Juri Oleŝa

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Juri Oleŝa
Yury Olesha.jpg
Persona informo
Naskiĝo 19-an de februaro 1899 (1899-02-19)
en Kropivnickij
Morto 10-an de majo 1960 (1960-05-10) (61-jara)
en Moskvo, Rusia Soveta Federacia Socialisma Respubliko, Flag of the Soviet Union.svg Sovetunio
Tombo Novodeviĉje tombejo [#]
Lingvoj rusa [#]
Ŝtataneco Rusia ImperioSovetunioRusio [#]
Alma mater Richelieu Lyceum [#]
Subskribo Juri Oleŝa
Profesio
Alia nomo Зубило [#]
Okupo poeto • dramaturgo • prozisto • scenaristo • romanisto • verkisto [#]
Verkado
Verkoj Envy ❦
Three Fat Men [#]
[#] Fonto: Vikidatumoj
Wikidata-logo.svg
Information icon.svg
vdr

Juri Karloviĉ Oleŝa (ruse Юрий Карлович Олеша, naskiĝis la 3-an de marto 1899 en Odeso - m. oktobro majo 1960 en Moskvo) estis rusa verkisto. Li estas konsiderata unu el la plej grandaj verkistoj de la sovetia epoko kaj unu el la malmultaj, kiuj kapablis verki verkojn kun daŭra arta valoro malgraŭ la premo de cenzuro. Kune kun Ilf kaj Petrov, Isaak Babel kaj Konstantin Paustovskij, li estas konsiderata parto de la verkista lernejo de Odeso.

Biografio[redakti | redakti fonton]

Juri Olesja kreskis en Odeso kaj debutis kiel verkisto en la 1920-aj jaroj. Li estas unu el la tiel nomataj "kunuloj" aŭ komplicoj de la sovetia ŝtato. Ekde la 1930-aj jaroj li vivis izolite kaj luktis kun sia alkoholismo. Li tiam verkis interalie filmajn manuskriptojn kaj filmajn recenzojn. Li estis artiste stilkonscia verkisto. En la 1930-aj jaroj multaj el la amikoj kaj konatoj de la verkisto estis subpremitaj. La ĉefaj verkoj de Oleŝa mem (inter 1936 ĝis 1956) ne estis represitaj.

Verkaro[redakti | redakti fonton]

  • "Tri dikaj viroj" (1924), romano
  • "Envio" (1927), romano
  • "Almozulo" (skizoj, 1929), romano

Plej fama estas lia romano Envio (Zavist, 1927), kiu montras la kontraston inter efikaj sovetiaj homoj kaj paralizitaj individuistoj.

Funde reviziita eldono de la taglibroj de Oleŝa estis publikigita en 1999 sub la titolo "La Libro de Adiaŭo" (redaktoro V. Gudkov).

Krom romanoj kaj taglibraj noticoj, li verkis teatraĵojn, poemojn kaj filmscenariojn.

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]