Oksazolo

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Oksazolo
Oxazol.svg
Plata kemia strukturo de la Oksazolo
Oxazole-3D-balls.png
Tridimensia strukturo de la Oksazolo
Alternativa(j) nomo(j)
  • 1,3-oksazolo
Kemia formulo
C3H3NO
CAS-numero-kodo 288-42-6
ChemSpider kodo 8898
PubChem-kodo 9255
Fizikaj proprecoj
Aspekto senkolora ĝis palflava likvaĵo[1]
Molmaso 69.06 g·mol-1
Denseco 1.050 g cm−3
Fandpunkto -84 °C
Bolpunkto 70 °C
Refrakta indico  1,4285
Ekflama temperaturo 19 °C
Acideco (pKa) 0.8
Solvebleco Akvo:Tute solvebla
Mortiga dozo (LD50) >5000 mg/kg (buŝe)[2]
Sekurecaj Indikoj
Risko R11 R34
Sekureco S16 S26 S36/37/39 S45
Pridanĝeraj indikoj
Danĝero
GHS etikedigo de kemiaĵoj[3]
GHS Damaĝo-piktogramo
02 – Treege brulema 05 – Koroda substanco
GHS Signalvorto Damaĝa
GHS Deklaroj pri damaĝoj H302, H315, H319, H335
GHS Deklaroj pri antaŭgardoj P261, P264, P270, P271, P280, P301+312, P302+352, P304+340, P305+351+338, P312, P321, P330, P332+313, P337+313, P362+364, P403+233, P405, P501
Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo
(25 °C kaj 100 kPa)

Oksazolo estas baza komponaĵo por vasta klaso da kvin-membraj heterociklaj aromataj organikaj kombinaĵoj. Ĉi-tiuj substancoj estas azoloj kun unu oksigenatomo kaj unu nitrogenatomo apartigitaj per unu karbonatomo. Oksazoloj estas aromataj komponaĵoj sed malpli reakciemaj ol la tiazoloj. Oksazolo estas malforta bazo, ĝia konjugita bazo posedas pKa je 0.8 dum tiu de la imidazolo estas 7.

Familio de la Furano
Blue FURANE V.1.svg
Tetrahydrofuran-2D-skeletal-A.png
Oxazol.svg
Isoxazol.svg
Isothiazol - Isothiazole.svg
Furano
Kvarhidrofurano
Oksazolo
Izoksazolo
Izotiazolo
Oxazolin2.png
2-isoxazoline.svg
Structure Oxazolidine.svg
Isoxazolidine.png
Benzoxazol.svg
Oksazolino
Izoksazolino
Oksazolidino
Izoksazolidino
Benzoksazolo

La biologiaj aktivecoj de la oksazolo estas anti-inflamaj, antibiotikaj, ĉelinhibaj, analgeziaj, antifungaj, hipoglikemiaj, anti-tuberkulozaj kaj muskol-trankviligaj. Krom tio, la kemio de la oksazolo permesas la metaligon[4] de la oksazola ringo, kiu havas alkilan substituanton, kaj reakciojn de ĉi-organometalaj specimenoj kun elektrofiloj[5]. Ĉi-disvolvo utilas en la sintezo de pluraj oksazolaj kompleksaĵoj kiuj estas ringo-enhavaj makrociklaj antibiotikoj.

Literaturo[redakti | redakti fonton]

Kunrilataj kemiaĵoj[redakti | redakti fonton]

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]

Referencoj[redakti | redakti fonton]

  1. Chemicalland21
  2. The Toxicology and Biochemistry of Insecticides, Second Edition, Simon J. Yu
  3. Synquest Laboratories
  4. Metaligo estas kemia reakcio kiu rezultas en metalatoma aldono al la (ordinare organika) molekulo.
  5. Kemie, elektrofiloj estas reakciantoj kiu altiras elektronojn.
  6. The Pesticide Encyclopedia, Kalyani Paranjape,Vasant Gowariker,V N Krishnamurthy,Sugha Gowariker