Insuletaj evolulandoj

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo

La termino insuletaj evolulandojangle small island developing states (SIDS) signas sociekonomikan ŝtatan statuson difinitan per la Unuiĝintaj Nacioj, kiun havas tutmonde 51 malgrandaj insulaj ŝtatoj kaj malmontaj marbordaj ŝtatoj en Afriko, Karibio kaj Oceanio, kiuj dividas kompareblan sociekonomikan evolulandan situacion kaj estas minacataj per similaj klimatoŝanĝaj danĝeroj.[1] Ili sume havas loĝantaron de proksimume 43 milionoj da homoj. Iuj el tiuj landoj en 1990 fondis la Aliancon de Insuletaj Ŝtatoj (angle Alliance of Small Island States, AOSIS).

Komune kun la malplej evoluigitaj landoj (angle least developed countries, LDC) kaj la malmaraj evolulandoj (angle landlocked developing countries, LLDC), la insuletaj evolulandoj ekde la jaro 2001 estas reprezentataj per alta reprezentanto de la oficejo OHRLLS ("Office of the High Representative for Least Developed Countries, Landlocked Developing Countries and Small Island Developing States", oficejo de la alta reprezentanto por malplej evoluigitaj landoj, malmaraj evolulandoj kaj insuletaj evolulandoj). Sekve de rezolucio de la Ĝenerala Asembleo de Unuiĝintaj Nacioj tiu oficejo instaliĝis ĉe la sidejo de la internacia organizaĵo en Novjorko, por helpi en la kunordigo de diversaj projektoj kaj programoj subtenaj al tiuj landaroj.

Internacia politika temaro, en kiu la landaroj aparte atentatas, estas la internacia politiko cele al limigo de la tutmonda varmiĝo. Jam en la kadra interkonsento pri klimatoŝanĝiĝo de la Unuiĝintaj Nacioj (angle mallongigita UNFCCC) fiksiĝis la decido ke la membroŝtatoj en financado kaj teknologia transdono aparte konsideru la bezonojn de la malplej evoluigitaj landoj, kaj tion realigas apartaj programoj kaj specifa financiga fondaĵo.[2]

Aktualaj insuletaj evolulandoj[redakti | redakti fonton]

Afriko Oceanio Karibio
Flago-de-Gvineo-Bisaŭa.svg Gvineo Bisaŭa* Flago-de-Gvamo.svg Gvamo Flago-de-la-Bahamoj.svg Bahamoj
Flago-de-Kabo-Verdo.svg Kabo-Verdo* Flago-de-Kiribato.svg Kiribato* Flago-de-Barbado.svg Barbado
Flago-de-la-Komoroj.svg Komoroj* Flago-de-la-Marŝala-Insularo.svg Marŝala Insularo Flago-de-la-Britaj-Virgulininsuloj.svg Britaj Virgulininsuloj
Flago-de-Maŭricio.svg Maŭricio Flago-de-Mikronezio.svg Federacio de Mikronezio Flago-de-Dominiko.svg Dominiko
Flago-de-Sao-Tomeo-kaj-Principeo.svg Sao-Tomeo kaj Principeo* Flago-de-Nauro.svg Nauro Flago-de-Domingo.svg Domingo
Flago-de-Sejŝeloj.svg Sejŝeloj Flago-de-Francio.svg Nov-Kaledonio Flago-de-Grenado.svg Grenado
Azio Flago-de-Niuo.svg Niuo Flago-de-Haitio.svg Haitio*
Flago-de-la-Maldivoj.svg Maldivoj* Flago-de-la-Nord-Marianoj.svg Nord-Marianoj Flago-de-Jamajko.svg Jamajko
Flago-de-Orienta-Timoro.svg Orienta Timoro* Flago-de-Palaŭo.svg Palaŭo Flago-de-la-Usonaj-Virgulininsuloj.svg Usonaj Virgulininsuloj
Flago-de-Singapuro.svg Singapuro Flago-de-Papuo-Nov-Gvineo.svg Papuo-Nov-Gvineo Flago-de-Kubo.svg Kubo
Centra kaj Suda Ameriko Flago-de-la-Salomonoj.svg Salomonoj* Flago-de-Moncerato.svg Moncerato
Flago-de-Belizo.svg Belizo Flago-de-Samoo.svg Samoo* Flago-de-la-Nederlandaj-Antiloj.svg Nederlandaj Antiloj
Flago-de-Gujano.svg Gujano Flago-de-Tongo.svg Tongo Flago-de-Porto-Riko.svg Porto-Riko
Flago-de-Surinamo.svg Surinamo Flago-de-Tuvalo.svg Tuvalo* Flago-de-Sankta-Kito-kaj-Neviso.svg Sankta-Kito kaj Neviso
Oceanio Flago-de-Vanuatuo.svg Vanuatuo* Flago-de-Sankta-Lucio.svg Sankta Lucio
Flago-de-Usona Samoo.svg Usona Samoo Karibio Flago-de-Sankta-Vincento-kaj-la-Grenadinoj.svg Sankta Vincento kaj la Grenadinoj
Flago-de-la-Kukinsuloj.svg Kukinsuloj Flago-de-Angvilo.svg Angvilo Flago-de-Trinidado-kaj-Tobago.svg Trinidado kaj Tobago
Flago-de-la-Fiĝioj.svg Fiĝioj Flago-de-Antigvo-Barbudo.svg Antigvo-Barbudo ankaŭ en la grupo de malplej evoluigitaj landoj [3]
Flago-de-Franca-Polinezio.svg Franca Polinezio Flago-de-Arubo.svg Arubo

Notoj[redakti | redakti fonton]

  1. retejo "departemento de la Unuiĝintaj Nacioj pri ekonomiaj kaj sociaj aferoj: Kiuj estas la insuletaj evolulandoj" (angle)
  2. anglalingva retejo de la kadra interkonsento pri klimatoŝanĝiĝo de la Unuiĝintaj Nacioj (angle mallongigita UNFCCC) pri la aparta klimatopolitika subteno de la malplej evoluigitaj landoj
  3. angle least developed countries, LDC