Johano la 7-a Palajologo
| Ιωάννης Ζ´ Παλαιολόγος (1370-1408) | |||||
|---|---|---|---|---|---|
Bildo de Johano la 7-a Palajologo, ilustraĵo el la Kroniko de Johano Zonaras, ĉirkaŭ 1450.
| |||||
| Persona informo | |||||
| Ιωάννης Ζ' Παλαιολόγος | |||||
| Naskiĝo | 1370 en Monto Atos, Konstantinopolo, nuna Istanbulo, Bizanca Imperio | ||||
| Morto | 22-a de septembro 1408 en Tesaloniko, Makedonio, Bizanca Imperio | ||||
| Lingvoj | antikva greka vd | ||||
| Ŝtataneco | Bizanca imperio | ||||
| Familio | |||||
| Dinastio | Palaiologidoj vd | ||||
| Patro | Androniko la 4-a Paleologo | ||||
| Patrino | Keratsa of Bulgaria (en) | ||||
| Edz(in)o | Irene Gattilusio (en) | ||||
| Infanoj | Androniko la 5-a | ||||
| Profesio | |||||
| Okupo | regento | ||||
| Laborkampo | registaro kaj politiko | ||||
| Aktiva en | Bizanca imperio vd | ||||
| |||||
| vd | Fonto: Vikidatumoj | ||||
Johano la 7-a Palajologa aŭ greke:Ιωάννης Ζ´ Παλαιολόγος estis la filo de Androniko la 4-a Palajologo kaj Maria Keraca de Bulgario (1348-1400). Li estis proklamita bizanca imperiestro post ribelo kontraŭ sia avo, Johano la 5-a Palajologo (1332-1391), kaj sia onklo, Manuelo la 2-a Palajologo (1350-1425). Lia regado en Konstantinopolo tamen estis tre mallonga, daŭrante de aprilo ĝis septembro 1390, ĉar li estis forpelita de la povo fare de Manuelo la 2-a. Post pluraj jaroj en ekzilo, li repaciĝis kun sia onklo kaj estis elektita por servi kiel regento en 1399 kiam Manuelo la 2-a foriris al Eŭropo. Post la reveno de la imperiestro en 1403, li iris al Tesaloniko, kie li regis ĝis sia morto en 1408.
Biografio
[redakti | redakti fonton]Familio
[redakti | redakti fonton]Johano la 7-a apartenis al la dinastio de Palajologoj, kiu okupis la bizancan tronon de 1261 ĝis 1453, ĝis la falo de la Imperio. Lia patro, Androniko la 4-a, estis la plej aĝa el pluraj infanoj. Tamen, estis lia onklo, Manuelo la 2-a, kiu estis elektita kiel lia posteulo. Lia patrino, Maria Keraca de Bulgario, estis bulgara princino. Li edziĝis kun Irene Gatiluzjo (1381-1440), filino de Francisko la 2-a (1365-1404), Sinjoro de Lesbo. Ili havis filon nomatan Androniko la 5-a Palajologo (1400-1407), kiu mortis tre juna.
Juneco kaj ribeloj gvidataj de lia patro
[redakti | redakti fonton]Civitaj militoj, itala enmiksiĝo kaj la konkero de ĝiaj teritorioj fare de ĝiaj najbaroj transformis la Bizancan Imperion en duarangan ŝtaton sen teritoria kohereco: la aŭtoritateco de la imperiestro limiĝis al Konstantinopolo, parto de Trakio, Tesaloniko, kelkaj egeaj insuloj kaj la Despotlando de Moreo. Ekde sia naskiĝo, lia avo Johano la 5-a kaj lia patro Androniko la 4-a estis engaĝitaj en kirlanta interna milito, kie Manuelo la 2-a, la plej juna filo de Johano la 5-a, estis favorita super Androniko la 4-a, la plej aĝa.




Johano la 7-a tial ne kreskis en Konstantinopolo kaj havis tre malmultan kontakton kun sia avo kaj onklo. Li loĝis en Selimbrio kun siaj gepatroj. Lia patro ribelis por reakiri la potencon en 1371. Dum ĉi tiu unua ribelo, Androniko la 4-a havis tre malmultan subtenon. Li havis nur la subtenon de negravaj oficistoj malkontentaj pri ilia sorto, kiuj kolektiĝis ĉirkaŭ detronigita heredanto. Tiutempe, Johano la 7-a estis nur unujara. Dua ribelo ankaŭ okazis en 1373, kiam Johano la 7-a estis nur trijara. Oni diras, ke Androniko la 4-a forĝis aliancon kun Savcı Bey, filo de la sultano, Murad la 1-a kontraŭ iliaj respektivaj patroj, ambaŭ celante konkeri iliajn tronojn. La du regantoj kunigis fortojn por subpremi la ribelon de siaj posteuloj. La 25-an de majo 1373, Androniko la 4-a batalis kontraŭ sia patro en batalo ĉe Derkos kaj estis venkita. Li kapitulacis kaj demetis la armilojn antaŭ sia patro la 30-an de majo en la urbo Anthyros.[1] La sultano ordonis al Johano la 5-a blindigi sian ribeleman filon.
