Denizo (Portugalio)

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Denizo
Reĝo de Portugalio
Dinis-P.jpg
Shield of the Kingdom of Portugal (1248-1385).png
Persona informo
Naskiĝo 9-an de oktobro 1261 (1261-10-09)
en Lisbono
Morto 7-an de januaro 1325 (1325-01-07) (63-jara)
en Santarém
Tombo Monastery of São Dinis de Odivelas [#]
Religio Kristanismo [#]
Ŝtataneco Portugalio [#]
Lingvoj portugala lingvo [#]
Subskribo Denizo (Portugalio)
Familio
Dinastio Burgonja dinastio en Portugalio [#]
Patro Alfonso la 3-a [#]
Patrino Beatrice of Castile [#]
Gefratoj Alfonso de Portugalio • Maria de Portugalio • Branca of Portugal • Sancha of Portugal II • Leonor Afonso of Portugal • Martim Afonso Chichorro • Afonso Dinis of Portugal • Urraca Afonso of Portugal • Constance of Portugal [#]
Edzino Sankta Izabela de Aragono [#]
Idoj Konstanciino de Portugalio • Alfonso la 4-a de Portugalio • Pedro Afonso, conde de Barcelos • Alfonso Sanches • Maria Afonso [#]
Profesio
Okupo poeto • komponistoverkistoterkultivisto [#]
[#] Fonto: Vikidatumoj
v  d  r
Information icon.svg

Dinis la 1-a estis reĝo de Portugalio, alinomita La Terkultivanto, ankaŭ nomata "La Reĝo Trobadoro" aŭ "La Reĝo Poeto", naskiĝis (eble) en 1261 kaj mortis en 1325. Li fondis, en 1290, la Universitaton de Lisbono. Protektante la tiamajn poetajn, li mem verkis 76 am-kantojn, 52 amik-kantojn kaj 10 malben-kantojn.

Li estis la unua portugala reĝo, kiu komprenis ke por Portugalio daŭre konservi sian sendependon, devu havi propran kulturon sufiĉe malsimilan al de aliaj partoj de Iberio. Pro tio, li alvokis sekretariojn el Provenco por reformi la portugallingvan ortografion (li enirigis la lingvon la Ç, LH kaj NH, por anstataŭigi la hispanajn CZ (praa), LL kaj Ñ) kaj klopodis krei "kleran" lingvon per enmeto de multaj francaj kaj provencaj vortoj. Lia celo estis malproksimigi portugalan lingvon de hispana lingvo por krei nacian senton al portugaloj.


La jenaj paragrafetoj, kolektita el fama poemo, estas eta esperanta versio de amik-kanto, poemo kies poeta voĉo estas virina. Ŝi ploras pro la foresto de sia amanto ("amiko"):

Ho floroj, ho floroj de verda abio,

Ĉu vi novojn scias pri mia amiko?

Ho, Dio, kie estas li?


Ho floroj, ho floroj de verda branĉo,

Ĉu vi novojn scias pri mia amiko?

Ho, Dio, kie estas li?


Ĉu vi novojn scias pri mia amiko,

Tiu, kiu mensogis al mi pri nia amo?

Ho, Dio, kie estas li?