Michael Dummett
Siro Michael Anthony Eardley DUMMETT FBA /ˈdʌmɪt/ (n. la 27-an de junio 1925 en Londono, Anglio; m. la 27-an de decembro 2011 en Oksfordo) estis brita filozofo kaj logikisto, eminenta reprezentanto de la analiza skolo. [1]
Li faris signifajn kontribuojn al la filozofio de matematiko, logiko, la filozofio de lingvo, metafiziko, kaj la historio de analiza filozofio.
Krome, li estas ankaŭ la kreinto de la teorio pri la balotsistemo kaj specialisto pri la historio de kartludoj. Li ankaŭ interesiĝis pri enmigrada juro kaj la stilo de la angla lingvo.
Verkado
[redakti | redakti fonton]Verkoj pri Frege
[redakti | redakti fonton]La unua grava verko de Dummett estis "Frege: Filozofio de Lingvo", en kiu li interpretis la filozofian pozicion de Gottlob Frege laŭ sia propra unika maniero. La teksto, kiu de tiam fariĝis klasikaĵo, restas polemika ĝis hodiaŭ. Dummett verkis aliajn verkojn pri Frege kaj povas esti argumente konsiderata lia plej grava interpretisto.
Filozofio de lingvo
[redakti | redakti fonton]Dummett protestas kontraŭ la verokondiĉa teorio pri signifo de Donald Davidson, argumentante ke vero estas grava por la parolanto nur se la parolanto povas rekoni ĝin. Li ankaŭ diskutis kun Davidson kaj Noam Chomsky ĉu la idiolekto aŭ la komuna lingvo de lingva komunumo devus havi prioritaton en filozofia analizo.
Kontraŭrealismo
[redakti | redakti fonton]En sia verko "Vero kaj Aliaj Enigmoj", Dummett evoluigas kontraŭrealisman sintenon en debato kun klasikaj realismaj pozicioj. Li kredas, ke tio kontribuas signife al solvado de la problemo inter menso kaj korpo. Lia decido ampleksi kontraŭrealismon devenas de lia diskuto pri vero kiel duobla kaj sendependa de homa pensado. En sia fina verko, "Vero kaj la Pasinteco", Dummett traktas la problemon pri kiel kontraŭrealismo povas esti unuigita kun veraj asertoj pri la pasinteco.
Historio de analiza filozofio
[redakti | redakti fonton]La tria grava verko de Dummett, "Originoj de Analiza Filozofio", estas dediĉita al la provo montri, ke, kune kun Frege, Franz Brentano kaj Edmund Husserl aparte devus esti konsiderataj pioniroj de analiza filozofio. Tio markis rompon en la vidpunkto pri lastatempa filozofia historio kiel dividita en britan kaj kontinentan eŭropan.
Efiko
[redakti | redakti fonton]Inter la studentoj de Dummett elstaras Crispin Wright, Timothy Williamson, Gareth Evans, Hans Sluga kaj Christopher Peacocke. Tamen, nur Wright povas esti konsiderata ortodoksa studento en la mallarĝa senco. Ekster sia rondo de studentoj, Dummett havis aparte fortan influon sur novpragmatismo.
Referencoj
[redakti | redakti fonton]- ↑ "Obituary for Professor Sir Michael Dummett", 28 December 2011.
Eksteraj ligiloj
[redakti | redakti fonton]- Mikaelo Dummett ĉe la Interreto Encyclopedia de Filozofio
- Biografiaj notoj ĉe Trionfi
- Filozofiaj Mordoj: intervjuo kun Dummett pri Frege Arkivigite je 2017-09-14 per la retarkivo Wayback Machine

