacques Maritain en 1957. La celo de la centro estas instigi studadon kaj esploradon pri la pensado de Maritain kaj ilia evoluo.

Maritain ludis gravan rolon en la disvolviĝo de la Universala Deklaracio de Homaj Rajtoj adoptita de Unuiĝintaj Nacioj, kie lia plej konkreta kontribuo estis solvi la problemon de la konflikto inter malsamaj kulturoj. Li argumentis, ke estas neeble uzi eksplicitajn filozofiajn teoriojn kiel bazon por la deklaracio, ĉar tio kondukus al konstantaj diskutoj pri ilia universala valideco. Anstataŭe, li sugestis, ke oni komencu per kolektado de la plej malgrandaj komunaj praktikaj centraj taksoj el la respektivaj landoj. [1] [2][3][4]

  • La Philosophie bergsonienne, 1914 (1948)
  • Éléments de philosophie, Mal:I. Introduction générale à la philosophie 1920; Mal:II. L'ordre des concepts, (Petite logique), 1923.
  • Art et scolastique, 1920
  • Théonas ou les entretiens d’un sage et de deux philosophes sur diverses matières inégalement actuelles, Paris, Nouvelle librairie nationale, 1921
  • Antimoderne, Paris, Édition de la Revue des Jeunes, 1922
  • Réflexions sur l’intelligence et sur sa vie propre, Paris, Nouvelle librairie nationale, 1924.
  • De la Vie d'oraison par Jacques et Raïssa Maritain, Paris : Art catholique. Achevé d’imprimer le 18 février 1925
  • Trois réformateurs : Luther, Descartes, Rousseau, avec six portraits, Paris [Plon], 1925
  • Réponse à Jean Cocteau, 1926
  • Une opinion sur Charles Maurras et le devoir des catholiques, Paris [Plon], 1926
  • Primauté du spirituel, 1927
  • Pourquoi Rome a parlé (coll.), Paris, Spes, 1927
  • Quelques pages sur Léon Bloy, Paris 1927
  • Clairvoyance de Rome (coll.), Paris, Spes, 1929
  • Le docteur angélique, Paris, Paul Hartmann, 1929
  • Religion et culture, Paris, Desclée de Brouwer, 1930 (1946)
  • Le thomisme et la civilisation, 1932
  • Distinguer pour unir ou Les degrés du savoir, Paris 1932
  • Le songe de Descartes, Suivi de quelques essais, Paris 1932
  • De la philosophie chrétienne, Paris, Desclée de Brouwer, 1933
  • Du régime temporel et de la liberté, Paris, DDB, 1933
  • Sept leçons sur l'être et les premiers principes de la raison spéculative, Paris 1934
  • Frontières de la poésie et autres essais, Paris 1935
  • La philosophie de la nature, Essai critique sur ses frontières et son objet, Paris 1935 (1948)
  • Lettre sur l’indépendance, Paris, Desclée de Brouwer, 1935.
  • Science et sagesse, Paris 1935
  • Humanisme intégral. Problèmes temporels et spirituels d'une nouvelle chrétienté; espagnol 1935), Paris (Fernand Aubier), 1936 (1947)
  • Les Juifs parmi les nations, Paris, Cerf, 1938
  • Questions de conscience : essais et allocutions, Paris, Desclée de Brouwer, 1938
  • La personne humaine et la société, Paris 1939
  • Le crépuscule de la civilisation, Paris, Éd. Les Nouvelles Lettres, 1939
  • Quatre essais sur l'esprit dans sa condition charnelle, Paris 1939 (1956)
  • De la justice politique, Notes sur le présente guerre, Paris 1940
  • (en) Scholasticism and politics, New York 1940
  • À travers le désastre, New York 1941 (1946)
  • Confession de foi, New York 1941
  • (en) Ransoming the time (Redeeming the time), New York 1941
  • La pensée de St.Paul, New York 1941 (Paris 1947)
  • Les Droits de l'Homme et la Loi naturelle, New York 1942 (Paris 1947)
  • (en) Saint Thomas and the problem of evil, Milwaukee 1942
  • (en) Essays in Thomism, New York, 1942
  • Christianisme et démocratie, New York 1943 (Paris 1945)
  • (en) Education at the crossroad, New Haven 1943
  • Principes d'une politique humaniste, New York 1944 (Paris 1945)
  • De Bergson à Thomas d'Aquin, Essais de Métaphysique et de Morale, New York 1944 (Paris 1947)
  • À travers la victoire, Paris 1945
  • Messages 1941-1944, New York 1945
  • Pour la justice, Articles et discours 1940-1945, New York 1945
  • Le sort de l'homme, Neuchâtel 1945
  • Court traité de l'existence et de l'existent, Paris 1947
  • La personne et le bien commun, Paris 1947
  • Raison et raisons, Essais détachés, Paris 1948
  • La signification de l'athéisme contemporain, Paris 1949
  • (en) Man and state, Chicago 1951
  • Neuf leçons sur les notions premières de la philosophie morale, Paris 1951
  • Approches de Dieu, Paris 1953.
  • L'Homme et l'État (anglalingve: 'Man and State', 1951) Paris, PUF, 1953
  • (en) Creative intuition in Art and Poetry, 1953
  • (en) On the philosophy of history, ed. J.W. Evans, New York 1957
  • (en) Truth and human fellowship, Princeton 1957
  • (en) Reflections on America, New York 1958
  • Pour une philosophie de l'éducation, Paris 1959
  • Le philosophe dans la Cité, Paris 1960
  • (en) The responsibility of the artist, New York 1960
  • La philosophie morale, Vol. Mal:I : Examen historique et critique des grands systèmes, Paris 1960
  • (en) Man's approach to God, Latrobe/Pennsylvania 1960
  • (en) On the use of philosophy, Princeton 1961
  • (en) A preface to metaphysics, New York 1962
  • Dieu et la permission du mal, 1963
  • Carnet de notes, Paris, DDB, 1965
  • L'intuition créatrice dans l'art et dans la poésie, Paris, Desclée de Brouwer, 1966 (en anglais, en 1953)
  • Le paysan de la Garonne. Un vieux laïc s’interroge à propos du temps présent, Paris, DDB, 1966
  • (en) Challenges and renewals, ed. J.W. Evans/L.R. Ward, Notre Dame/Ind. 1966
  • (en) The education of man, The educational philosophy of J.M., ed. D./I. Gallagher, Notre Dame/Ind. 1967
  • De la grâce et de l'humanité de Jésus, 1967
  • De l'Église du Christ. La personne de l'église et son personnel, Paris 1970
  • Approches sans entraves, posthume 1973
  • Œuvres complètes de Jacques et Raissa Maritain, 16 Bde., 1982-1999.
  • Deux ouvrages ont été réédités en 2007 par les Éditions Ad Solem :
    • Jacques et Raïssa Maritain, Liturgie et contemplation
    • Le Feu nouveau (réédition du Paysan de la Garonne accompagné d'un dossier critique de Michel Fourcade)

Vidu ankaŭ

[redakti | redakti fonton]

Referencoj

[redakti | redakti fonton]
  1. Donald DeMarco The Christian Personalism of Jacques Maritain. EWTN. Arkivita el la originalo je 5 December 2000.
  2. . Cahiers Jacques Maritain (EN) (1990). Alirita 2023-03-26 .
  3. "A Paris, les voies de la Résistance", Le Monde.fr, 2019-09-19. (france)
  4. Marie-Jo Bonnet raconte les résistantes oubliées (February 2013).

Eksteraj ligiloj

[redakti | redakti fonton]