Saltu al enhavo

Kaporaloj

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Kaporaloj

Kaporaloj (en hispana Caporales) estas tradicia bolivia danco origina en Los Yungas de La-Pazo. Kaporaloj estis kreitaj kaj prezentitaj al la publiko por la unua fojo en 1969 fare de la fratoj Estrada Pacheco, kiuj estis inspiritaj de la rolulo de la "Kaporalo", kiu estas la kontrolisto de la nigraj sklavoj kaj estis kutime miksrasa, portis botojn kaj tenis vipon. Tiu estas danco apartenanta al la regiono Yungas, Bolivio.[1] La danco havas krome elstaran religian aspekton. Oni supozeble dancas por la Virgulino de Socavón (patronino de ministoj) kaj oni promesas danci dum tri jaroj de onia vivo. Kaporalo aŭ kaporaloj hodiaŭ estas folklora danco tre populara en la festadoj ne nur de Bolivio, sed ankaŭ Argentino, Ĉilio, Peruo, Hispanio kaj Usono.

En junio 2011, per Supera Dekreto, Kaporaloj kune kun aliaj dancoj estis deklaritaj Kultura kaj Nemateria Heredaĵo de la Plurnacia Ŝtato Bolivio; laŭ la registara ento, ĉi tiu decido estis prenita por limigi la provojn de alproprigo fare de najbaraj landoj.[2]

Estas multaj grupoj fonditaj en Usono kiuj partoprenas kaj disvastigas la kulturon, kiel ekzemple FFCC Universitarios de San Simón, Alma Boliviana, Renacer Boliviano, Sangre Boliviana, Centralistas San Miguel Virginia, Orgullo Boliviano, San Simon Universitartios Virginia, Fraternidad Folklorica Cultural Ruphay VA, Kantuta Ballet Folklorico de Bolivia kaj multe pli.

Vira kaporala robo prezentas maljunan hispanan militgardiston (kontroliston de sklavoj). Portante kalkanumojn kun grandaj sonoriletoj konataj kiel "cascabeles", vira dancisto portas ĉapelon en sia maldekstra mano kaj vipon en sia dekstra (kelkfoje). Eĉ kelkaj knabinoj dancas en vira rolo, ĉar knabinoj kutimis esti devigitaj porti ekstreme mallongajn jupojn kaj fari malpli imponajn paŝojn; kelkaj povas nomi ilin "chinas" (laŭvorte: indiĝenaj amerikaj virinoj) aŭ "machas" (laŭvorte: virinoj). Ina kaporala robo konsistas el minirobo (reprezentanta kamparaninon) kun kongruaj kalsonetoj (reprezentantaj novnaskiton), haŭtkoloraj ŝtrumpoj, ŝikaj altkalkanumaj ŝuoj kaj ronda cilindro (simila al tradicia bolivia melonĉapelo) alpinglita al ŝia hararo. La stilo kaj koloroj de la robo estas konservitaj la samaj por kaj la viroj kaj virinoj de certa grupo, sed povas draste varii inter grupoj. Viroj kaj virinoj kutime dancas aparte en progresema marŝa stila danco. Kaporaloj estas danco kie oni multe saltas kaj estas tre aktiva tiamaniere.

La danco ofte estas miskomprenata kiel saja muziko, konfuzo parte pro tekstoj de popularaj kaporaloj kiel tiuj komponitaj de la populara bolivia grupo "Los Kjarkas"; ĉi tiu grupo faras multajn boliviajn kantojn. Ankaŭ, tio ŝuldiĝas al internacia baleta versio de saja kaporalo dancita kiel "Moderna saja" (afrik-bolivia saja). Tamen, kaporaloj devenas de "saja": ĉar la "kaporalo" estis rolulo en "saya" kiam la kaporalo-danco estis kreita fine de la 1960-aj jaroj fare de la familio Estrada Pacheco, ili asertis esti inspiritaj de la prezentado de kelkaj afrik-boliviaj dancistoj el la regiono Yungas. La muziko estas klare de kaj afrika kaj eŭropa origino kaj la tamburoj estas la paŝoj de la miksaĵo de "saya" kaj "negritoj". La kostumoj en kaporaloj estis de moderna eŭropa origino. La ritmo estas iomete malsama ol tiu de la "saya". Tiu ĉi danco fariĝis unu el la plej popularaj dancoj en Bolivio, aparte ŝatata de junuloj de la meza kaj supera klaso, kiuj identiĝis kun "la kaporalo" kaj la maĉaj kapricoj de la danco, ili formas grandegajn Caporales-grupojn por Karnavalo, Gran Poder kaj aliaj "entradas".

Referencoj

[redakti | redakti fonton]
  1. ↑ Danzas autóctonas de Bolivia. unet.univie.ac.at. Arkivita el la originalo je 2012-02-22. Alirita 2009-10-22 .
  2. ↑ Noticias EL DIARIO - Primera página. Arkivita el la originalo je 2015-09-24. Alirita 2017-10-14 .

Eksteraj ligiloj

[redakti | redakti fonton]