Surinamo
El Vikipedio
|
|||||
| Devizo: Iustitia - Pietas - Fides | |||||
| Himno: God zij met ons Suriname | |||||
 |
|||||
| Ĉefurbo | Paramaribo |
||||
| Plej granda urbo | Paramaribo | ||||
| Oficiala lingvo | Sranan tongo, nederlanda | ||||
| Registaro | Respubliko Ronald Venetiaan suvereneca_tipo = Sendependeco de Nederlando |
||||
| {{{suvereneca_tipo}}} |
|||||
| Areo • Entuta • Akvo (%) |
169.820 km² (90a) 1 |
||||
| Loĝantaro • 1995 takso • [[En |]] censo • Denseco |
410.000 ([[Listo de landoj laŭ loĝantaro|]]) /km² ([[Listo de landoj la loĝantara denseco|]]) |
||||
| MEP (APE) • Entute • Por loĝanto |
2002 takso $952 milionoj ([[Listo de landoj laŭ MEP (APE)|]]) $ 2.200 ([[Listo de landoj laŭ MEP (APE) per loĝanto|]]) |
||||
| Valuto | Surinama florino ([[ISO 4217|]]) |
||||
| Tempozono • Somero (lum-ŝpara tempo) |
(UTC-3) (UTC-3) |
||||
| Interreta domajno | .sr | ||||
| Telefonkodo | + |
||||
Surinam, kies oficiala nomo estas Republiek van Suriname kaj esperante estas Surinamo; estas ŝtato ĉe la nordo de Sud-Ameriko. Ĝi estis Nederlanda Gvajano ĝis 1975. Surinamo estas limigita norde per la Atlantika Oceano, oriente per la Franca Guajana; sude per Brazilo kaj okcidente per Gujano. La areo de Surinamo estas 169.820 km² kaj la ĉefa kaj plej granda urbo estas Paramaribo, kiu estas en la samnoma distrikto.
Surinamo estas la centra el la Gujanoj.
Enhavo |
[redaktu] Geografio
Surinamo havas ĉe la nordo ebenan marbordon ĉe la Atlantika Oceano, kies longo estas 300 da kilometroj; centre, 80 kilometroj sude de la marbordo, havas grandajn ebenajn teritoriojn semigitajn de densajn arbarojn; plej sude troviĝas la Amazonikan ĝangalon sur montanaran regionon. Surinamo havas multajn riveroj, la plej gravaj estas Corantijn kiu desegnas la limigon kun Gujano, la rivero nomita Coppename kies varfo estas ĉe la Copenama kabo, Surinam kiu naskas ĉe lago nomita Brokopondo, kaj Marowijne kiu desegnas parton de la limigon kun Franca Gujano.
Ĝia klimato estas tropika kun temperaturo de 22,5ºC ĝis 30,7ºC. Kies pluva volumeno havas na 2.000 mm ĉe la marbordon kaj na 1.500 mm ĉe la centran teritorion. La plej fortaj pluvoj venas de decembro ĝis aprilo. La plej gravaj surinamaj riĉaĵoj estas baŭksito, aluminio, rizo, banano, lignaĵo kaj viaj arbaroj
[redaktu] Historio
Francio ekloĝis tien dum 1640, sed rezignis nelonge; Britio ekloĝis 1661 anstataŭigis ĝin per Nov Jorko kun nederlando dum 1674, ekde estis kolonio de Nederlando kun nomo Nederlanda Gvajano, post Traktato de Breda, kiu solvis la 2-an Anglan-Nederlandan Militon. Tamen jam estis nederlandaj komercistoj en la lando. Ekde 1954 Surinamo havis aŭtonomion, kaj en 1975 ĝi iĝis sendependa ŝtato. Fortaj ligoj kun Nederlando plu konserviĝas: i. a. multaj surinamanoj venas al Nederlando por labori kaj havi pli bonan vivon.
[redaktu] Lingvoj
Ĉar ĝia historio, Surinamo havas plurajn lingvojn, inter aliaj estas la nederlanda kiu estas oficiala, ankaŭ kreolaj lingvoj, kiel sranan tongo, la plej uzata java, la angla, kaj malpli uzataj kiel la hispana, la sarnami hindi, la saramaka
[redaktu] Ekstera politiko
Surinamo apartenas al la AKP-ŝtatoj, internacia organizaĵo de momente 77 nacioj el la regionoj Afriko, Karibio kaj la Pacifika Oceano.
| Ŝtatoj en Sudameriko |
|---|
| Argentino | Bolivio | Brazilo | Ĉilio | Ekvadoro | Gujano | Kolombio | Paragvajo | Peruo | Surinamo | Trinidado kaj Tobago | Urugvajo | Venezuelo |
| Dependaj teritorioj: Falklandoj (brita) | Franca Gvajanio (franca) | Sud-Georgio kaj Sud-Sandviĉinsuloj (brita) |
