Chondrus crispus

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Vikipedio:Kiel legi la taksonomionKiel legi la taksonomion
Irlanda musko
A-D Chondrus crispus ; E-F Mastocarpus stellatus
A-D Chondrus crispus ; E-F Mastocarpus stellatus
Biologia klasado
Domajno: Eŭkariotoj
Regno: Protistoj
Divizio: Rodofitoj
Klaso: Rhodophyceae
Ordo: Gigartinales
Familio: Gigartinaceae
Genro: Chondrus
Specio: C. crispus
Chondrus crispus
Stackh.
Aliaj Vikimediaj projektoj
v  d  r
Information icon.svg
Algo, Irlanda Musko, nekuirita
Nutra valoro po 100 g (3,5 unsoj)
Karbonhidrato 12.29 g
- Sukeroj 0.61 g
- Fibro 1.3 g
Graso 0.16 g
Proteino 1.51 g
Akvo 81.34 g
beta-karoteno   μg 1%
Tiamino (B1-vitamino)  1.5e-2 mg 1%
Riboflavino (B2-vitamino)  0.466 mg 31%
Nikotina acido (B3-vitamino)  0.593 mg 4%
Pantotena acido (B5-vitamino)  0.176 mg 4%
Piridoksino (B6-vitamino)  6.9e-2 mg 5%
C-vitamino  3.0 mg 5%
E-vitamino  0.87 mg 6%
K-vitamino  5.0 μg 5%
Kalcio  72.0 mg 7%
Fero  8.9 mg 71%
Magnezio  144.0 mg 39% 
Kalio  63.0 mg 1%
Natrio  67.0 mg 4%
Zinko  1.95 mg 20%
Procentoj estas relativaj al US
rekomendoj por plenkreskuloj.
Heimild: USDA Nutrient database angle

Chondrus crispus — ofte nomata Irlanda muskokaragena musko (irlandlingve carraigín, signifante "ŝtoneto") — estas specio de ruĝa algo, kiu kreskas abunde je la ŝtonaj partoj de la Atlantika marbordo de Eŭropo kaj Norda Ameriko. Freŝe, ĝi estas mola kaj kartilaga, kaj la koloro povas esti verda-flava, ruĝa, malhele purpura, aŭ purpura-bruna. La plej granda enhavo, proksimume 55% (peze), estas la mucilaga polisakarida karagenano. La organismo ankaŭ enhavas preskaŭ 10% da proteinoj kaj 15% da mineraloj, kaj ĝi estas riĉa fonto de jodo kaj sulfuro. Kiam akvo moligas ĝin, ĝi havas maran odoron. Pro la abundaj polisakaridoj ĝi iĝas ĵelao dum boligo, kaj entenas multe da akvo, de 20oble ĝis 100oble pli ol sia propra pezo.

La vivciklo de Chondrus crispus. Sub la viva stadio, estas indikita se ĝi estas haploido(n) aŭ diploido (2n) kaj la tipo de karagenano enhavata.
Kiel la vivcikloj de Chondrus crispus povas esti je naturo. La gametofito montras bluan irizecon kaj la fekundaj sporofito montras makulan dezajnon.

Nomoj en variaj lingvoj[redakti | redakti fonton]

Lingvo Nomoj
Bretona pioka, liken ruz, teil piko, bouch, bouchounoù, bejin behan, bejin gwenn, bouch farad youd, bouch gad, bouch gwenn, jargod, ougnachou-ru, teles, tilez
Kataluna molsa d’Irlanda, molsa marina aŭ molsa perlada
Dana Carrageentang, Blomkålstang, Irlandsk mos
Nederlanda Iers mos
Angla Irish moss, pearl moss, carrageen moss, seamuisin, curly moss, curly gristle moss, Dorset weed, jelly moss, sea moss, white wrack, ragglus fragglus
Feroa Karrageentari
Filipina gulaman
Franca petit goémon, mousse d’Irlande, lichen (carraghèen), goémon frisé, goémon blanc, goémon rouge, mousse perlée
Galega ouca riza, carrapucho, creba, pata de galiña
Germana Irisch Moos, Knorpeltang, Carrageen, Irländischer Perltang, Irländisches Moos, Karragaheen, Perlmoos
Hungara Ír moszat
Islanda Fjörugrös
Irlanda lingvo carraigín, fiadháin, clúimhín cait, mathair an duilisg, ceann donn
Itala muschio irlandese
Japana hirakotoji, toccaka, cunomata
Norvega krusflik, driesflik, gelatintang
Pola chrząstnica, chrząścica
Portugala musgo gordo, folha de alface, folhina, botelho crespo
Rusa ирландский мох, карраген
Skotgaela lingvo An cairgein, killeen, mathair an duilisg
Hispana musgo de Irlanda, musgo perlado, musgo marino, carrageen, liquen, liquen gomoso
Sveda karragenalg (karragentång)
Turka karragen
Urdua Pathar ka phool
Kimra mwsog Iwerddon

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]

Harvey, M.J. & McLachlan, J. 1973. Chondrus crispus. Proc. Trans. Nova Scotian Inst. Sci. 27 (Suppl.): 1 - 155.

Referencoj[redakti | redakti fonton]

Eksteraj ligoj[redakti | redakti fonton]