Q-kodo

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo

Q kodoj estas aro de 3-literaj kombinaĵoj, komenciĝantaj je litero "Q" kaj uzataj en amatora radio por plirapidigi radian interkomunikiĝon. Ĉiu kodo povas esti uzata kiel demando kun signo "?" je fino kaj kiel la respektiva respondo sen signo "?".

La uzo de tiuj mallongaj kodoj estis grava dum la unua tempo de radiokontaktoj, kiam ĉiuj kontaktoj okazis per morsado. Tri literoj povas anstataŭi tutan frazon. Poste, kiam voĉaj kontaktoj eblis, nomita fonio, oni ankaŭ en ili uzis la Q-kodojn. Tio ankaŭ helpis al tiuj uzantoj, kiuj ne povis paroli la lingvon de siaj partneroj. Pri la uzo respektive ne-uzo en Esperanto vidu sube.

listo de Q kodoj[redakti | redakti fonton]

Kodo Kun signo «?» Sen signo «?»
QRA Kiu estas adreso de via stacio? Adreso de mia stacio estas ... .
QRB Kiu estas distanco inter vi kaj mi? Distanco inter vi kaj mi estas ... .
QRG Diru precizan frekvencon Frekvenco estas ... .
QRH Ĉu ŝanĝiĝas mia frekvenco? Via frekvenco ŝanĝiĝas.
QRI Ĉu tono de mia elsendo ŝanĝiĝas? Tono de via elsendo ŝanĝiĝas.
QRJ Ĉu mia signalo estas nesufiĉa por ricevado? Via signalo estas malforta, la ricevado malfacilas.
QRK Kiu estas komprenebleco de mia elsendo ("R" el RST kodo) Komprenebleco de via elsendo estas ... ("R" el RST kodo)
QRL Ĉu vi estas okupita? Mi estas okupita.
QRM Ĉu vi havas malhelpajn signalojn de la aliaj stacioj? Mi havas malhelpajn signalojn de la aliaj stacioj.
QRN Ĉu vi havas atmosferajn malhelpaĵojn? Mi havas atmosferajn malhelpaĵojn.
QRO Ĉu mi devas pligrandigi povumon de mia elsendo? Pligrandigu povumon de via elsendo.
QRP Ĉu mi devas malpligrandigi povumon de mia elsendo? Malpligrandigu povumon de via elsendo.
QRQ Ĉu mi devas pligrandigi rapidon de mia elsendo? Pligrandigu rapidon de via elsendo.
QRS Ĉu mi devas malpligrandigi rapidon de mia elsendo? Malpligrandigu rapidon de via elsendo.
QRT Ĉu mi devas ĉesi mian elsendon? Ĉesu vian elsendon. Aŭ: mi ĉesas mian elsendon.
QRU Ĉu vi havas ion por mi? Mi ne (plu) havas ion ajn por vi.
QRV Ĉu vi pretas ricevadi? Mi pretas ricevadi. Aŭ: mi estas sendpreta.
QRW Ĉu mi devas diri al ... (la tria stacio), ke vi vokas ĝin (je frekvenco … kHz (MHz))? Diri al ... (la tria stacio), ke mi vokas ĝin (je frekvenco … kHz (MHz)).
QRX Kiam vi denove vokos min? Aŭ simple: momenton bv! Mi denove vokos vin je ... (tempo).
QRY Kiu estas mia vico? Via vico estas ... .
QRZ Kiu vokas min? Aŭ: Bv. diri vian voksignon. Vin vokas ... .
QSA Kiu estas forto de mia elsendo? (1 ... 5) Forto de via elsendo estas ... (1 ... 5).
QSB Ĉu mia signalo havas portempajn malfortiĝojn? Via signalo havas portempajn malfortiĝojn.
QSD Ĉu mia manipulo (telegrafa modulo) havas difektojn? Via manipulo (telegrafa modulo) havas difektojn.
QSL Ĉu vi konfirmos ricevon? Mi konfirmos ricevon.
QSO Ĉu vi povas interkomunikiĝi senpere kun ... ? Mi povas interkomunikiĝi senpere kun ... . Simple: QSO = kontakto
QSP Ĉu vi povas transsendi (al)... ? Mi transsendos (al)... .
QSQ Ĉu elsendi vortojn pounufoje? Elsendu vortojn pounufoje.
QSV Ĉu vi povas elsendi literojn "V" por agordo? Mi elsendas literojn "V" por agordo.
QSW Ĉu vi povas elsendi je frekvenco … kHz (MHz)? Mi elsendos je frekvenco … kHz (MHz).
QSX Ĉu vi aŭskultas je frekvenco … kHz (MHz)? Mi aŭskultas je frekvenco … kHz (MHz).
QSY Ĉu mi devas ŝanĝi frekvencon al … kHz (MHz)? Ŝanĝu frekvencon al … kHz (MHz). Aŭ: mi ŝanĝas frekvencon al
QSZ Ĉu mi devas sendi ĉiun vorton dufoje? Sendu ĉiun vorton dufoje.
QTC Ĉu vi havas mesaĝojn? Mi havas mesaĝojn por vi.
QTH Diru viajn koordinatojn. Miaj koordinatoj estas.
QTR Diru tempon. Tempo estas ... .
QTU Kiam funkcias via stacio? Mia stacio funkcias ekde ... ĝis ... .
QUA Ĉu vi havas mesaĝojn de ... ? Mesaĝoj de ... estas: ...

