Portalo:Homoj
|
|

Biografio (el la greka bio, kio signifas vivo kaj graphein, kio signifas skribi) estas ĝenro de literaturo aŭ de aliaj medioj (ekz. filmo) fondita je priskribo de vivo kaj eventuale verko pri ia persono, kutime de personeco.
- Bv aldoni landon kaj la nomojn al la tagoj.

Hodiaŭ, la 24-a de januaro festas sian nomtagon en la jenaj landoj tiuj personoj, kiuj nomiĝas:
red. La 24-an de januaro
Naskiĝis

- 1776: E. T. A. Hoffmann
- 1862: Edith Wharton
- 1864: Andrzej Niemojewski, pola verkisto
- 1878: João Pessoa
- 1888: Vicki Baum, aŭstra verkistino
- 1895: Eugen Roth
- 1905: Poul Jörgensen
- 1914: Hana Vítová
- 1960: Nastassja Kinski
Mortis

Personoj laŭ profesio:
Agrikulturistoj Aktoroj Artistoj Distraj profesioj Esploristoj Futbalistoj Historiistoj Instruistoj Juristoj Ĵurnalistoj Kuiristoj Pedagogoj Pilotoj Politikistoj Reĝisoroj Sciencistoj Soldatoj
Personoj laŭ ŝtato:
Angloj Argentinanoj Aŭstralianoj Aŭstroj Belgoj Britoj Bulgaroj Ĉeĥoj Ĉinoj Danoj Egiptoj Estonoj Finnoj Flandroj Germanoj Grekoj Gvatemalanoj Hispanoj Hungaroj Irakanoj Irlandanoj Italoj Japanoj Kanadanoj Katalunoj Kolombianoj Kostarikanoj Kroatoj Latvoj Libananoj Litovoj Nederlandanoj Norvegoj Poloj Portugaloj Rumanoj Rusianoj Serboj Slovakoj Sudafrikanoj Svedoj Svisoj Turkoj Ukrainoj Usonanoj Valonoj Venezuelanoj
Tiu ĉi portalo estis fondita la 5-an de novembro 2006. Fondis ĝin: Petr Tomasovsky
Enmetu {{Portalo Homoj}} en artikolojn pri homoj kaj estiĝosSe vi volas aliĝi al administrado de tiu ĉi portalo, ne timu aligi vian nomon:

Zamenhof naskiĝis en la Ulica Zielona 6 en Bjalistoko (tiam en la Rusa Imperio de la caroj, nun en Pollando). Lia naskiĝtago estis la 3-a de decembro laŭ la julia kalendaro, la 15-a de decembro laŭ gregoria kalendaro kaj la 19-a de kislev laŭ la juda. Li estis filo de lingvoinstruisto Mordeĥaj Zamenhof (kiu ruse preferis Marko) kaj Rozalia (naskita Sofer). Lia familio estis litvaj (ne litovoj!) judoj. Liadire, li estis "Ruslanda hebreo".
red. Inkaa imperio

La plej potenca persono en la imperio estis Sapa Inca, la reganta inkao aŭ imperiestro, ankaŭ mallonge nomita Inkao. Post elekto de nova reganto, liaj subuloj konstruis por lia familio novan loĝpalacon. En la loĝejo de la antaŭa imperiestro plu restis ties familianoj. Nur devenuloj de la origina inkaa tribo havis ŝancon avanci ĝis la imperiestra nivelo. La edukado de la plej multaj familianoj de la Inkao okazis en "domoj de la scio" (Yachayhuasis).
La inkaoj sukcesis krei grandegan imperion per siaj militaj kapabloj, sed tiuj ne sufiĉus vivteni ĝin por longa tempo. Stabiligo de la imperio eblis nur per perfekta administrantaro, kiu kapablis efike apliki la resursojn de la lando. Tiurilate la imperio de la inkaoj estas komparebla kun la antikva Egiptio kaj la romia imperio.

Jean MARAIS (naskiĝis la 11-an de decembro 1913, mortis la 8-an de novembro 1998) estis franca aktoro, verkisto kaj pentristo.
Li naskiĝis en Cherbourg, Francio, kie li elkreskis sen patro. Li ellernis al fotografia metio en ateliero de Laurent en Parizo. Krom tio li studis belarton en konservatorio.
En la jaro 1936 li komencis viziti aktorajn kursojn de Charles Dullin kaj li estis statisto en lia teatro Ateliero. En la jaroj 1933 – 1936 li kunlaboris kun filma reĝisoro Marcel L’Herbier.
Decida rompo de lia vivo kaj ankaŭ de lia arta kariero estis renkontiĝo en la jaro 1937 kun Jean Cocteau, kun kiu li tre intime interamikiĝis.

Barbara STANWYCK, origine: Ruby Katherine STEVENS (naskiĝis la 16-an de julio, 1907, mortis la 20-an de januaro, 1990) estis usona aktorino.
Naskiĝinte en Novjorko, ŝi komencis sian karieron kiel dancistino. En la jaro 1926 ŝi en la dramo The Noose unuafoje devis krom danci ankaŭ aktori. Ekde tiu tempo ŝi uzis la pseŭdonimon Barbara Stanwyck.
Unuan filmrolon ŝi ricevis en 1927. Ŝi famiĝis en la 1930-aj jaroj per roloj en kelkaj filmoj de Frank Capra, ekz. Ladies of Leisure, The Miracle Woman, Forbidden kaj Meet John Doe.
Ekde la 1960-aj jaroj Barbara Stanwyck transprenis ĉefe televidajn rolojn, ekz. en la vakera serio The Big Valley. Ankaŭ la filmigita romano The Thorn Birds, en kiu ŝi agadis kune kun Richard Chamberlain, kaj la televidserio The Colbys akiris grandan popularecon.

Fjodor Miĥajloviĉ DOSTOJEVSKIJ (ruse Фёдор Миха́йлович Достое́вский; naskiĝis la 11-an de novembro 1821 en Moskvo; mortis la 9-an de februaro 1881 en Sankt-Peterburgo) estis rusa verkisto, konsiderata de multaj kiel la plej granda romanverkisto en la historio pro profunda psikologio de la figuroj.
Dostojevskij estis filo de kuracisto. Li studis en gimnazio kaj milita altlernejo. Unu jaron li laboris ĉe ministerio de defendo. La literaturon li eniris je la aĝo de 23 jaroj per traduko de Eugénia Grandet de Balzac. En aprilo 1849 li estis arestita pro siaj socialismaj aktivecoj, kondamnita al morto, sed en la lasta sekundo li ricevis pardonon.
