Saltu al enhavo

Retia fervojo

El Vikipedio, la libera enciklopedio
(Alidirektita el Retia Fervojo)
Retia fervojo
Rhätische Bahn
emblemo
train operating company (en) Traduki
adherfervojo
firmao de administrado de fervoja infrastrukturo
fervoja reto Redakti la valoron en Wikidata
Komenco 7-a de februaro 1888 vd
Antaŭe Lanquart-Davos AG • Bernina-Bahngesellschaft • Chemin de fer Coire-Arosa vd
Lando(j) Svislando vd
Sidejo Koiro / Kurio
Situo Grizono
Fondinto(j) Willem Jan Holsboer vd
Membro de Internacia Fervoja Unio (2011–)
Public Transport Union (en) Traduki
Railplus SA (fr) Traduki Redakti la valoron en Wikidata vd
Posedata de GrizonoSvislando vd
Posedatoj Tavanasa-Breil-Brigels
Disentis-Mustér
Domat-Ems
Davos Monstein
Davos Wolfgang
Davos Laret
Davos Platz
Felsberg
Grüsch
Igis
Ftan Baraigla
Haldenstein
Guarda
Jenaz
Davos Dorf
Davos Frauenkirch
Campocologno
Castrisch
Campascio
Brusio
Cadera
Davos Glaris
Cavadürli
Celerina Staz
Cinuos-chel-Brail
Cazis
Chur Wiesental
Celerina
Bonaduz
Klosters Dorf
La Punt Chamues-ch
Rueun
S-chanf
Rothenbrunnen
Rhäzüns
Rodels-Realta
Reichenau-Tamins
Saas im Prättigau
Sassal
Sumvitg-Cumpadials
Samedan
Spinas
Schiers
Küblis
Rabius-Surrein
Punt Muragl Staz
Le Prese
Li Curt
Lavin
Landquart Ried
Punt Muragl
Madulain
Morteratsch
Privilasco railway station (en) Traduki
Malans GR
Preda
Pontresina
Susch
Bever
Bernina Diavolezza
Lüen-Castiel
Peist
Langwies GR
Versam-Safien
Litzirüti
Miralago
St. Peter-Molinis
Domat-Ems Werk
Fideris
Alvaneu
Furna
Seewis-Pardisla
Klosters Selfranga
Poschiavo
Zernez
Trin
Trun
Tiefencastel
Thusis
Surovas
Untervaz-Trimmis
Waltensburg-Vuorz
Zuoz
Valendas-Sagogn
Zizers
Davos Wiesen
Bernina Suot
Surava
S-chanf Marathon station (en) Traduki
Chur West
Filisur
Castielertobel Viaduct (en) Traduki
Rhaetian Railway ABe 4/4 I (en) Traduki
Alp Grüm
Spirala viadukto en Brusio
Klosters Platz
Schmittentobel Viaduct (en) Traduki
Bernina Lagalb
Tirano (RhB)
Bergün-Bravuogn
Ardez
Carolina (stacidomo)
Landquart–Davos Platz railway line (en) Traduki
Ilanz
St. Moritz
Langwieser Viaduct (en) Traduki
Scuol-Tarasp
Bernina railway line (en) Traduki
Chur Altstadt
Albula Railway (en) Traduki
Sagliains
Arosa
Ospizio Bernina
Cavaglia
Albula Tunnel (en) Traduki
Rhaetian Railway in the Albula / Bernina Landscapes (en) Traduki Redakti la valoron en Wikidata vd
Retejo Oficiala retejo
Jura formo akcia kompanio laŭ svisa juro
vdr
Mapo de la reto de la Retia Fervojo
Trajno de la Retia Fervojo antaŭ Palü-Glaĉero en 1911

La Retia Fervojo (mallonge: RhB; germane Rhätische Bahn; itale Ferrovia retica; romanĉe Viafier retica) estas etŝpura fervojkompanio en Kantono Grizono en Svislando. Jure la kompanio estas Akcisocieto kun sidejo en Koiro. La akcikapitalo apartenas al la Kantono Grizono (51 %), al la Svisa Konfederacio (43 %) kaj al diversaj posedantoj kiel komunumoj kaj privatuloj (6 %).

La Retia Fervojo posedas vastan trajnreton kun longeco de entute 384 km.

La konstruado de la Retia Fervojo estis rezulto de iniciato de la nederlanda inĝeniero Willem-Jan Holsboer, kiu havis la ideon pri trajnlinio de Landquart al Davos, kiu fariĝis la unua linio de la reto de la posta Reta Fervojo. La Schmalspurbahn Landquart–Davos AG (LD) estis fondita la 7-an de februaro 1888. Origine estis planita dentoradfervojo por grimpi la altecdiferencon sur la montara vojo. Ankaŭ oni diskutis varianton kun pintturniĝoj, sed pro la sukceso de la Gotard-Fervojo sen dentoradoj kaj pintturniĝoj oni malakceptis ambaŭ variantojn kaj konstruis puran adhesian fervojon kun nur unu sola pintturniĝo en Klosters, kiu estis poste anstataŭigita per ordinara turniĝo. La komence planita norma ŝpuro pro manko de financaj rimedoj ne povis esti realigita; tial oni elektis mallarĝan ŝpuron unumetran. La konstrulaboroj komenciĝis la 29-an de junio 1888.

Jam en 1889 eblis malfermi la vojparton inter Landquart kaj Klosters, kaj nur ok monatojn poste estis finkonstruita la tuta vojo ĝis Davos.

Pro pliaj planoj, kiujn same iniciatis Holsboer, oni komencis konstrui aliajn relvojojn en aliajn partojn de la Kantono Grizono kaj tial ŝanĝis la nomon de Landquart–Davos AG en la jaro 1895 al Retia Fervojo, kiu nomo restis ĝis hodiaŭ.

En 1897 la Retia Fervojo post plebiscito fariĝis grizona ŝtata fervojo.

Monda kulturheredaĵo de UNESKO

[redakti | redakti fonton]

La Albulo- kaj Bernino-Linioj de Retia Fervojo estis akceptitaj la 7-an de julio 2008 en la listo de la Monda Heredaĵo de UNESKO.

Vidu ankaŭ

[redakti | redakti fonton]

Eksteraj ligiloj

[redakti | redakti fonton]
Monda heredaĵo de UNESKO