Vladimiro fon Ŝmurlo

El Vikipedio, la libera enciklopedio
(Alidirektita el Vladimír Szmurlo)
Saltu al: navigado, serĉo

Vladimiro fon Ŝmurlo (en cirila alfabeto Владимир Францевич фон Шмурло [Vladimir Franceviĉ fon Ŝmurlo], ofte duonpole-duongermane latinliterigita Vladimír von Szmurlo, naskiĝis la 15-an de julio 1865 en Ĉeljabinsk; mortis la 27-an de februaro 1931 en Rigo) estis rusa esperantisto kaj fervoja inĝeniero.

Vladimiro fon Ŝmurlo studis en Peterburgo. Li estis Volapukisto kaj tre frue aliĝis al Esperanto. Li iniciatis la unuan literaturan Esperanto-konkurson en Peterburgo 1896. Post la rusia revolucio de 1905 li loĝis de 1905 ĝis 1908 en Stuttgart, kaj ekde 1908 en Rigo. En 1910 li fondis la Esperanto-gazeton Riga Stelo, en 1911 ankaŭ samnoman Esperanto-klubon, kaj fariĝis ties unua prezidanto. De 1910 ĝis 1915 li estis delegito de UEA en Rigo.

Li eldonis:

  • Bibliotekon de Lingvo Internacia Esperanto (1895),
  • Jarlibron Esperantistan (1897),
  • Esperantan Universalbibliotekon (1910-1914),
  • kolekton de Esperanto-originalaĵoj Verda Radio (1911).

Li kunlaboris en La Esperantisto, Internacia Scienca Revuo, Lingvo Internacia kaj Scienca Gazeto. Li redaktis kaj eldonis la revuon Riga Stelo, de 1910 ĝis 1911. Li verkis ANA (Alfabeta Nomaro-Adresaro), alinomita Ariadna fadeno, unuan provon de Esperanto-enciklopedio, en 1916/1917 la kiu, pro la milito, aperiĝis nur ĝis la litero E kaj havis tre magran enhavon. Li kompilis Komplementan rus-Esperantan vortaron (дополнительный русско-эсперантский словарь) en 1916. Dum siaj lastaj jaroj li precipe interesiĝis pri ĉiuj sistemoj de Lingvo Internacia.

En 1920 li kreis esperantidon Arlingo, simpla "korektado" de Esperanto, kiu daŭris nepublikita.

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]