Lingala lingvo

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
lingala
Lingála
Disvastiĝo de Lingála (helverde) kaj gepatrlingva regiono (malhelverde)
Disvastiĝo de Lingála (helverde) kaj gepatrlingva regiono (malhelverde)
Parolata en Flago-de-Kongo-Kinŝasa.svg Demokratia Respubliko Kongo
Flago-de-Kongo-Brazavila.svg Respubliko Kongo
Flago-de-la-Centr-Afrika-Respubliko.svg Centr-Afrika Respubliko
Denaskaj parolantoj 2 milionoj
Skribo Latina skribo
Lingvistika klasifiko

Niĝerkonga
Atlantik-konga
Benue-Konga
Bantuida
Suda Bantuida
Bantua lingvaro
Nordokcidenta
Zono-C
Bangi-Ntomba
Losengo
Lingala
Oficiala statuso
Oficiala lingvo en Kongo Brazavila (vehikla)[1] kaj Kongo Kinŝasa (nacia)[1]
Lingvaj kodoj
Lingvaj kodoj
  ISO 639-1 ln
  ISO 639-2 lin
  SIL LIN
Vikipedio
v  d  r
Information icon.svg

Lingala lingvo (Lingála aŭ Ngála, liNgála) estas Afrika interkomunik- kaj komerclingvo parolata en Kongo Brazavila, Kongo Kinŝasa kaj Centr-Afrika Respubliko. Ĝi ankaŭ etendas sin suden en (Kikonga regiono kaj Angolo). Ĝia ISO-kodo estas ln. Ekzistas Vikipedio en la lingala lingvo.

Deveno[redakti | redakti fonton]

Lingala estas bantua lingvo, parolata en Orient- kaj Centrafriko. Ĝi devenis laŭlonge de la Kongo el la provinco Equateur. Unue Lingala (origine nomita Lobangi) estis lingvo de la Bangaloj. Centre de la regiono, kiu loĝata de tiuj, inter Kinŝasa kaj Kisangani konstruiĝis la haveno Makanza kiel unu el la unuaj komercstacioj de Kongo. Lobangi fariĝis miksite kun aliaj Bantulingvoj en la 19-a jarcento superregiona interkomunik- kaj komerclingvo.

El la franca kaj la svahila estas prunteprenitaj kelkaj apogvortoj. Lingala estas Lusengo-lingvo kaj estas simila al bangala kaj bobanga.

Disvastiĝo[redakti | redakti fonton]

En Kongo Kinŝasa Lingala ne estas instruadlingvo en la lernejoj spite al ĝia granda disvastigo. Sed private efektiviĝas sukcesegaj alfabetigkursoj de lokaj popolkomitatoj je la helpo de UNESKO en la internlando. Estas vortaroj ekzemple en la Hispana, Franca aŭ Angla. Ekde 1970 la Biblio estas tradukita en lingalan, sed estas malsamaj eldonoj de la nova testamento kaj la psalmoj.

Notoj[redakti | redakti fonton]

  1. 1,0 1,1 Kongo Brazavila: "Les langues nationales véhiculaires sont le lingala et le kituba."
    Kongo Kinŝasa: "Ses langues nationales sont le kikongo, le lingala, le swahili et le tshiluba."
    laŭ Constitutions du monde Dispositions linguistiques des États souverains

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]