Nurage

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Jump to navigation Jump to search
Nurage Arrubio
En interno de nurage Su Nurraxi

Nuraghe aŭ esperantigite Nuragoj estas prehistoriaj kaj fruhistoriaj turokonstruaĵoj de la Bonnanaro-kulturo (ĉ. 1800–1500 a.K.) sur Sardio. Nuragoj estas ankaŭ la nomo de la sekva, ligita kulturo (ĉ. 1600–238 a.K.), la Nurago-kulturo.

Oni kalkulas je ĉ. 6500 turoj. Lilliu registris en 1962 ankoraŭ ĉ. 7000 nuragojn, kio estas ĉ. 0,27/pro km². Ili plej oftas okcidente kaj centre de Sardinio.

La nuragoj staras plej ofte unuope, sed kelkfoje formas vilaĝosimilan strukturon.

La plej granda nurago (granda nurago aŭ nurago-komplekso) estas Su Nuraxi - ĝi estas monda kulturheredaĵo kaj situas ĉe Barumini en la provinco Cagliari.

La nuragoj aperas simbole en la sarda literaturo.

Vizitindaj nuragoj[redakti | redakti fonton]

unuopaj turoj kaj kompleksoj:

  • Albucciu (SS) (proto-nurage)
  • Arrubiu (NU) (plej granda komplekso)
  • Asoru (CA)
  • Burghidu (SS)
  • Friarosu (OR)
  • Fronte Mola (SS) (proto-nurage)
  • Genna Maria (CA)
  • Is Paras(NU)
  • Izzana (SS)
  • Orolo (NU)
  • Nuraghe Losa (OR) (komplekso)
  • Palmavera (SS) (komplekso)
  • Santu Antine (SS) (komplekso) en la Valle dei Nuraghi ("valo de nuragoj")
  • Su Nuraxi (CA) (komplekso)

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]

  • bruch (skota prahistoria turo)

Literaturo[redakti | redakti fonton]

  • Paolo Melis: Nuraghenkultur. 2003, ISBN 88-7138-276-5
  • Juergen E. Walkowitz: Das Megalithsyndrom. Bd. 36 in Beitraege zur Ur- und Frühgeschichte Mitteleuropas, 2003. ISBN 3-930036-70-3
  • G. Lilliu: I Nuraghi. Torri preistoriche di Sardegna. 1962, (Mit etwas Vorsicht zu genießen, da mittlerweile neuere Forschungsergebnisse einigen Annahmen Lillius widersprechen)
  • G. Lilliu – R. Zucca: Su Nuraxi di Barumini. Sassari 1988
  • David Trump: Nuraghe Noeddos and the Bonu Ighinu Valley. Excavation and Survey in Sardinia. Oxford 1990, ISBN 0-946897-20-4

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]