John Loudon McAdam
| John Loudon McAdam | ||
|---|---|---|
 | ||
| Persona informo | ||
| John Loudon McAdam | ||
| Naskiĝo | 21-an de septembro 1756 en Ayr, Skotlando | |
| Morto | 26-an de novembro 1836 (80-jaraĝa) en Moffat, Skotlando | |
| Mortis pro | naturaj kialoj  vd | |
| Mortis per | korinfarkto vd | |
| Tombo | Skotlando vd | |
| Lingvoj | angla vd | |
| Ŝtataneco | Unuiĝinta Reĝlando de Granda Britio kaj Irlando (1801–1922) vd | |
Memorigilo  | ||
| Familio | ||
| Patro | James McAdam of Waterhead (en)  vd | |
| Patrino | Susannah Cochrane (en) vd | |
| Edz(in)o | Anne Charlotte Delancey (en) (1827–nekonata valoro) Gloria Margaretta Nicoll (en) vd | |
| Infanoj | James Nicoll McAdam (en) (  Gloria Margaretta Nicoll (en) )John Loudon McAdam (en) ( Gloria Margaretta Nicoll (en) ) vd | |
| Profesio | ||
| Okupo | konstruinĝeniero • inĝeniero • inventisto • militisto vd | |
| vd | Fonto: Vikidatumoj | |
John Loudon MCADAM (naskita la 23-an de septembro 1756 en Ayr, Ayrshire, Skotlando - mortis la 26-an de novembro 1836 en Moffat, tiama Dumfriesshire, Skotlando) estis skota civila inĝeniero, vojkonstruisto kaj inventinto de makadamo, efika kaj ekonomia vojkonstrua teknologio.
Li dediĉis sian vivon al vojkonstruado, areo en kiu li inventis novan procezon, kiu rezultigis la kreadon de makadamo, glata kaj malmola surfaco el kompaktigita dispremita ŝtono, pli daŭrema kaj malpli ema al koto kaj ŝlimo ol grundbazitaj tervojoj.
Moderna vojkonstruado ankoraŭ reflektas la influon de McAdam. El postaj plibonigoj, la plej signifa estis la enkonduko de gudro (origine karbogudro) por kunligi la ŝtonojn de la vojsurfaco, "tarmako" (angle tarmac, por Gudro-Makadam).
La malbona stato de la vojoj sur lia bieno instigis lin studi vojkonstruadon. En du publikaĵoj de 1816 kaj 1819 (Rimarkoj pri la nuna sistemo de vojfarado kaj Praktika eseo pri la scienca riparo kaj konservado de vojoj), li priskribis la vojkonstruan teknikon, kiun li disvolvis. Tio esence implikis certigi adekvatan drenadon de la vojoj kaj konstrui ilin el malsamaj tavoloj. La unua vojo, kiun li konstruis laŭ siaj ideoj, estis konekto de la vojo inter Alloway kaj Maybole al sia bieno.