Kedaho

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Kedaho
Negeri Kedah, plenforme Kedah Darul Aman
قدح
Kedah state locator.PNG
Bazaj informoj
Ĉefurbo Alor Setar
Areo 9 500 km²
Loĝantaro 1 890 098 (stato de 2010)
flago
flago
v  d  r
Information icon.svg

Kedaho - malaje Kedah respektive Negeri Kedah, plenforme Kedah Darul Aman (la araba honora nomo Darul Aman signifas 'restejo de paco') - estas unu el la 13 subŝtatoj, kiuj konsistigas Malajzion. La subŝtato kovras areon de 9 500 kvadrataj kilometroj en la nordokcidento de la malaja duoninsulo, kaj en la apudmarborda insularo Langkawi. Laŭ stato de la jaro 2010 la subŝtato havis 1 890 098 loĝantojn, kio rezultigas loĝdenson de 199 homoj po kvadrata kilometro. Administra centro kaj ŝtata ĉefurbo estas la urbo Alor Setar, sed la sultana rezidejo estas en Bukid Anak. Menciindaj aliaj gravaj urboj estas inter alie Sungai Petani kaj Kulim en la malaja duoninsulo, Kuah en la insularo Langkawi.

La sultanejo Kedaho estas nomata Kadaram (en la tamila lingvo: காடாரம்) de la tamiloj kaj Sajburi (en la taja lingvo: ไทรบุรี) de la tajoj kiam ĝi estis sub tajlanda influo.[1]

Menara Alor Setar estas la plej alta konstruaĵo de Kedaho.

Geografio[redakti | redakti fonton]

La kontinenta parto havas relative ebenan terenon, kiu precipe uzatas por kultivo de rizo. Langkawi estas aro de insuloj, el kiuj multaj estas neloĝataj. La subŝtato dividas internacian limon kun la provincoj Songĥla (Songkhla) kaj Jala (Yala) de Tajlando norde. Enlande, la teritorio limiĝas per la malajziaj subŝtatoj Perliso norde, Perako sude kaj Penango sudokcidente.

Kedaho estas la 8-a plej granda subŝtato de Malajzio kaj laŭ areo kaj laŭ nombro de loĝantoj.

La lago Pedu estas la plej granda artefarita lago de la subŝtato.

Urboj[redakti | redakti fonton]

Registaro kaj politiko[redakti | redakti fonton]

La Konstitucio de Kedaho estis proklamita de sia reganto en julio 1950. Ĝi reguligas la rolon kaj potencon de la reganta sultano, de la ŝtata parlamento kaj la ŝtata dungitaro.

La sultano de Kedaho estas la konstitucia reganto de la ŝtato. Lia pozicio estas hereda, kaj li dumvive tenas sian oficon. La reganto estas kaj la religia, islama gvidanto kaj la politika ŝtatestro. La ŝtata registaro estas nomumata fare de li. La nuna sultano estas sultano Abdul Halim, kiu regas la sultanejon ekde 1958 kaj laŭ la nuna stato ankaŭ estas la ŝtatestro de la tuta malajzia federacio.

La ŝtata plenuma konsilio kune kun la sultano estas la plenuma branĉo de la registaro. Ĝi konsistas el la ĉefministro, malaje nomata Menter Besar, kaj el aliaj dek membroj. La ĉefministro kaj la aliaj membroj de la konsilantaro estas nomumitaj de la sultano de Kedaho el inter la membroj de la Ŝtata Asembleo, malaje nomata Dewan Negeri Undangan.

Notoj[redakti | redakti fonton]

  1. Cyril Skinner: The Civil War in Kelantan in 1839 (La enlanda milito de 1839 en Kelantano), Kuala-Lumpuro: serio Monographs of the Malaysian Branch, eldoninto Royal Asiatic Society, 1965.

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]