Saltu al enhavo

Smithsonian Institution

El Vikipedio, la libera enciklopedio


Smithsonian Institution
Smithsonian Institution
emblemo
flago
institucio
neprofitcela organizaĵo Redakti la valoron en Wikidata
Komenco 10-a de aŭgusto 1846 vd
Geografia situo 38° 53′ 35″ N, 77° 1′ 28″ U (mapo)38.893055555556-77.024444444444Koordinatoj: 38° 53′ 35″ N, 77° 1′ 28″ U (mapo)
Lando(j) Usono vd
Sidejo Vaŝingtono
Poŝtkodo 20013
Smithsonian Institution (Vaŝingtono)
Smithsonian Institution (Vaŝingtono)
DEC
Map
Smithsonian Institution
Fondinto(j) James Smithson • Joel Roberts Poinsett vd
Membro de Cifereca Biblioteka Federacio
International GLAM Labs Community (en) Traduki
DataCite (en) Traduki
IIIF Consortium (en) Traduki
Asocio de Esploradaj Bibliotekoj
Monda Retbiblioteko
Koalicio por Retigita Informo Redakti la valoron en Wikidata vd
Lingvoj

angla lingvo

Filioj Muzeo Smithsonian de Usona Arto
Bibliotekoj kaj Arkivoj Smithsonian
Smithsonian Latino Center (en) Traduki
Smithsonian Asian Pacific American Center (en) Traduki
Folkways Records
Museum Conservation Institute (en) Traduki
Smithsonian Conservation Biology Institute
Smithsonian Marine Station at Fort Pierce (en) Traduki
Archives of American Art (en) Traduki
Smithsonian Gardens (en) Traduki
Arts and Industries Building (en) Traduki
Smithsonian Scientific Diving Program (en) Traduki
Smithsonian Enterprises (en) Traduki
Archives of American Gardens (en) Traduki
National Museum of Asian Art (en) Traduki
Centro por Astrofiziko Harvard-Smithsonian
Smithsonian Books (en) Traduki
Smithsonian Institution Scholarly Press (en) Traduki
Smithsonian-Mason School of Conservation (en) Traduki
Smithsonian Tropical Research Institute (en) Traduki
Woodrow Wilson International Center for Scholars (en) Traduki
Nacia Poŝta Muzeo
Smithsonian Institution Archives (en) Traduki
Smithsonian Astrophysical Observatory (en) Traduki
Smithsonian Environmental Research Center (en) Traduki
Muzeo Smithsonian de Dezajno Cooper Hewitt
Renwick Gallery (en) Traduki
Hirshhorn Museum and Sculpture Garden (en) Traduki
Nacia Muzeo de Afrika Arto
Nacia Portreta Galerio
Nacia Muzeo de la Indiano
Nacia Muzeo de Usona Historio
Nacia Muzeo de Natura Historio
Anacostia Community Museum (en) Traduki
Vaŝingtona Bestoĝardeno
Nacia Aviada kaj Kosma Muzeo
Nacia Muzeo de Afrik-Usona Historio kaj Kulturo
Arthur M. Sackler Gallery (en) Traduki
Artogalerio Freer
Smithsonian Center for Folklife and Cultural Heritage (en) Traduki
Smithsonian Field Book Project (en) Traduki
Smithsonian Institution Press (en) Traduki (1966–2005)
Smithsonian Folkways Recordings (en) Traduki (1987–) Redakti la valoron en Wikidata vd
Posedatoj Gachalá Emerald (en) Traduki
Nymph (en) Traduki
Olomana (en) Traduki
Enid A. Haupt Garden (en) Traduki
Bismarck Sapphire Necklace (en) Traduki
Harmony in Blue and Gold: The Little Blue Girl (en) Traduki Redakti la valoron en Wikidata vd
Retejo Oficiala retejo
Jura formo organizaĵo laŭ 501(c)(3)
vdr
La "Kastelo" (1847), nome unua konstruaĵo de la institucio kaj ankoraŭ ties ĉefa sidejo.