En praktiko nur parto de la listigitaj kodoj estas uzata kaj devas esti lernita:

QRG QRL QRM QRN QRO QRP QRS QRT QRV QRQ QRX QRZ QSB QSL QSO QSP QSY QTH

Aliaj kodvortoj[redakti | redakti fonton]

Por ŝpari tempon ankaŭ aliaj kodvortoj estis inventitaj, speciale bazitaj sur la angla lingvo.

CQ el angla "seek you" = ĝenerala alvoko, iu ajn!

73! = ĝis!

yl young lady = (needziniĝinta) = juna virino

xyl ex young lady = eksneedziniĝinta juna virino = edzino

88 = kisoj

Rekomendoj por Esperanto[redakti | redakti fonton]

La Q-kodoj estis inventitaj en la komenca tempo de la amatora radio, kiam oni nur uzis morson. Mallongaj kodoj anstataŭ longaj frazoj helpis ŝpari tempon. La Q-kodoj ankaŭ helpis al tiuj komuniki, kiuj ne konis fremdajn lingvojn.

Je voĉa komunikado la IARU rekomendis prefere ne uzi Q-kodon sed klaran lingvon.

En Esperanto la ILERA starigis liston de fakvortoj, kiujn oni preferu al Q-kodoj. Jen ekzemploj de la plej oftaj:

CQ iu ajn!

QTH loko

QRG frekvenco

QRM intermikso

QRN bruo

73! ĝis!

Sepen[redakti | redakti fonton]

Alia rekomendo: ses kaj sep dum intermikso aŭ bruo ofte estas miskomprenitaj. Zamenhof ne havis telefonon kaj tial ne atentis la problemon. Pro tio ILERA rekomendas uzi la vortojn sis kaj sepen. La vorto sepen nun estas oficialigita en NPIV.

Fontoj de informo[redakti | redakti fonton]

  • Справочник коротковолнивика (Spravoĉnik korotkovolnivika), Eldonejo DOSAAF, Moskvo 1959.
  • Podręcznik radiooperatora krótkofalowca, Eldonejo Wydawnictwa komunikacji i łączności, Warszawa 1970.
  • KH6GT vortaro 1972
  • DJ4PG Esperanto por la amatora radio, Esperanto für den Amateurfunk, en germana inkluzive trilingva vortaro angla/germana/Esperanto amatora