Kolektiva memoro
La termino kolektiva memoro rilatas al komuna (= kolektiva) memorkapablo de grupo da homoj. Same kiel ĉiu individuo estas situacie kapabla je individua memoro, grupo da homoj (nacio aŭ iu ajn alia distingebla socia grupo) supozeble havas komunan memorkapablon. Kolektiva memoro estas komprenata kiel la kadro de tia grupo: Ĝi formas la bazon por grup-specifa konduto inter siaj membroj, por etikaj normoj kaj certa kondutkodo, kiu ebligas al individuoj pensi, agi aŭ organizi sin laŭ la kolektiva intereso. Kolektiva memoro, rilate al la kultura pasinteco, sed ankaŭ al historiaj procezoj aŭ eventoj, rilatas al nunaj sociaj kaj kulturaj kondiĉoj, havas individuan efikon sur grupon da homoj kaj transdonas komunan konduton.
Temas pri reprezentado de la pasinteco dividita kaj konstruita de membroj de socia grupo.[1][2][3]
Kolektiva memoro estas proksime rilata al la konceptoj de socia memoro, historia memoro kaj kultura memoro. La terminon kreis Maurice Halbwachs, sociologo, filozofo, socia psikologo kaj reprezentanto de la franca sociologia skolo — la fondinto de scienca esplorado pri kolektiva memoro. [4] Malgraŭ ampleksa studado de la fenomeno, restas neniu unuigita kompreno pri ĝia objekto kaj subjekto, nek ekzistas unuigita teorio pri kolektiva memoro.
La debaton pri la termino okupiĝis pri Jan Assmann, kiu verkis Das kulturelle Gedächtnis (Kultura Memoro). Assmann distingas inter kultura memoro kaj komunika memoro: dum la unua servas stokan funkcion, la dua servas kiel ĉiutaga memoro situanta en la nuntempo.[5] James E. Young enkondukis la nocion de "heredaĵa memoro" (kontraste al kolektiva memoro), memoro kiu estas esence fragmentita, kolektita kaj unuopa.
Intelektuloj kiel Pablo Connerton vastigis la koncepton por inkluzivi la homan korpon kiel lokon por kolektivaj procezoj de memorretenado kaj disvastiĝo. La kontribuoj de Pierre Nora koncerne la rolon de loko kaj spacoj de komuna memoro (la "lokoj de memoro", kiujn ni ĉiuj spertas) ankaŭ estas signifaj.
La kolektiva memoro de nacio estas parte reprezentita per la monumentoj, kiujn ĝi elektas starigi. Publika memoro estas sanktigita en monumentoj, kiel ekzemple la Holokaŭsta Monumento en Berlino ĝis la Vjetnama Veterana Monumento en Vaŝingtono. Ĉio, kion lando elektas honori en fizikaj monumentoj, aŭ eble pli signife, kiujn eventojn ĝi ne memorfestas, estas indikilo de kolektiva memoro. Ĝenerale, la historiaj kaj socikulturaj aspektoj de ĉi tiu speco de memoro estas traktataj kiel parto de la "kulturo de memoro", kiu implikas la ligon de socio al sia propra pasinteco.
Objektoj
[redakti | redakti fonton]- Historiaj okazaĵoj
- Historiaj figuroj (politikaj gvidantoj, signifaj figuroj de la pasinteco)
- Grupoj (nacioj, generacioj, familioj)
Ecoj kaj karakterizaĵoj
[redakti | redakti fonton]- Komuna rolulo/aparta grupo
- Ĝi havas memorigan karakteron (festado de memorindaj datoj, ktp.)
- Emocieco kaj signifo de memoroj
- Konstruado, ŝanĝiĝemo (sub influo de la realaj bezonoj de la grupo)
- Rilateco al la nuna situacio, bezonoj de la nuntempo
- Intersubjektiveco (memoroj rilate al aliaj homoj)
- Kolektiva subpremo, forgeso, memorperdo (rilate al traŭmataj elementoj de kolektiva memoro)
- Prokrasta efiko ("malfrua memorsindromo")
La ĉefa funkcio de kolektiva memoro estas konservi la grupan identecon kaj solvi la problemon de identeckrizo. La fenomeno de la membildo de komunumo ne povas ekzisti sen scio kaj kompreno pri la pasinteco de la grupo aŭ kolektivo. Konceptoj pri kolektiva memoro aperas dum periodoj, kiam la socio spertas identeckrizon. Tio klarigas la ondon da intereso pri la problemo de kolektiva memoro en la lasta jardeko de la 20-a jarcento.
Referencoj
[redakti | redakti fonton]- ↑ (July 2015) “Collective memory: a new arena of cognitive study”, Trends in Cognitive Sciences 19 (7), p. 359–361. doi:10.1016/j.tics.2015.04.003. 16554192.
- ↑ Olick, Jeffrey K.. (2011) The Collective Memory Reader. Oxford University Press. ISBN 978-0-19-533741-9.
- ↑ (April 2008) “Towards a psychology of collective memory”, Memory (Hove, England) 16 (3), p. 183–200. doi:10.1080/09658210701811912. 21091246.
- ↑ Halbwachs, Maurice. (1925) Les cadres sociaux de la mémoire (france). Paris: Librairie Félix Alcan.
- ↑ (January 2008) “Creating a new discipline of memory studies”, Memory Studies 1 (1), p. 9–22. doi:10.1177/1750698007083884. 28173588.