Johano la 5-a obeis kaj ankaŭ trudis la punon al sia nepo, Johano la 7-a. Androniko la 4-a poste fuĝis al Galata kun sia edzino kaj filo. Li tamen sukcesis preni la potencon per investado de Konstantinopolo la 12-an de oktobro 1376. Androniko estis kronita kaj nomumita imperiestro nur unu jaron poste, la 18-an de oktobro 1377. Lia unua ago en povo estis repagi du signifajn ŝuldojn al la ĝenovanoj kaj la turkoj. Androniko la 4-a ankaŭ reakiris sian statuson kiel heredanto, same kiel lia filo.
Lia regado, tamen, estis mallongdaŭra. En 1379, nur tri jarojn post la transpreno de la povo, Johano la 5-a reprenis la tronon kaj definitive forigis sian filon, Androniko la 4-an. En 1381, patro kaj filo atingis interkonsenton.
Androniko la 4-a, proklamita la legitima posteulo, ricevis apanaĝon ("teritorion") en Trakio kaj ankaŭ la urbon Selimbrion, kiun li jam regis kune kun sia filo, Johano la 7-a. Ĉi-lasta mortis kelkajn jarojn poste, la 25-an aŭ 28-an de junio 1385, en Selimbrio. Johano la 5-a ne plenumis sian promeson kaj jam ne konsideris Andronikon la 4-an sian indan posteulon.
Li deklaris, ke lia filo kaj nepo ruinigis la juran fundamenton de sia imperio, kaj tial li deklaris Johanon la 7-an senigitan je liaj rajtoj, nomante sian filon Manuelon la 2-an kiel sian solan posteulon en 1387. Li asertis, ke li ne havis aliajn eblojn inter la aliaj familianoj post la murdo de Mikaelo fare de lia bofrato kaj la leviĝo de Teodoro kiel despoto de Mistraso en Moreo. Tamen, la legitima posteulo devus esti lia nepo, Johano la 7-a. Johano la 7-a tiel estis senigita je sia rajto al la trono kaj fariĝis malamiko de sia avo. Li tamen posedis la teritoriojn testamentitajn de Androniko, inkluzive de Selimbrio.
Johano aŭ Androniko
[redakti | redakti fonton]Johano la 7-a ricevis duan nomon kaj foje estis nomata Androniko. Komence, historiistoj kredis, ke la tekstoj menciantaj Andronikon aludis nur al lia patro. La itala kronikisto Giorgjo Stela el Ĝenovo, samtempulo de tiu periodo, kiu laŭdire havis proksimajn ligojn kun la familio Palajologoj, helpas nin klarigi la aferojn.
Ĉi tiu kronikisto asertas, ke la nomo Androniko estis uzata en tekstoj rilatantaj al eventoj post la morto de la patro de Johano la 7-a. Kiam la ribelantoj aliancitaj kun Johano la 7-a eniris Konstantinopolon en 1390, ili ĉantis la nomon Androniko por glori sian gvidanton kaj instigis la homamason ripeti ĝin. Ĉi tio, tamen, rilatas al la ŝtatopuĉo de Johano la 7-a.
Du enskriboj en la ĝenova elspezregistro de Pera ankaŭ mencias Andronikon kiel imperiestron en 1390. Ĉi tio fakte rilatus al Johano la 7-a. Estas ankaŭ menciita, ke Androniko la 4-a regus Konstantinopolon en 1399 post la foriro de Manuelo la 2-a al Eŭropo. Ĉi tio estas, kompreneble, Johano la 7-a, ĉar Androniko jam delonge estis mortinta. Ĉi tio estas do escepta kazo ene de la Bizanca Imperio.
Ortodoksaj kristanoj kutime havas nur unu personan nomon, sed Johano la 7-a havis du. Tamen, la uzo de du apartaj personaj nomoj fariĝis pli ofta en la lasta jarcento de Konstantinopolo. Aliaj famaj figuroj adoptis la nomon de ilia patro post lia morto. Ekzemple, Demetrio ŝanĝis sian nomon al Mikaelo (1351-1376). Johano la 7-a laŭdire faris la samon, adoptante la nomon de sia patro Andronikon por honori lian memoron.
