Biblio de Jefferson

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo

La Biblio de Jefferson, plennomite La Vivo kaj Moraloj de Jesuo de Nazareto estis privata projekto de Thomas Jefferson kiun li mem kunmetis per eltranĉo de zorge selektitaj fragmentoj el la Biblioj latina, greka, franca, kaj angla en aranĝon ordite kronologian de la vivo kaj filozofio de Jesuo sen la mirakloj kaj supernature aludantaj diraĵoj. Ĉi tiu verko estas ofte citata por evidentigi la malklarajn religiajn kredojn de Jefferson kaj dubumi la nocion, ke Usono estas kristana lando. En letero al John Adams en 1813, Jefferson skribis:

Citaĵo
 Per eltiro de la puraj principoj, kiujn Li instruis, ni devas forŝeligi la artefaritan veston en kiun malpliigis ĝin la pastroj, kiuj ilin travestiigis en variajn formojn kiel iloj potenciĝa kaj riĉiĝa por ili mem. Ni forsendu la platonistojn kaj plotinistojn, la stagiritojn kaj gamalielistojn, la eklektikulojn, la gnostikulojn kaj skolastikulojn, iliajn esencojn kaj marasmojn, la logoo-simbolojn kaj demiurgojn, eonojn kaj demonojn, virajn kaj inajn, kun longa serio da...aŭ, mi tuj diru, sensencaĵoj. Ni nepre atenuu ĝis la simplaj evangeliistoj, selektu, eĉ el ili, la memajn vortojn nur de Jesuo, senŝelante la dubasencecon en kien ili estis kondukitaj, ofte forgesinte, aŭ ne kompreninte tion kio de Li retiriĝis, doninte siajn proprajn miskomprenojn kiel Lia dikto, kaj malklare espresinte al aliaj kion ili mem ne komprenis. Tie troviĝos resta la plej sublima kaj karkora kodo da moraloj iam oferata al homo. Mi kirurgumis tiun ĉi operacion por mi, per eltranĉado verso-post-verse el la presita libro, kaj rearanĝinte la enhavon memevidente Lian, kaj tion tiel facile distingeblan kiel diamantoj en sterkejo. La rezulto estas broŝuro kvardekses-paĝa da pura kaj mal-sofistaj doktrinoj. 

Jefferson opiniis, ke Jesuo ne intencis supermeti sin sur la homaron kiel Diido kaj, ke la verkistoj de la Nova Testamento estis superstiĉuloj, nomiginte Paŭlon la unua koruptisto de la doktrinoj de Jesuo.

La kialo[redakti | redakti fonton]

La religiaj kredoj de Jefferson estas ofta demando en Usona historio, sed lia laboro ĉe ĉi tiu verko estas ĝenerale komprenata kiel privata afero, por ke li kontentiĝu en la esenco de vera Kristanismo. Neniam publikiĝis la verko, kaj ĝi rolis nur kiel antaŭdorma legado, malgraŭ ties deklarata celo por uzado por la indiĝenoj konvertotaj al Kristanismo. Ĉi tiu kialo supozeble estis propolitika sindefendo.

Enhavo[redakti | redakti fonton]

La tutaĵo de la teksto estas en la publika havaĵo, kaj legebla senkoste en la interreto ne nur en la originalaj 4 lingvoj, sed ankaŭ en aliaj.

Jen la enhavtabelo:

