Saltu al enhavo

Tionila klorido

Pending
El Vikipedio, la libera enciklopedio
Tionila klorido
Plata kemia strukturo de la Tionila klorido
Tridimensia kemia strukturo de la Tionila klorido
Alternativa(j) nomo(j)
  • Klorido de sulfinila
  • Klorido de tionilo
  • Sulfura duklorido
  • Duklorosulfoksido
Kemia formulo
SOCl2
CAS-numero-kodo7719-09-7
ChemSpider kodo22797
PubChem-kodo24386
Merck Index15,9501
Fizikaj proprecoj
Aspektosenkolora aŭ flaveca, densa, koroda, fumeganta, larmiga kaj toksa likvaĵo kun penetranta odoro
Molmaso118,959 g·mol−1
Denseco1,638g cm−3
Fandpunkto−104,5 °C[1]
Bolpunkto74,6 °C
Refrakta indicon76120 1,517
Ekflama temperaturoNebrulema
SolveblecoAkvo:reakcias
Mortiga dozo (LD50)324 mg/kg (buŝe)[2]
Sekurecaj Indikoj
RiskojR14 R20/22 R29 R35
SekurecoS1/2 S26 S36/37/39 S45
Pridanĝeraj indikoj
Danĝero
GHS Damaĝo Piktogramo
05 – Koroda substanco 06 – Venena substanco
07 – Toksa substanco
GHS SignalvortoDamaĝa substanco
GHS Deklaroj pri damaĝojH302, H314, H318, H330, H331, H332, H335
GHS Deklaroj pri antaŭgardojP260, P261, P264, P270, P271, P280, P284, P301+312, P301+330+331, P303+361+353, P304+312, P304+340, P305+351+338, P310, P311, P312, P320, P321, P330, P363, P403+233, P405, P501[3]
Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo
(25 °C kaj 100 kPa)

Tionila klorido aŭ SOCl2 estas neorganika kombinaĵo de sulfuro, kloro kaj oksigeno, senkolora aŭ flaveca, densa, koroda, fumeganta, larmiga kaj toksa likvaĵo kun malagrabla penetranta odoro. Klorido de tionilo estas ĉefe uzata kiel klorigagento. Ĝi estas uzata ankaŭ en la produktado de kemiaj armiloj kaj kelkfoje ĝi estas konfuzita kun la sulfurila klorido aŭ SO2Cl2 kies proprecoj malsamas signifoplene. Klorido de tionilo estas fonto de kloridaj jonoj dum sulfurila klorido forte agadas sur hidroksilaj grupoj kaj sulfuraj grupoj.

Per hidrolizo, ĝi malkomponiĝas en sulfuran duoksidon kaj kloridan acidon. Ĝi estas solvebla en benzeno, kloroformo kaj karbona kvarklorido. Per varmigado supre ol 150 °C ĝi komencas malkomponiĝi kaj kompleta malkompando okazas ĉe 500 °C. Pro la forta reakcio inter klorido de tionilo kaj akvo, SOCl2 ne ekzistas en naturo. Tionila klorido konvertas karboksilatajn acidojn kaj alkoholojn en klorhavaj komponaĵoj.

Sintezo 1

[redakti | redakti fonton]
  • Preparado per interagado de sulfura trioksido kaj sulfura duklorido:

sulfura trioksido+sulfura duklorido →klorido de tionilo+sulfura duoksido

Sintezo 2

[redakti | redakti fonton]
  • Klorido de tionilo estiĝas per traktado de sulfura duoksido kaj kvinklorido de fosforo:

sulfura duoksido+kvinklorido de fosforo →klorido de tionilo+klorido de fosforilo

Sintezo 3

[redakti | redakti fonton]

sulfura duoksido+kloro+sulfura duklorido →2 klorido de tionilo

Sintezo 4

[redakti | redakti fonton]
  • Sintezo per interagado de sulfura trioksido, kloro kaj du moloj da sulfura duklorido:

sulfura trioksido+kloro+2 sulfura duklorido→3klorido de tionilo

Reakcio 1

[redakti | redakti fonton]
  • Klorido de tionilo konvertas karboksilatajn acidojn en kloridojn de la karboksilata acido:[4]

acetata acido+klorido de tionilo →klorido de acetilo+sulfura duoksido+klorida acido

Reakcio 2

[redakti | redakti fonton]
  • Klorido de tionilo konvertas alkoholojn en alkilan kloridon en ĉeesto de piridino:

etanolo+klorido de tionilo →kloro-etano+sulfura duoksido+klorida acido

Reakcio 3

[redakti | redakti fonton]

klorido de tionilo+ureo →cianamido+sulfura duoksido+2 klorida acido

Literaturo

[redakti | redakti fonton]

Vidu ankaŭ

[redakti | redakti fonton]

Referencoj

[redakti | redakti fonton]