William Randolph Hearst

El Vikipedio, la libera enciklopedio
William Randolph Hearst
ano de Usona Domo de Reprezentantoj
William Randolph Hearst cph 3a49373.jpg
Persona informo
William Randolph Hearst
Naskiĝo 29-an de aprilo 1863 (1863-04-29)
en San-Francisko, Flag of the United States (1861-1863).svg Usono
Morto 14-an de aŭgusto 1951 (1951-08-14) (88-jara)
en Beverly Hills, Flag of the United States (1912-1959).svg Usono
Mortis pro korinfarkto [#]
Tombo Cypress Lawn Memorial Park [#]
Lingvoj angla [#]
Ŝtataneco Usono [#]
Alma mater Universitato HarvardLernejo Sankta-Paŭlo • Harvard College [#]
Partio Demokrata Partio [#]
Subskribo William Randolph Hearst
Familio
Patro George Hearst [#]
Patrino Phoebe Hearst [#]
Edz(in)o Millicent Hearst [#]
Amkunulo Marion Davies [#]
Infanoj Randolph Apperson Hearst • John Randolph Hearst • William Randolph Hearst Jr. • George Randolph Hearst • David Whitmore Hearst [#]
Profesio
Okupo politikisto • raportisto • eldonisto • mondumano • entreprenisto • artkolektanto [#]
Aktiva en Vaŝingtono [#]
Aktiva dum 1880–1949 [#]
[#] Fonto: Vikidatumoj
Wikidata-logo.svg
Information icon.svg
vdr

William Randolph HEARST (29-an de aprilo 1863, San-Francisko - 14-an de aŭgusto 1951, Beverly Hills) estis ĵurnalisto, eldonisto, reklamisto, entreprenisto, investisto, politikisto kaj magnato de la usonaj amaskomunikiloj, kiu iĝis unu el la plej potencaj figuroj de la politika kaj entreprena sceno de tiu lando.

Hearst konsolidiĝis kiel unu el la plej grandaj entreprenaj imperioj de la historio, posedinte entute 28 naciskalajn ĵurnalojn, inter ili New York Journal-American, Los Angeles Examiner, The Boston American, The Atlanta Georgian, The Chicago Examiner, The Detroit Times, The Seattle Post-Intelligencer, The Washington Times, The Washington Herald kaj lia ĉefa ĵurnalo The San Francisco Examiner, krom la posedo de eldonejoj, kompanioj kaj radistacioj, revuoj kiel Cosmopolitan, Town and Country kaj Harper's Bazaar, inter multaj aliaj.

Amplekse konata pro la uzado de la komunikiloj kiel politikaj iloj, krom esti la fama kiel pioniro de la flava ĵurnalismo, per kiu li estigis skandalojn kaj manipuladon de la informoj por atingi komercajn kaj politikajn interesojn, el kiuj la plej menciinda estis la interveno por ke komencu la Hispana-usona milito kaj lia kampanjo kontraŭ la Meksika revolucio, unue por subteni la reĝimon de Porfirio Díaz kaj poste tiu de Victoriano Huerta, pro la kvanto de propraĵoj kaj farmbienoj kiujn li posedis en Meksiko.

Dezirante iĝi politkisto, Hearst atingis plurajn publikajn postenojn, uzante ĉiujn ilojn pri kiuj li disponis. Li sukcese estis elektita de la Demokrata Partio (Usono), kiel membro de la Ĉambro de Reprezentantoj de la Kongreso de Usono, por la periodo 1903-1905 kaj poste estis reelektita por 1905-1907, sed malvenkis en lia celo iĝi urbestro de Novjorko kaj denove kiam li volis iĝi prezidanto de Novjorkio. Post tio, li ne plu rekte intervenis en politiko.

La historio de Hearst, plena de ambicioj, ekstravagancoj, despotaĵoj kaj arbitraĵoj, estis filmita de Orson Welles, en la filmo Citizen Kane, kies Hearst mem intencis eviti publikan lanĉadon. Tamen, la filmo ricevis la Oskaron.