La Smithsonian Institution, starigita en 1846 "por pliigo kaj disvastigo de sciaro," estas grupo de muzeoj kaj priserĉejoj administrataj de la usona registaro. Origine organizita kiel "United States National Museum" (Usona Nacia Muzeo), tiu nomo malvalidiĝis kiel administra ento en 1967.[1]

Kromnomata "the nation's attic" (nacia mansardo)[2] pro ties eklektika enhavo de 137 milionoj da aĵoj,[3] la institucia vaŝingtona kerno de deknaŭ muzeoj, naŭ priserĉejoj kaj bestoĝardenoj- el kiuj multe estas historiaj aŭ arkitekturaj majstroverkoj- estas la plej granda tia komplekso en la mondo. Aldonaj konstruaĵoj situas en Arizono, Marilando, Novjorkio, Virginio, Panamo kaj aliloke, kaj 168 aliaj muzeoj estas aliĝoj al Smithsonian Institute.

La 30 milionoj da ĉiujaraj vizitantoj de la Institucio[4] estas akceptataj senpage; fondusoj devenas el la propra havaĵo de la Institucio, privataj kaj entreprenaj kontribuoj, membraro, registara elteno, kaj vendado.[3]

Instituciaj publikaĵoj estas la gazetoj Smithsonian kaj Air & Space. Folkways Records estas diskeldonejo de la institucio, kiel filio de Smithsonian Folkways.

Revigliĝo de endanĝeraj lingvoj[redakti | redakti fonton]

La Smithsonian Center for Folklife and Cultural Heritage (Smithsonia Centro por Folklora kaj Kultura Heredaĵoj) agadas por la kultura kaj lingva revivigliĝo de minacataj lingvoj kaj ekzamenas la gravecon konservi lingvan diversecon, kaj esploras pri la fortoj, kiuj minacas silentigi endanĝerigitajn lingvojn, kaj la klopodojn kontraŭbatali ilin[5]. Kun lingvoj malaperantaj je rapideco de unu ĉiujn 14 tagojn, ĉi tiu problema perdado de la lingva diverseco egalas al la perdo de biologia diverseco - tamen restas plejparte neagnoskata. La iniciato de la Smithsonian Institute 'Recovering Voices' (Rekuperi Voĉojn) donas aliron al parolantoj de endanĝerigitaj lingvoj, kulturaj fakuloj, esploristoj kiel maniero trakti la preventon de tutmonda lingvoperdo, ŝlosila agado por subteni sistemojn de indiĝenaj scioj kaj kulturaj identecoj en komunumoj tra la mondo[6].

institucioj[redakti | redakti fonton]

Referencoj[redakti | redakti fonton]

  1. Smithsonian History > National Museum of American History. Smithsonian Institution. Alirita 21a de Junio 2013.
  2. Michael Kernan, "A Real 'Nation's Attic'", Smithsonian, Novembro 1997, [1] Arkivigite je 2009-09-23 per la retarkivo Wayback Machine
  3. 3,0 3,1 About the Smithsonian.
  4. Vidu la retejon de la Smithsonian Institution (kun statistikoj), ĉe http://newsdesk.si.edu/about/stats
  5. (en) Vital Voices: Endangered Languages in a Changing World, Smithsonian Associates, la 10-an de decembro 2019.
  6. (en) Recovering Voices: Documenting & Sustaining Endangered Languages & Knowledge[rompita ligilo], poskastoj, Smithsonian, National Museum of Natural History

Literaturo[redakti | redakti fonton]

  • Nina Burleigh, Stranger and the Statesman: James Smithson, John Quincy Adams, and the Making of America's Greatest Museum, The Smithsonian, HarperCollins, September 2003, hardcover, 288 pages, ISBN 0-06-000241-7
  • Heather Ewing (2007). The Lost World of James Smithson: Science, Revolution, and the Birth of the Smithsonian. Bloomsbury. ISBN 978-0-7475-7653-2.

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]

Nacia Portreta Galerio

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]