Shlomo Carlebach
| Shlomo Carlebach | ||
|---|---|---|
 | ||
| Persona informo | ||
| Naskiĝo | 14-an de januaro 1925 en Berlino | |
| Morto | 20-an de oktobro 1994 (69-jaraĝa) en Flughaveno LaGuardia | |
| Mortis pro | naturaj kialoj  vd | |
| Mortis per | korinfarkto vd | |
| Tombo | Har HaMenuĥot 31° 48′ Nordo 35° 11′ Oriento / 31.8 °N, 35.18 °O (mapo) vd | |
| Religio | judaismo vd | |
| Lingvoj | angla • hebrea • germana • jida vd | |
| Ŝtataneco | Germanio Usono vd | |
| Alma mater | Beth Medrash Govoha Yeshiva Torah Vodaas (en)  vd | |
| Familio | ||
| Patro | Hartwig Naftali Carlebach vd | |
| Patrino | Paula Carlebach (en) vd | |
| Gefratoj | Shulamith Levovitz (en) • Eli Chaim Carlebach (en) vd | |
| Infanoj | Neshama Carlebach (en) vd | |
| Profesio | ||
| Okupo | rabeno • muzikisto • kantisto • kantoverkisto • komponisto vd | |
| Laborkampo | judaismo • juda muziko vd | |
| vd | Fonto: Vikidatumoj | |
Ŝlomo CARLEBACH (hebree שלמה קרליבך, nomata Reb Shlomo kaj Rabeno Shlomo fare de liaj sekvantoj; naskiĝis la 14-an de januaro 1925 en Berlino; mortis la 20-an de oktobro 1994) estis german-usona ortodoksa rabeno, kiu famiĝis ĉefe kiel komponisto kaj kantisto de religia folkroko.[1]
Li estis unu el la plej popularaj aŭtoroj kaj prezentistoj de hasidaj kantoj en la mondo, ofte nomita la "La kantanta rabeno" (הרב המזמר) aŭ "La dancanta rabeno" (הרב המרקד) dum sia vivo.[2] Li ankaŭ partoprenis en la movado Baal Teŝuvah, celanta junulojn - tiujn revenantajn al judismo kaj religia vivo.
Carlebach estas konsiderita de multaj la plej eminenta judreligia kantokomponisto de la 20a jarcento.[3][4][5]
Verkado
[redakti | redakti fonton]Shlomo publikigis pli ol 25 albumojn kaj famiĝis en la 1960-aj jaroj kiel kantisto kaj komponisto de israelaj, ĥasidaj kaj usonaj popolkantoj.[6] Oni taksas, ke li komponis pli ol 1000 kantojn. Li turneis grandskale en Britio kaj Usono kaj registris plurajn diskojn. En 1963, li ludis kune kun Bob Dylan kaj Joan Baez ĉe festivalo en San-Francisko. Li direktis la Carlebach Shul (kongregacia sinagogo) de 1967 ĝis 1980 post la morto de sia patro.
Shlomo Carlebach komponis siajn kantojn bazitajn sur versoj el la Tanaĥo kaj la Talmudo, sed la plimulto de liaj verkoj estas liaj propraj melodioj por konataj kantoj kaj preĝoj. Li ankaŭ evoluigis novajn nigunim-ojn. Lia stilo baziĝis ĉefe sur konataj hasidaj kantoj. La koncertoj de Carlebach altiris grandajn homamasojn. Dum siaj prezentadoj, li aranĝis unikajn dancojn, kiuj ebligis komunuman sperton de la kantitaj preĝoj. Li estis kritikita de ortodoksaj rondoj pro la komunuma dancado de viroj kaj virinoj. Ekde 1966, li prezentis sin ĉe koncertoj, inkluzive de popolaj, kaj poste, akirinte famon inter hasidoj, li prezentis sin ĉe hasidaj festivaloj. Liaj universalaj kantoj, klara mesaĝo kaj orelfrapaj melodioj gajnis rekonon inter diversaj grupoj kaj estas ankoraŭ uzataj nuntempe en multaj sinagogoj de diversaj fonoj.
En siaj instruoj, Reb Shlomo ofte emfazis, ke "Unu Dio kreis unu mondon. Ni ĉiuj estas fratoj kaj fratinoj", do liaj universalaj instruoj ne limiĝis nur al la judaro. Li emfazis la gravecon de paco tutmonde. Li gvidis instruojn inter grupo de hipioj, kio, kune kun koncertoj kaj komunaj preĝoj, kondukis al lia akiro de rekono ene de junularaj subkulturoj.
Nur post la morto de Shlomo Carlebach oni akuzis, ke li plurfoje alproksimiĝis al virinoj laŭ sugestia maniero kaj sekse ĉikanis ilin. [7]
En 2013, muzikalo pri lia vivo estis kreita, Soul Doctor - Journey of a Rockstar Rabbi, kun liaj kantoj, inkluzive de la finalo de Am Yisrael Chai. [8]
Referencoj
[redakti | redakti fonton]- ↑ Goldman, Ari, "Shlomo Carlebach, 69, a Rabbi and Songwriter", The New York Times, October 22, 1994, paĝoj 11. (angle)
- ↑ "The Singing Rabbi", The New York Times, October 12, 1964. (en-US)
- ↑ "Shlomo Carlebach", Judaism.com. Arkivita el la originalo je November 7, 2014.
- ↑ "About Soul Doctor" NewYork.com. Arkivita el la originalo je November 5, 2013.
- ↑ RABBI SHLOMO CARLEBACH; NOTED JUDAIC SONGWRITER (angle). NEW YORK TIMES NEWS SERVICE (October 30, 1994). Alirita May 2, 2025 .
- ↑ Marsha Bryan Edelman (2003) Reinventing Hasidic Music: Shlomo Carlebach. MyJewishLearning.com. Arkivita el la originalo je December 15, 2006. Alirita February 6, 2007 .
- ↑ Adam Dickter (September 9, 2004) Facing A Mixed Legacy. The Jewish Week. Alirita April 26, 2010 .
- ↑ SOUL DOCTOR: THE SHLOMO MUSICAL Returns To New Orleans For Pre-Bway Run. broadwayworld.com (November 2010).
Eksteraj ligiloj
[redakti | redakti fonton]- Carlebach Minyan Arkivigite je 2024-06-24 per la retarkivo Wayback Machine
- Yeshivat Simchat Shlomo
- La Hevra: Shlomo Carlebach
- Shlomo Carlebach fondaĵo
- Plejparte Muziko: Shlomo Carlebach
- Aŭdia disko kun Shlomo Carlebach en la Enreta Arkivo de la Österreichische Mediathek Intervjuo ((en la germana) kaj muzika prezento) Reprenita la 27-an de marto 2021