Reprenante la nomon Androniko, Johano la 7-a ankaŭ honoris la historion de sia patro kaj proklamis lian deziron repreni la legitiman rajton al potenco, same kiel lia patro faris. La adopto de la nomo Androniko ankaŭ faciligis la konkeron de Konstantinopolo en 1390, ĉar lia avo ankaŭ nomiĝis Johano. Aklami imperiestron, kiu estis ĵus preninta la potencon per perforto kaj kiu portis la saman nomon kiel lia antaŭulo, estus konfuza.
Aklamante imperiestron per malsama nomo, la subuloj rekonus la diferencon kaj la aperon de nova gvidanto. La juna reganto tamen daŭre nomus sin Johano la 7-a kelkfoje dum sia regado. En traktato subskribita kun la venecianoj en junio 1390, la nomo Johano estis oficiale adoptita.
Poste, Johano la 7-a nomis sian filon Andronikon la 4-an kaj tiel rekomencis uzi sian naskiĝnomon. Li tamen uzis la nomon de sia patro multfoje antaŭ ol cedi ĝin al sia filo.
La ribelo de Johano la 7-a (1390)
[redakti | redakti fonton]Fruaj jaroj
[redakti | redakti fonton]Johano la 7-a provis aserti sian pretendon al la trono post kiam li estis defiita de sia avo, Johano la 5-a. Li preparis sian ribelon en Selimbrio, kie li kreskis kun sia patro. Li jam regis la urbon kun Androniko, kiu testamentis ĝin al li post lia morto. Multaj jam konsideris lin la legitima heredanto. Antaŭe, dum la puĉo de Androniko la 4-a kaj liaj jaroj da regado en Konstantinopolo, li laŭdire jam estis proklamita kunimperiestro.
En iuj tekstoj, inkluzive de tiuj de rusaj vojaĝantoj, li estas nomata Kajzer, aŭ Imperiestro. Li tiam posedis solidan teritorian bazon, Selimbrio, same kiel lojalan politikan akompanantaron konsistantan el arkontoj. Johano la 5-a, siaflanke, ŝajnis rimarkinde izolita en Konstantinopolo. Li ankaŭ estis fremdiĝinta de sia filo, Manuelo la 2-a. La malforteco de la imperiestro instigis Johanon la 7-an aserti liajn ambiciojn.
La juna ribelanto havus potencajn aliancanojn: la sultano, reganto de la imperio, provizis lin per soldatoj por helpi lin detronigi sian avon. Bajezido la 1-a vidis en Johano la 7-a instrumenton por trudi sian potencon al la ĉefurbo kaj tial helpus lin ribeli. La ĝenovanoj ankaŭ provizus al li signifan subtenon. Post pasado tra Ĝenovo Johano la 7-a eniris Konstantinopolon.
La ribelo de 1390
[redakti | redakti fonton]Plifortigita de siaj aliancanoj, Johano la 7-a marŝis al Konstantinopolo komence de 1390. Li komencis per sieĝo de la urbo, je dato kiu restas nekonata. Dum okazaĵo la 2-an de aprilo, iu sankta tago, la subtenantoj de Johano la 7-a ene de la urbo estis punitaj.
La 9-an de aprilo, ĝenovaj plifortikigoj alvenis por subteni lin. Li tiam daŭrigis premon sur Johano la 5-a, kiu estis sieĝita en Konstantinopolo. Tamen, la reĝo laŭdire prenis kelkajn antaŭzorgojn. Li fortikigis la urbon kaj preskaŭ ĉiujn ĝiajn pordegojn kontraŭ ebla atako. Li ankaŭ profitis je la subteno de Manuelo la 2-a, kiu alportis plifortikigojn el Lemnos.
La 14-an de aprilo 1390, Johano eniris tra la Pordego de Karizjo. Ĉi tio estis favora pozicio por sieĝi Konstantinopolon, precipe ĉar ĉi tiu pordego situis sur vojo venanta el Ĝenovo, la fonto de la plifortikigoj. Ĝi ankaŭ estas malpli fortikigita ol la aliaj.
Ekzistas ankaŭ monaĥejo dediĉita al Sankta Johano, kio donas al ĉi tiu areo simbolan gravecon. Johano la 7-a havus popolan subtenon. La popolo de Konstantinopolo malfermus la pordegojn al li, kaj li povus eniri la urbon laŭ sia plaĉo. Li tiam direktiĝus al la Ora Pordego por venki sian avon.
Li poste estis malliberigita en turo. Johano la 7-a tiel konkeris la urbon Konstantinopolon kaj fariĝis ĝia reganto dum kvin monatoj. Ni scias tre malmulte pri lia mallonga regado kiel imperiestro.
