Afrik-karibia popolo

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
{{{grupo}}}
Afro caribbean (8180243171).jpg
Suma populacio
Ŝtatoj kun signifa populacio
Lingvo(j)
Religio
Information icon.svg
vdr

Afrik-karibia popoloafrik-karibiaj homoj estas homoj kies genealogiaj spuroj plene aŭ parte originas el Afriko kaj vivas en Karibio. La plimulto de la modernaj afrik-karibianoj devenas de afrikanoj kiuj estis sklavoj venigitaj al la kolonia Karibio tra la transatlantika triangula sklavkomerco inter la 15-a kaj 19-a jarcentoj por labori unuavice en diversaj sukerkanplantejoj kaj ĉe familioj. Aliaj nomoj por la etna grupo estas nigra kariba, afrikanigra antilano. La termino afrik-karibia ne estis elpensita de karibiaj homoj mem, sed estis unue uzita de eŭropaj usonanoj en la malfruaj 1960-aj jaroj.[1]

Kvankam plejparto de afrik-karibiaj homoj hodiaŭ vivas en anglaj, francaj kaj hispanlingvaj karibiaj landoj kaj teritorioj, estas ankaŭ gravaj diasporaj loĝantaroj tra la okcidenta mondo — precipe en Usono, Kanado, Britio, Francio kaj Nederlando. Kaj la hejma kaj diaspora loĝantaroj produktis nombron de individuoj kiuj havis rimarkindan influon sur modernaj okcidentaj, karibiaj kaj afrikaj socioj; ili inkluzivas politikajn aktivulojn kiel Marcus Garvey kaj C. L. R. James; verkistoj kaj teoriistoj kiel Aimé Césaire kaj Frantz Fanon; usona armeogvidanto Colin Powell; kaj muzikistoj kiel Rihanna, Bob Marley, Nicki Minaj kaj Kamala Devi Harris de jamajka deveno, unua afrik-usonanino kaj unua aziusona vicprezidento de Usono.

Kulturo[redakti | redakti fonton]

Kelkaj renomaj artistoj, verkistoj, poetoj ktp.

  • Frantz Fanon – el Martiniko, verkisto, psikiatro kaj libereca batalanto
  • Hubert Harrison – St. Croix, verkisto, oratoro, edukisto, kritikisto kaj vetkuristo
  • C. L. R. James – Trinidado kaj Tobago, aktivisto kaj verkisto
  • W. Arthur LewisSankta Lucio, ekonomikisto kaj ricevinto de Nobelpremio
  • Petro Alonso Niño – Afrik-hispana esploristo
  • Arlie Petters – matematikisto el Belizo
  • Walter Rodney – aktivulo kaj verkisto el Gujano
  • Mary Seacole – jamajka flegistino kaj hospitala direktoro
  • Carlos Acosta – Kubo, baleta dancisto
  • Beenie Vira – Jamajko, artisto kaj muzikisto
  • Malkaŝa Kegloludo – Gujana pentristo
  • Aimé CésaireMartiniko, verkisto
  • Celia Cruz – Kubo, kantisto
  • Stacey Kuregas – Barbado, aktorino
  • Ángela María Dávila – poeto de Puerto Rico
  • Eddy Grant – Gujano, kantisto kaj muzikisto
  • Edward W. Fortika – komponisto kaj muzikisto de Puerto Rico
  • C. L. R. James – Trinidado, historiisto, eseisto kaj ĵurnalisto
  • Wyclef Jean – kantisto, komponisto kaj aktivisto el Haitio
  • Earl Lovelace – Trinidado, verkisto
  • Luis Palés Matos - poeto de Puerto Rico
  • Bob Marley – Jamajko, kantisto kaj muzikisto
  • Ziggy Marley (Bob la filo de Marley) - Jamajko, kantisto kaj muzikisto
  • La Potenca Sparrow – Grenada/Trinidada kantisto kaj komponisto
  • Trinidad James - Trinidado, repisto
  • Nicki Minaj – Trinidado, repisto kaj kantisto
  • Sean Paul – Jamajko, dancehall artisto
  • Sidney PoitierLa Bahamoj, unua aktoro de afrik-usona aŭ afrik-karibia deveno kiu gajnis Akademian Premion (Academy Award) en Usono
  • RihannaBarbado, kantistino
  • Chevalier de Saint-Georges – Guadeloupe, komponisto
  • Bebo Valdés – kuba muzikisto
  • Corinne Bailey Rae - kantisto kiu devenas el Sankta-Kito kaj Neviso
  • Derek Walcott – Sankta Lucio, poeto, ricevinto de la Nobel-premio pri literaturo

Sporto[redakti | redakti fonton]

Jen kelkaj renomaj karibiaj sportistoj:

  • Usain Bolt – Jamajko, iama gajninto de Olimpia ora medalo kaj la plej rapida viro en la mondo
  • Kingsley Coman – Guadeloupe, futbalisto
  • Tonique Williams-Karulo - La Bahamoj, kuristo kaj gajninto de Olimpika ora medalo
  • Thierry Henry – Guadeloupe, futbalisto, plej bone franca poentogajninto
  • Anthony Milita – Guadeloupe, futbalisto

Referencoj[redakti | redakti fonton]

  1. (en) Committee on Foreign Affairs, United States Congress House (1970). "Hearings". 2: 64–69.