Leo Belmont

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Leo Belmont en 1906

Leo BELMONT, vernome Leopold BLUMENTAL (naskiĝis la 8-an de marto 1865 en Varsovio, mortis la 19-an de oktobro 1941[1] en varsovia geto) estis pola ĵurnalisto kaj verkisto, fama ankaŭ en la pollingva literaturo.

Fininte la universitaton (juro) li advokatis en Petrogrado, poste en Varsovio kaj fariĝis redaktoro de semajna literatura kaj politika gazeto "Libera Vorto" (pola), kiun li plenigis mem de komenco ĝis fino. Pro artikoloj Belmont estis malliberigita 5 fojojn, unu fojon ankaŭ ekzilita. Li verkis proksimume 100 librojn, inter ili en la pola lingvo 3 grandajn volumojn da poeziaĵoj. Liaj historiaj romanoj ("Messalina", "Mme Pompadour", "Dubarry", "Veĉera", k.a.) estas tre legataj libroj. Lerta tradukisto, bona oratoro, majstro de la deklamado. Li estis konata ankaŭ kiel humuristo, satiristo, tradukanto el la germana kaj aŭtoro de detektivaj romanoj kun majstra detektiva impliko kaj profunda psikologia analizo (Inter juĝo kaj konscienco, Diablino, Neceso, hazardo aŭ libera volo? k.a.).

En la E-movado Belmont okupas same gravan lokon. Jam en 1887 li sendis salutleteron al Zamenhof, finante per la profetvortoj: "Vi venkos, sinjoro!" Jam tiam li komencis skribi grandajn artikolojn sur bazo de profunda lingvistika scio; "Libera Vorto" ofte estis preskaŭ plena je defendo de E. Liaj artikoloj pri Esperanto, ĉu en la pola, ĉu en la rusa gazetaro estas multegaj. Estis gvidanto kaj vicprezidanto de l'unua rusa ES (en Petrograd) kaj poste de l' unua pola ES (en V.). Dum la 1-a UK li proponis pri ĉiujara kongreso de E. Estis vicprezidanto de PEA, LK kaj Akademiano. En Esperanto li ankaŭ verkis multe kaj kunlaboris al multaj E-gazetoj. Libroforme eliris en 1908 liaj Sonoj Esperantaj. Atenton meritas lia pola E-gramatiko en versoj mnemonikaj. Bona oratoro ankaŭ en Esperanto.

En Esperanto aperis[redakti | redakti fonton]

  • Kanto pri vento (En: El Parnaso de popoloj: poemaro)
  • La radioj de Roentgen (rakonto de Leo Belmont, trad. Kabe. - Riga Stelo Eld., 1910).
  • Heine, Heinrich: Poemoj (Trad. Adolf Macho, F. Pillath, A. Kofmann, L. Belmont, 1928).
  • Sonoj Esperantaj (tradukoj el poetoj polaj kaj alilandaj el Esperantaj versoj de Ludwik Zamenhof kaj Leo Belmont, Warszawa: Arcta, 1908).
  • Poluj' al Ĉeĥoslovakio (originala poemo en Nova Eŭropo, septembro 1921)
  • Jan Hus (Ĉeĥoslovaka Gazeto, septembro 1921)

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]

Referencoj[redakti | redakti fonton]

  1. Nekrologo de Belmont en Esperanto, n-ro 491(1), p. 7, 1942