Perdo de Konstantinopolo al Manuelo la 2-a (1390)
[redakti | redakti fonton]Kvankam Johano la 7-a sukcesis repreni la urbon Konstantinopolo de sia avo kaj proklami sin imperiestro, la venko ne ne multe daŭris. Lia onklo, Manuelo la 2-a Palajologo, preparis la defendojn de la urbo kaj plene intencis repreni ĝin.
Oni scias, ke Manuelo trairis Lemnos, kie li antaŭe estis en ekzilo, Rodoso, kaj Kristopoliso por serĉi plifortikigojn. En siaj unuaj du provoj, li malsukcesis repreni la urbon de sia nevo. Tamen, li sukcesis en tria provo. Li atakis la Oran Pordegon la 17-an de septembro 1390, kaj forpelis Johanon la 7-an. La trupoj sturmis la fortikaĵon. Johano la 7-a tiam forlasis la urbon.
Fuĝo ĉe la Otomanoj kaj Ĝenovanoj (1390-1399)
[redakti | redakti fonton]Post sia malvenko kontraŭ sia onklo en Konstantinopolo, Johano la 7-a estis devigita fuĝi el la urbo. Li komence serĉis rifuĝon ĉe la turkoj. Sultano Bajezido la 1-a bonvenigis lin kaj donis al li la urbon Selimbrja kiel apanaĝon. Baldaŭ poste, li jam ne sentis sin sekura en la akompanantaro de la sultano. Li tiam iris al Italio. Oni diras, ke li unue iris al Ĝenovo, kie li jam havis amikajn rilatojn. Johano la 7-a ankaŭ laŭdire vizitis Tiĉinon en Ligurio kun sia patrino, Maria, en 1392.
Repaciĝo kun Manuelo la 2-a (1399-1403)
[redakti | redakti fonton]En 1399, Johano la 7-a repaciĝis kun sia onklo, Manuelo la 2-a. Ĉi-lasta eĉ adoptis la junan reganton kaj restarigis sian rajtan pretendon al la trono. Johano la 7-a estis do la rekta heredanto de sia onklo. Kiam Manuelo la 2-a foriris al la Okcidento por serĉi eksterlandan helpon en 1399, li konfidis Konstantinopolon al sia nevo kaj donis al li la potencon.
Lia onklo do fidis lin sufiĉe tiutempe por lasi lin regi Konstantinopolon. Dum sia regado, Johano la 7-a plenumis kelkajn rimarkindajn atingojn. Interalie, li sukcesis negoci traktatojn kun la turkoj. Li profitis ilian malvenkon ĉe Ankaro en 1402 kaj negocis kun Savcı Bejo, filo de la sultano, Murad la 1-a pri redono de Tesaloniko kaj teritorioj en Trakio kaj Makedonio (romia provinco). Li poste restarigis la potencon al Manuelo la 2-a post lia reveno en 1403.
Apanaĝo en Tesaloniko kaj morto (1403-1408)
[redakti | redakti fonton]Repaciĝinte kun Johano post kverelo en 1403, Manuelo la 2-a donis al sia nevo la urbon Tesalonikon kiel apanaĝon. Tio estis granda honoro, ĉar ĝi estis unu el la plej prestiĝaj terposedaĵoj de la Bizanca Imperio tiutempe.
Li estis akceptita kiel heroo de la popolo post sia alveno, ĉar li estis tiu, kiu liberigis Tesalonikon de la Turkoj. Li poste regis kiel "Imperiestro de Tesalio" ĝis sia morto en 1408. Tiutempe, li ne havis legitiman posteulon por anstataŭigi lin, ĉar lia filo, Androniko la 5-a Palajologo (1400-1407), mortis kun la aĝo de sep jaroj dum la regado de sia patro. Lia edzino iĝis monaĥino sub la religia nomo Eŭgenja.
Resumo de la regado
[redakti | redakti fonton]Mallonge, Johano la 7-a regis nur kvin monatojn en Konstantinopolo antaŭ ol ekregi nome de Manuelo la 2-a Palajologo. Dum granda parto de sia vivo, li estis ĉefe vidata kiel revoluciulo, kiu defiis, kiel lia patro, la aŭtoritatecon de sia avo, Johano la 5-a Palajologo.
Nur en siaj pli postaj jaroj li fine alianciĝis al sia onklo.[2]
Referencoj
[redakti | redakti fonton]- ↑ Decline and Fall of Byzantium to the Ottommans
- ↑ Franca Vikipedio
| Antaŭe: | Bizanca Imperiestro | Poste: |
|---|---|---|
| Manuelo la 2-a Palajologo | 14-an de aprilo 1390 - 17-an de septembro 1390 | Androniko Palajologo kaj Androniko la 5-a Palajologo |

