Devigita geedzeco

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Jump to navigation Jump to search
Kritikoj kontraŭ la tradicion de deviga geedzeco ĉe Azerioj el la satira gazeto de la 20a jarcento Molla Nasraddin.
Malekvilibra geedzeco, pentraĵo de la 19a jarcento fare de rusa artisto Pukirev. Ĝi priskribas aranĝitan geedzecon kie junulino estas devigita edziniĝi al iu kiun ŝi ne amas.
Afiŝo kontraŭ la devigita geedzeco.

Devigita geedzecodeviga geedzeco (ankaŭ nevola kaj geedziĝo) estas geedziĝo, en kiu unu aŭ ambaŭ de la partioj estas edziĝinta sen sia konsento aŭ kontraŭ sia volo. Malvola geedziĝo devias de fiksita geedzeco aŭ aranĝita geedzeco, en kiu ambaŭ partioj konsentas pri la asistado de siaj gepatroj aŭ tria partio (kiel ekzemple edzperisto) en identigado de geedzeco. Ekzistas ofte kontinuumo de devigo uzita por devigi geedziĝon, intervalante de tute fizika perforto ĝis subtila psikologia premo.[1] Malvola geedziĝo daŭre estas praktikita en diversaj kulturoj trans la mondo, precipe en partoj de Sudazio kaj Afriko. Kelkaj akademiuloj protestas kontraŭ uzo de la termino "malvola geedziĝo", ĉar ĝi alvokas la ĝeneralan konsentan legitiman lingvaĵon de geedziĝo (kiel ekzemple edzo/edzino) por travivaĵo, kiu estas ĝuste la kontraŭo.[2] Gamo da alternativoj ekzistas, inkluzive de malvola geedza unuiĝo, kaj geedza sklaveco.[3][4]

Unuiĝintaj Nacioj vidas devigitan geedziĝon kiel formo de fitraktado de homaj rajtoj, ĉar ĝi malobservas la principon de la libereco kaj aŭtonomeco de individuoj. La Universala Deklaracio de Homaj Rajtoj deklaras, ke virina rajto elekti edzon kaj eniro libera en geedzecon estas centra al ŝia vivo kaj digno, kaj rajto al egaleco kiel homa esto.[5] La Romkatolika Eklezio opinias, ke malvola geedzeco estas grundoj por donado de nuligo - por ke geedziĝo estu valida ambaŭ partioj devas doni sian konsenton libere. Ankaŭ la Suplementa Kongreso por la Abolo de Sklaveco malpermesas geedziĝon sen rajto al ŝia malakcepto[6] kaj postulas la minimuman aĝon por malhelpi tion.[7]

En 1969, la Speciala Tribunalo por Sieraleono eltrovis, ke la forkapto kaj enfermo de virinoj kaj ties "malvola geedziĝo" en milito estas nova krimo kontraŭ la homaro.[8][9] La tribunala decido pri Charles Taylor trovis, ke la esprimo "malvola geedziĝo" devus esti evitita kaj prefere oni priskribu tiun praktikon en milito kiel "geedzan sklavecon (2012).[10]

En 2013, oni adoptis la unuan rezolucion de la Homrajta Konsilio de Unuiĝintaj Nacioj kontraŭ infana, frua, kaj nevola geedziĝoj; la rezolucio rekonas infanan, fruan, kaj nevolan geedziĝojn kiel implikado de malobservoj de homaj rajtoj, kiu "malhelpas, ke individuoj vivadu siajn vivojn libere de ĉiuj formoj de perforto kaj tio havas malbonajn sekvojn sur la ĝuo de homaj rajtoj, kiel ekzemple la rajto al eduko, [kaj] la rajto al la plej alta atingebla sanstato inkluzive de seksa kaj genera sanoj", kaj ankaŭ asertas, ke "la elimino de infana, frua kaj nevola geedziĝoj devus esti pripensita en la diskuto de la post 2015 evolua tagordo."[11][12][13]

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]

Notoj[redakti | redakti fonton]

  1. “Forced Marriageinthe UK: A scoping study on the experience of women from Middle Eastern and North East African Communities” (PDF). Alirita 29a de Septembro 2015.. 
  2. “‘Forced Marriage’ in Conflict Situations: Researching and Prosecuting Old Harms and New Crimes”. Alirita 29a de Septembro 2015.. 
  3. Forced Marriage as a Harm in Domestic and International Law. ssrn.com.
  4. Forced Marriage and the Exoticization of Gendered Harms in United States Asylum Law. ssrn.com.
  5. Ethics - Forced Marriages: Introduction. BBC (1970-01-01). Alirita 2015-09-29.
  6. Supplementary Convention on the Abolition of Slavery, Article 1, (c)
  7. Supplementary Convention on the Abolition of Slavery, Article 2
  8. Forced Marriage: Exploring the Viability of the Special Court for Sierra Leone's New Crime Against Humanity. ssrn.com.
  9. Valerie OosterveldIntLawGrrls. intlawgrrls.com.
  10. Advancing International Criminal Law: The Special Court for Sierra Leone Recognizes Forced Marriage as a ‘New’ Crime Against Humanity. ssrn.com.
  11. Stuart, Hunter, "Country With The Most Child Brides Won't Agree To End Forced Child Marriage", Huffington Post, 16a de Oktobro 2013.
  12. UN Takes Major Action to End Child Marriage. Center for Reproductive Rights.
  13. Girls Not BridesStates adopt first-ever resolution on child, early and forced marriage at Human Rights Council. Girls Not Brides.