Nitrila klorido

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Nitrila klorido
Nitryl chloride.png
Plata kemia strukturo de la Nitrila klorido
Nitryl chloride3D.png
Tridimensia kemia strukturo de la Nitrila klorido
Alternativa(j) nomo(j)
  • Duokso-nitrido de kloro
  • Klorido de duokso-nitrido
Kemia formulo
NO2Cl
CAS-numero-kodo 13444-90-1
ChemSpider kodo 10446393
PubChem-kodo 11984615
Merck Index 15,6744
Fizikaj proprecoj
Aspekto senkolora aŭ palflava, koroda, toksa gaso, forte irita kun klorsimila odoro
Molmaso 81,459 g·mol-1
Denseco 1,5g cm−3
Fandpunkto -145°C[1]
Bolpunkto -14,3°C
Solvebleco Akvo:reakcias
Mortiga dozo (LD50) 58 mg/kg (buŝe)
Sekurecaj Indikoj
Riskoj R14 R34 R37 R50 R45 R53
Sekureco S26 S45 S61
Pridanĝeraj indikoj
Danĝero
GHS Damaĝo Piktogramo
03 – Eksplodema 04 – Produkto sub premo
05 – Koroda substanco 06 – Venena substanco
GHS Signalvorto Damaĝa
GHS Deklaroj pri damaĝoj H270, H280, H314, H330, H400
GHS Deklaroj pri antaŭgardoj P210, P260, P264, P271, P273, P280, P284, P301+330+331, P303+361+353, P304+340, P305+351+338, P310, P320, P321, P363, P377, P381, P391, P403, P403+233, P405, P410+403, P501
Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo
(25 °C kaj 100 kPa)

Nitrila kloridoNO2Cl estas neorganika klora kombinaĵo de nitrogeno kaj oksigeno, senkolora aŭ palflava, koroda, toksa gaso, forte irita kun klorsimila odoro, uzata en kemiaj sintezoj, kaj organikaj, kaj neorganikaj, kiel malkompona produkto el interagado de nitrata acido kaj klorida acido, kun forte potencaj oksidigaj, klorigaj kaj nitrogenigaj proprecoj.

Ĝia analogaĵo, la nitrozila klorido estas ankaŭ konata kiel reakciaĵo de Tilden, omaĝe al ĝia kreinto, William Augustus Tilden (1842-1926).[2] Oni devas konstati ke du reakcioj eblas per interagado de nitrata acido kaj klorida acido. Kiam la reakciantoj estas egalmolumaj, tiam nitrila klorido estiĝas. Tamen, kiam oni uzas eksceson da klorida acido, tiam nitrozila klorido estiĝas, laŭ la jenaj reakcioj:



Sintezoj[redakti | redakti fonton]

Sintezo 1[redakti | redakti fonton]

nitrita acido+hipoklorita acidonitrila klorido+akvo

Sintezo 2[redakti | redakti fonton]

  • Nitrila klorido estis preparata en jaro 1929 per oksidado de nitrozila klorido kun ozono:[3]

nitrozila klorido+ozononitrila klorido+oksigeno

Sintezo 3[redakti | redakti fonton]

klorosulfonata acido+nitrata acidonitrila klorido+sulfata acido

Sintezo 4[redakti | redakti fonton]

sulfurila klorido+nitrita acidonitrila klorido+sulfura duoksido+klorida acido

Sintezo 5[redakti | redakti fonton]

  • Dunitrogena kvinoksido reakcias kun klorgaso por formi nitrilan kloridon:[4]

2dunitrogena kvinoksido+2kloro4nitrila klorido+oksigeno[5]

Sintezo 6[redakti | redakti fonton]

natria nitrito+klorida acido+akvonitrila klorido+natria hidroksido+hidrogeno

Sintezo 7[redakti | redakti fonton]

  • Per traktado de nitrogena duoksido kaj klorgaso prepareblas nitrilan kloridon:

