Lubāna

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Koordinatoj: 56° 54′ 00″ N 26° 43′ 00″ O / 56.90000 °N, 26.71667 °O / 56.90000; 26.71667 (mapo)
Lubāna
Urbo
Centrs.jpg
Urbocentro
Flag of Lubāna.svg
Flago
Coat of Arms of Lubāna.svg
Blazono
Oficiala nomo: Lubāna
Lando Latvio Latvio
Distrikto Madona
Historia regiono Vidzeme
Rivero Aiviekste
Supermara alteco 95 m s. m.
Koordinatoj 56° 54′ 00″ N 26° 43′ 00″ O / 56.90000 °N, 26.71667 °O / 56.90000; 26.71667 (mapo)
Areo 4,5 km² (450 ha)
Loĝantaro 1 511 (29.01.2021)
Denseco 335,78 loĝ./km²
Urborajtoj 1992
Horzono EET (UTC+2)
 - somera tempo EEST (UTC+3)
Poŝtkodo LV-4830
ButtonRed.svg
Europe relief laea location map.jpg
ButtonRed.svg
Commons-logo.svg Vikimedia Komunejo: Lubāna
Retpaĝo: lubana.lv

Lubāna estas urbo en Latvia historia regiono Vidzeme, en la oriento de Latvio. Ĝi apartenas al distrikto Madona kaj situas en orienta parto de la distrikto, sur la bordoj de rivero Aiviekste. La distancoj al la plej gravaj centroj estas 42 km de Madona kaj 206 km de Rigo.[1]

Historio[redakti | redakti fonton]

Post la Livonia konkero de la krucistoj en la 13-a jarcento, la regiono venis sub la kontrolon de la Ĉefepiskopejo de Rigo. La setlejo unue estis menciita en la 13-a jarcento,[2] la kastelo Lubāna (germane Lubahn) en 1455. La kastelo iĝis forlasita post la Livonia Milito kaj kolapso de Livonio en la 16-a jarcento. La setlejo situis proksime de la centro de la antaŭa Lubāna grandbieno, kiu situis sur la dekstra bordo de la Aiviekste. Dum la sveda Vidzeme periodo, en 1643 la Lubāna paroĥo estis menciita.

Lubāna estis aneksita al la Rusia Imperio en 1721. En 1918 la setlejo estis inkludita en la Respubliko de Latvio. Fakte, la potenco de Latvio estis establita ĉi tie en 1919.

En 1935, la Madona-Lubāna fervojsekcio estis konstruita (pasaĝera trafiko estis ĉesigita en 1963, vartrafiko estis fermita en 1990), aliflanke, la tuta laŭplana linio de Rigo ĝis Kārsava ne povus esti konstruita.

En 1944, la vilaĝo parte estis detruita en la bataloj de Dua Mondmilito.

En 1958 al Lubāna estis koncedita la statuso de laborista vilaĝo (poste - urbvilaĝo).[2] En 1992, al Lubāna estis koncedita urborajtoj.

Geografio[redakti | redakti fonton]

La urbo situas en norda parto de la Orienta Latvia malaltebenaĵo.[3]

Averaĝa temperaturo estas -7°C en januaro kaj +17°C en julio. Da precipitaĵo falas 700 mm jare.[3]

Transporto[redakti | redakti fonton]

La ĉefa aŭtovojoj de urbo estas P83 (Lubāna-Dzelzava) kaj P82 (Lubāna-Jaunkalsnava), lokaj vojoj estas V842 (Lubāna-Upatnieki) kaj V843 (Lubāna-Barkava).

Loĝantaro[redakti | redakti fonton]

Laŭ la stato de la jaro 2021 en la urbo vivis 1 511 personoj sur areo de 4,46 kvadrataj kilometroj, kio rezultigas loĝdenson de 339 loĝantoj/km².

Ŝanĝo de loĝantaro[redakti | redakti fonton]

Jaro Homoj[2][4]
1935 653
1967 3100
2000 1994
2021 1485

Etna strukturo[redakti | redakti fonton]

Jaro Homoj
kune
Latvoj Rusoj Belarusoj Ukrainoj Poloj Litovoj La cetero[4]
2000 1994 1895 (95%) 62 (3%) 15 (1%) 13 (1%) 1 (0%) 1 (0%) 7 (0%)
2021 1485 1427 (96%) 30 (2%) 5 (0%) 6 (0%) 1 (0%) 4 (0%) 12 (1%)

Vidindaĵoj[redakti | redakti fonton]

  • Centro de metio, turismo kaj kultura heredaĵo
  • Vinfarejo
  • Katolika kaj lutera preĝejo
  • Naturvojo laŭ Aiviekste[5]

Bildoj[redakti | redakti fonton]

Referencoj[redakti | redakti fonton]

  1. Toponavi.com. Distancoj.
  2. 2,0 2,1 2,2 Latvijas PSR Mazā Enciklopēdija - Latva Malgranda Enciklopedio, v. 1, p. 432.
  3. 3,0 3,1 Latvijas ģeogrāfijas atlants - Latvia geografia atlaso. "Jāņa sēta", 2020
  4. 4,0 4,1 stat.gov.lv
  5. VisitMadona. Lubāna (latve)

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]

Logo Wikimedia Commons Bildoj, sonoj kaj videoj pri temo Lubāna en Vikimedia Komunejo