Jakob Steiner
| Jakob Steiner | |
|---|---|
| |
| Persona informo | |
| Naskiĝo | 18-an de marto 1796 en Utzenstorf, Berno,  Svisa Ĵurkomunumo
|
| Morto | 1-an de aprilo 1863 (67-jaraĝa) en Berno, Berno, federalism in Switzerland |
| Lingvoj | germana |
| Ŝtataneco | Svislando 
|
| Alma mater | Universitato de Berlino (1822–1824) Universitato de Hajdelbergo (1818–1821)
|
| Familio | |
| Patro | Niklaus Steiner (en) 
|
| Parencoj | Karl Geiser (mul) (pranevo)
|
| Okupo | |
| Okupo | matematikisto universitata instruisto
|
| Verkoj | Steiner's theorem Steiner's conic problem Steiner surfaces Steiner system Steiner chain arbo de Steiner teoremo de Poncelet-Steiner teoremo de Steiner-Lehmus Steiner inellipse Steinerian punkto de Steiner Steiner point Die geometrischen Konstructionen, ausgeführt mittelst der geraden Linie und eines festen Kreises teoremo de paralelaj aksoj Systematische Entwicklung der Abhängigkeit geometrischer Gestalten von einander |
Jakob STEINER (naskiĝinta la 18-an de marto 1796 en Utzenstorf, mortinta la 1-an de aprilo 1863 en Bern) estis svisa matematikisto kaj patro de la t.n. sinteza geometrio.
Vivo
[redakti | redakti fonton]Post frekvento de la vilaĝa bazlernejo, kie li ne antaŭ la aĝo de 14 jaroj eklernis skribi, li iris kun 17 jaroj al Yverdon-les-Bains al Johann Heinrich Pestalozzi. Ekde 1818 li studis en Hajdelbergo kaj iĝis en 1821 en Berlino privata instruisto pri matematiko, poste instruisto ĉe la Metia Akademio kaj en 1834 eksterorda profesoro universitata kiel ankaŭ membro de la Akademio de la Sciencoj.
La lastajn vivojarojn li pasigis en Svislando. Steiner estis talentita de malnormala imagpovo kaj lia geometria skolo longan tempon estis la plej grava. Steiner fondis ĉe la Berlina Akademio premion pri matematiko kiu portas lian nomon.
Verkaro
[redakti | redakti fonton]Li verkis: »Systematische Entwickelung der Abhängigkeit geometrischer Gestalten« (parto 1, Berlino 1832, eldonite fare de Öttingen ĉe Ostwalds Klassiker); »Die geometrischen Konstruktionen, ausgeführt mittels der geraden Linie und Eines festen Kreises« (Berlino 1833; eldonite poste fare de Öttingen, Leipzig 1895). Liajn prelegojn »Vorlesungen über synthetische Geometrie« eldonis Geifer kaj Schröter (Leipzig 1867, 2 vol.; 3a eldono 1887/1898) kaj lian verkaron »Gesammelten Werke« laŭ komisio de la Berlina akademio sinjoro Weierstraß (Berlino 1881–82, 2 vol.).
Fonto
[redakti | redakti fonton]Meyers Großes Konversations-Lexikon, Band 18. Leipzig 1909, p. 900 (surrete)