  • L. ii. 1-7: Jozef kaj Maria iras Bet-Leĥemen, kie naskigxas Jesuo.
  • 21, 39: Li cirkumcidiĝis kaj nomiĝis, kaj ili revenas al Nazaret.
  • 40, 42-48, 51, 52: Dekdujaraĝe li akompanas siajn patrojn al Jarusalem kaj revenas.
  • L. iii. 1, 2; Mk. i. 4; Mt. iii. 4, 5, 6; Johano baptas en Jordan.
  • Mt. iii. 13: Jesuo estas baptita. L. iii. 23: Tridekjaraĝe.
  • J. ii. 12-16: Elpelas la komercistojn el la templo.
  • J iii. 22; Mt. iv. 12; Mk. vi. 17-28: Li baptas, sed retiras en Galileon post la morto de Johano.
  • Mk. i. 21, 22: Li instruadas en la
  • Mt. xii. 1-5, 9-12; Mk. ii. 27; Mt. xii. 14, 15: Eksplikas la sabaton.
  • vi. 12-17: Vokas la disĉiplojn.
  • Mt. v. 1-12; L. vi. 24, 25, 26; Mt. v. 13-47; L. vi. 34, 35, 36; Mt. vi. 1-34; vii. 1, 2; L. vi. 38; Mt. vii. 3-20; xii. 35, 36, 37; vii. 24-29; Surmonta parolado.
  • Mt. viii. 1; Mk. vi. 6; Mt. xi. 28, 29, 30: Instigojn.
  • L. vii. 36-46: Virino lin sanktoleas.
  • Mk. iii. 31-35; L. xii. 1-7, 13-15: Preceptojn.
  • L. xii. 16-21: Parabolo de la riĉulo.
  • 22-48, 54-59; L. xiii. 1-5: Preceptojn.
  • L. xiii. 6-9: Parabolo de la figujo.
  • L. xi. 37-46, 52, 53, 54: Preceptojn.
  • Mt. xiii. 1-9; Mk. iv. 10; Mt. xiii. 18-23: Parabolo de la semisto.
  • Mk. iv. 21, 22, 23: Preceptojn. Mt. xiii. 24-30, 36-52: Parabolo de la lolo.
  • Mk. iv. 26-34; L. ix. 57-62; L. v. 27-29; Mk. ii. 15-17: Preceptojn.
  • L. v. 36-39: Parabolo de nova vino en malnovaj felsakoj.
  • Mt. xiii. 53-57: Profeto ne havas honoron en sia propra lando.
  • Mt. ix. 36; Mk. vi. 7; Mt. x. 5, 6, 9-18, 23, 26-31; Mk. vi. 12, 30: Instruoj kaj reveno de apostoloj.
  • J. vii. 1; Mk. vii 1-5, 14-24; Mt. xviii. 1-4, 7-9, 12-17, 21-35: Preceptojn.
  • Mt. xviii. 23-35: Parabolo de la nepardonema servisto.
  • L. x. 1-8, 10-12: La sepdek disĉiploj.
  • J. vii. 2-16, 19-26, 32, 43-53: La festo de la laŭboj.
  • J. viii. 1-11: Jesuo kaj la adultulino.
  • J. ix. 1, 2, 3: Naskiĝi blinde, senpruvo de peko.
  • J. x. 1-5, 11-14, 16: La bona paŝtisto.
  • L. x. 25-37: Amu dion kaj vian najbaron; parabolo de la bona samariano.
  • L. xi. 1-13: Preĝon.
  • L. xiv. 1-6: La Sabato.
  • 7-24: La invititoj al edziĝa festo.
  • 28-32: Preceptojn.
  • L. xv. 1-32: Paraboloj de la ŝafo perdita kaj la parabola de la erarinta filo.
  • L. xvi. 1-15: Parabolo de la maljusta administranto.
* 18-31: Parabolo de Lazaro.
* L. xvii. 1-4, 7-10, 20, 26-36: Preceptoj de ĉiam pretesti.
  • L. xviii. 1-14: Paraboloj de la vidvino kaj juĝisto, la fariseo kaj impostisto.
  • L. x. 38-42; Mt. xix. 1-26: Preceptojn.
  • Mt. xx. 1-16: Parabolo de la laboristoj en la vinberĝardeno.
  • L. xix. 1-28: Zakĥeo, kaj la parabolo de la minoj.
* Mt. xxi. 1-3, 6-8, 10; J. xii. 19-24; Mt. xxi. 17: Iras al Jerusalem kaj Betania.
  • Mk. xi. 12, 15-19: Elirigo de la monŝanĝistoj.
  • Mk. xi. 27; Mt. xxi. 27-31: Parabolo de la du filoj.
  • Mt. xxi. 33; Mk. xii, 1-9; Mt. xxi. 45, 46: Parabolo de la vinberĝardeno kaj la kultivisto.
  • Mt. xxii. 1-14: Parabolo de la reĝo kaj edziĝo.
  • 15-33: Tributo, edziĝo, releviĝo.
  • Mk. xii. 28-31; Mt. xxii. 40; Mk. xii. 32, 33: La du komandoj.
  • Mt. xiii. 1-33: Preceptoj, fiero,
  • Mk. xii. 41-44: La leptoj de la vidvino.
  • Mt. xxiv. 1, 2, 16-21, 32, 33, 36-39, 40-44: Jerusalem kaj la lasta juĝo.
  • 45-51: La fidela kaj prudenta servisto.
* Mt. xxv. 1-13: Parabolo de la dek virgulinoj.
  • 14-30: Parabolo de la of the talentoj.
* L. xxi. 34-36; Mt. xxv. 31-46: La lasta juĝo.
  • Mt. xxvi. 14-16: Judas transdonos Jesuon.
  • 17-20; L. xxii. 24-27; J. xiii. 2, 4-17, 21-26, 31, 34, 35; Mt. xxvi. 31, 33; L. xxii. 33, 34; Mt. xxvi. 35-45; Preceptojn al la disĉiploj.
* J. xviii. 1-3; Mt. xxvi. 48-50: Judas fikisas jesuon.
  • J. xviii. 4-8; Mt. xxvi. 51-52; 55, 56; Mk. xiv. 51, 52; Mt. xxvi. 57; J. xviii. 15, 16, 17, 18; J. xviii. 25, 26, 27; Mt. xxvi. 75; J. xviii. 19-23; Mk. xiv. 55-61;
  • L. xxii. 67, 68, 70; Mk. xiv. 63-65: Jesuo kondamnita.
  • J. xviii. 28-31, 33-38; L. xxiii. 5; Mt. xxvii. 13: Al Pilato.
  • L. xxiii. 6-12: Al Herodo.
  • L. xxiii. 13-16; Mt. xxvii. 15-23, 26: Krucumota.
  • Mt. xxvii. 27, 29-31, 3-8; L. xxiii. 26-32; J. xix. 17-24; Mt. xxvii. 39-43; L. xxiii. 39-41, 34; J. xix. 25-27; Mt. xxvii. 46-50, 55, 56: Krucumado, morto, entombigo.
  • J. xix. 31-34, 38-42; Mt. xxvii. 60: Entombigo.

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]

Jen la Biblio de Jefferson kun hiperligiloj al la Versio Rajtigita de la Reĝo Jakobo de la Biblio uzita de Jefferson en la originala verko arangita de la Biblio trovita tie