Himalia grupo

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Diagramo montranta la orbitojn de la neregulaj jupiteraj satelitoj. La himalia grupo estas videbla en centro-maldekstro.
Diagramo montranta la inklinacion de kvar ĉefaj anoj de la himalia grupo en funkcio de la granda duonakso. (La ruĝaj cirkloj montras la (averaĝajn) diametrojn de la lunoj)

La himalia grupo estas grupo da naturaj satelitoj de Jupitero kies orbitoj estas similaj. Tiu grupo ricevis sian nomon de Himalio, plej granda satelito de la grupo, kiu entenas 87% el ĝia maso.

Ledao, Himalio, Lizito kaj Elaro estas anoj de tiu grupo. S/2000 J 11 (se ĝia ekzisto estas konfirmita) povus aniĝi al tiu grupo, sed ĝia orbito ankoraŭ ne estas precize konata.

IAU rizervas nomojn finiĝantajn per "a" por tiuj lunoj (en angla lingvo).

Ecoj[redakti | redakti fonton]

La objektoj de la himalia grupo havas grizan koloron, similan al tiu de C-tipaj asteroidoj. Tiuj satelitoj eblas rezulti de la diseriĝo de asteroido, kiu estus kaptita de Jupitero.

La meĥanismo te tia kapto estas malbone konata: kaptota objekto devas dispeli sian kinetan energion, kaj la rimedo de tia disperdo estas nekonata[1]. Oni hipotezis, ke Jupitero prae havis tre vastan atmosferon, la froto kun tia atmosfero kaj bremsis la asteroidon, kaj diserigis ĝin.

Orbitaj ecoj[redakti | redakti fonton]

La himalia grupo anigas kvar (eble, kvin) satelitojn, kiuj havas progradajn orbitojn ĉirkaŭ Jupitero, kun grandaj duonaksoj inter 11 160 000 km kaj 12 555 000 km; orbitaj inklinacioj inter 25,8° kaj 30,7° rilate al la jupitera ekvatoro; kaj discentrecoj inter 0,11 kaj 0,25.

Listo[redakti | redakti fonton]

Ĉefaj orbitaj ecoj de la anoj de la himalia grupo. La orbitoj de tiaj satelitoj estas perturbataj de aliaj satelitoj kaj planedoj, ĉi-tiuj valoroj estas por la epoko de 27-a de oktobro 2007.


Nomo Granda duonakso[2]
(km)
Grando
(km)
Orbita periodo[2]
(Tago)
Inklinacio[2]
rilate al la ekliptiko
Discentreco[2]
Ledao 11 098 480 20 238,86 27,37566° 0,18016
Himalio 11 493 550 170 251,73 30,1698° 0,1316
Lizito 11 665 380 36 257.40 26,65064° 0.14094
Elaro 11 676 677 86 257.77 30,53648° 0.2099
S/2000 J 11[3] 12 570 585 4 287,93 27,58421° 0,20582'


Notoj kaj referencoj[redakti | redakti fonton]

  1. Derkunu jupiteraj lunoj malkovrataj en 2000 - Deveno de la satelitoj (angle)
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Gvido pri la jupiteraj satelitoj, Jovian Satellite Fact Sheet (Datumoj pri la jupiteraj satelitoj) (angle)
  3. La ekzisto de tiu satelito ne eĉ estas certa: NASA, FAQ (Oftaj demandoj) (angle)


eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]