2nitrogena duoksido+kloro2nitrila klorido

Sintezo 8[redakti | redakti fonton]

  • Preparado per interagado de arĝenta nitrato kun klorida acido.[6] Zorgu: Se oni aldonas plian molekulon da arĝenta nitrato, ĝi reakcias kun la nitrila klorido formita por doni dunitrogenan kvinoksidon (vidu reakcion 7):

argenta nitrato+2klorida acidonitrila klorido+argenta klorido+akvo

Sintezo 9[redakti | redakti fonton]

  • Kvarfluoroborato de nitrogeniumo reakcias kun klorgaso por formi nitrilan kloridon:

2nitrogeniuma kvarfluoroborato+kloro2nitrila klorido+2kvarfluoroborato

Sintezo 10[redakti | redakti fonton]

  • Duklorido karbono reakcias kun nitrita acido por formi nitrilan kloridon kaj trikloro-etilenono:[7]

2karbona duklorido+nitrita acidonitrila klorido+trikloro-etileno[8]

Sintezo 11[redakti | redakti fonton]

  • Preparado per interagado de nitrogeiuma kvarfluoroborato kaj kloro:

2nitrogeniuma kvarfluoroborato+kloro2nitrila klorido+2kvarfluoroborato

Sintezo 12[redakti | redakti fonton]

  • Sintezo per interagado de dunitrogena kvaroksido kun kloro:

dunitrogena kvaroksido+kloro2nitrila klorido

Sintezo 13[redakti | redakti fonton]

  • Preparado per interagado de kalia klorokromiato kun dunitrogena kvaroksido:[9]

2kalia klorokromiato+dunitrogena kvaroksido2nitrila klorido+kalia kromiato+kromia duoksido

Reakcioj[redakti | redakti fonton]

Reakcio 1[redakti | redakti fonton]

  • Nitrila klorido malkomponiĝas per fotolizo en nitrogena duoksido kaj kloro:

2nitrila klorido2nitrogena duoksido+kloro

Reakcio 2[redakti | redakti fonton]

nitrila klorido+akvonitrata acido+klorida acido

Reakcio 3[redakti | redakti fonton]

nitrila klorido+toluenobenzila klorido+nitrita acido

Reakcio 4[redakti | redakti fonton]

nitrila klorido+benzenonitrobenzeno+klorida acido[11]

Reakcio 5[redakti | redakti fonton]

nitrila klorido+benzeno+arĝenta kvarfluoroboratonitrobenzeno+arĝenta klorido+kvarfluoroborato

Reakcio 6[redakti | redakti fonton]

  • Preparado de arĝenta klorido per interagado de nitrila klorido kaj arĝenta kvarfluoroborato:[12]

nitrila klorido+arĝenta kvarfluoroboratoarĝenta klorido+nitrogeniuma tetrafluoroborate

Reakcio 7[redakti | redakti fonton]

  • Preparado de dunitrogena kvinoksido per traktado de nitrila klorido kun arĝenta nitrato:

nitrila klorido+arĝenta nitratoarĝenta klorido+dunitrogena kvinoksido

Reakcio 8[redakti | redakti fonton]

nitrila klorido+piridinokloro-piridino+nitrita acido

Reakcio 9[redakti | redakti fonton]

  • Preparado de trikloro-etileno per reakcio inter nitrila klorido kaj etileno:

3nitrila klorido+etilenotrikloro-etileno+3nitrita acido

Reakcio 10[redakti | redakti fonton]

nitrila klorido+fluorida acidonitrila fluorido+klorida acido

Reakcio 11[redakti | redakti fonton]

  • Nitrila klorido iĝas en nitrozilan kloridon per agado sur natria nitrito:

nitrila klorido+natria nitritonitrozila klorido+natria nitrato


Literaturo[redakti | redakti fonton]

Referencoj[redakti | redakti fonton]