Malvirto

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Virtoj batalantaj malvirtoj, vitralo (14-a jarcento) en la Niederhaslach Preĝejo

Malvirto estas laŭ PIV termino kiu rilatas kun du tre similaj signifoj, nome Konstanta emo fari malbonon kaj Ĉiu el la malbonaj inklinoj de la animo.[1] Ambaŭ referencas al malbono, kiu same kiel bono, estas koncepto tre mallarĝa kaj svaga. Tiel eblas pli precizaj alproksimiĝoj. Malvirto estas vorto kiu povas referenci al manko, al defekto, al malsano (malordo) aŭ pli simple al malbona konduto. Kelkaj sinonimoj (aŭ proksimaj konceptoj) de tiu termino estas la jenaj: perverso, malico, troigo, malbona konduto, emego, devojiĝo.

Malvirto estas termino kiu en kelkaj lingvoj aŭ kulturoj estas uzata ankaŭ kiel jura ĝenerala termino kiu enhavas multajn tipojn de krimoj: la prostituado, la vetludado, la volupto, la diboĉado kaj la obsceneco. La fakto, ke tiaj kondutoj estas konsiderataj malvirto kaj aliaj tre similaj ne tiom, rilatas multe al konsideroj de moralo. Ankaŭ depende de la tipo de socio, multaj kondutoj rilataj al sekso povas esti konsiderataj malvirto; en kelkaj kuntekstoj eĉ ĉiuj.

Listo[redakti | redakti fonton]

Krome, estas kelkaj malvirtoj kiujn la sociaj sciencoj, konsideras iel kiel montro de la «diskompono de la socia histo».

Religie morala polico[redakti | redakti fonton]

Religia policano batanta virinon por forigado de ŝia burka kapvesto publike, Kabulo, 2001 (bildo akirita fare de la Revolucia Asocio de la Virinoj de Afganio)
Religia policisto instruanta kaj riproĉanta iranan virinon ĉar ŝia hararo estas videbla en la publika spaco.

Religia polico, ekzemple islamaj religiaj policunuoj aŭ ŝaria polico en certaj partoj de la araba mondo, estas moralecaj taĉmentoj kiuj ankaŭ kontrolas ekzemple vestkodojn, observado de fermoj de vendejoj dum preĝtempo, konsumo de kontraŭleĝaj trinkaĵoj aŭ manĝaĵoj, societumado de senrilataj viroj kaj virinoj, kaj samseksema konduto.

Efektivigo de la leĝo[redakti | redakti fonton]

Depende de la lando aŭ jurisdikcio, vickrimoj povas aŭ eble ne esti traktitaj kiel aparta kategorio en la krimkodoj.Eĉ en jurisdikcioj kie malvirto ne estas eksplicite konturita en la jura kodo, la esprimo malvirto ofte estas uzita en policoj kaj juraj sistemoj kiel ombreltermino por krimoj implikantaj agadojn kiuj estas konsideritaj esence malmoralaj, nekonsiderante la laŭleĝeco aŭ objektiva damaĝo implikita.

Malvirt-taĉmento, aŭ pudorapolico estas polica unuo, kies fokuso estas ĉesigi krimojn pri publika ordo. Kvankam tio, kio estas konsiderata aŭ akceptita kiel morala krimo fare de socio, ofte varias konsiderinde laŭ lokaj leĝoj aŭ kutimoj inter nacioj, landoj aŭ ŝtatoj, ĝi ofte inkluzivas agadojn tiajn kiel hazardludo, narkotaĵoj, prostituado kaj kontraŭleĝa vendado de alkoholo, aŭ en tradiciaj kaj religiaj landoj malpudoro, ĉefe al virinoj kiuj ne vestiĝas laŭ la normigaj sociaj vestkodoj.

Malvirt-taĉmentoj ne koncentriĝas pri pli gravaj krimoj kiel ŝtelo, fraŭdo kaj murdo.

Notoj[redakti | redakti fonton]

  1. PIV NPIV Alirita la 8an de novembro 2019.

Bibliografio[redakti | redakti fonton]

  • Foot, Philippa (2003). Virtues and Vices: And Other Essays in Moral Philosophy. USA: Oxford University Press.
  • Lewis, C. S. (2005). Virtue and Vice: A Dictionary of the Good Life. USA: HarperOne.